België: Lekker hè, de herfst?

Roeselare (Bij Jess en Kris)

Met pijn ik mijn buik en vol met onzekerheden start ik op deze ochtend de camper. Achter me is onze kleine mobiele woning voor de komende tijd gepakt en ik kan alleen maar hopen dat we niets, of in ieder geval zeer weinig, vergeten zijn.

De eerste foto die ik op deze reis neem is een bekend plaatje en een van een afscheid van ons geliefde Zaltbommel. Wat zijn de oude verdedigingswerken met haar grachten en wallen toch mooi in de herfst. De eeuwenoude St Maartens toren toornt als een baken boven de in hun goudbruine herfsttooi gestoken kastanjebomen uit.
Onze eerste halte is niet al te ver van huis. Ik wil nog even bij de Jumbo in Gameren stoppen om enkele halve liter blikken Leffe Blond in te slaan. Er staan al voldoende blikken met een  alcohol houdende vloeistof onder de tafel maar wat extra blikken speciaal bier kunnen er nog wel bij! We gaan tenslotte richting de wijnlanden en laten de bierlanden met elke dag die verstrijkt verder achter ons.

Na de aankomst van de “Dreamchef Oven” uit Engeland heb ik meteen gedacht aan de aankoop van een pizzasteen. Een (diepvries) pizza vinden wij beiden een heerlijke lunch. En om eerlijk te zijn vindt ik het best een gemis om maanden zonder pizza te gaan. Een verse kopen bij een afhaalpunt is ook een optie maar die laatste in België was zo slecht dat we dat ten aller tijde willen vermijden. We rijden richting Kaatsheuvel waar ik even naar zo’n steen wil kijken.
Met mijn handen aan het stuur en de ogen strak op de weg loop ik in gedachten enkele lijstjes in mijn hoofd na. Niet dat het enig verschil zal maken want omkeren is nu geen optie meer. Ik denk zelf dat het de mens Jielus is. Die piekert nu eenmaal bij elk vertrek en vreest dat het mis zal gaan. Ik heb ook een beetje pijn in mijn buik en maak me zorgen dat we deze reis opnieuw zullen moeten afbreken wegens een of ander mechanische pech. Ondanks dat onze vaste garage het rollend en het motorisch gedeelte goed heeft bevonden kan het noodlot altijd toeslaan. Onze oude dame is tenslotte al zesentwintig jaar op de weg.

Zodra we de grens bij Baarle-Nassau hebben gepasseerd is het tijd voor een bakkie koffie. We zijn onderweg en al in het buitenland! Het voelt erg vreemd aan omdat de camper nog erg vol is met alles wat er nog in de koelkast en in de voorraadkast stond. Ze voelt ook zwaar aan. We zweven zonder al te veel bewegingen over het ongelijke beton van de Vlaamse binnenwegen. We hebben hier zelf voor gekozen omdat we zoveel mogelijk snelwegen, en tolwegen, willen mijden. De zon en de regen wisselen elkaar steeds af. Zwetend van de brandende herfstzon probeer ik de juiste temperatuur voor de cabine te regelen. En dat is moeilijker dan het lijkt. Het is een smalle lijn tussen te warm en te koud.

We onderbreken onze lange 279 kilometer lange rit voor een koffie en een toiletstop. Ik pis in een oude thermosfles die ik dan gelijk met een glad gestreken gezicht en met een brede glimlach in de dichtstbijzijnde straatkolk leeg. Slappe dampende thee is wat de passanten zien. Vooroordelen kunnen ook in je voordeel werken!

Naast een oude Vlaamse kerk eten we de lunch, een salade met noedels en garnalen, het wordt te koud voor deze gerechten, buiten regent het opnieuw. Het zal dan waarschijnlijk ook de laatste zijn en soep in veel verschillende smaken en vormen zal veelvuldig op het lunchmenu staan.
De regen en het late uur gooien de wandeling rond Westmalle letterlijk in het water. Het is al half twee in de middag en we moeten nog een kleine 180 kilometer rijden om op onze bestemming te komen. Dat zal nog een hele klus worden om dat in vier uur te doen!
We slingeren oven smalle binnenwegen en door kleine Vlaamse dorpen. De snelheden verwarring is hier nog groter dan in Nederland. Op stukken van minder dan een kilometer zie je de borden van maximaal 30, 50, 70 en 90 Km/u allemaal voorbij komen. Ik probeer me zo goed als mogelijk aan de snelheden te houden en dat is niet gemakkelijk. De tijd gaat sneller dan de camper rijdt en de duisternis komt snel dichterbij. Ik heb een hekel aan het rijden in het donker omdat ik last heb van nachtblindheid.
We moeten verder! We hebben geen keuze, alleen voor vandaag staat onze eindbestemming vast! Ruim een half uur later dan gepland staan we letterlijk bij Jess en Kris op de stoep. Het is alweer ruim twee jaar geleden dat we ze voor het laatst hebben gezien. Nu is onze hereniging eindelijk een feit!
Na vijf en een half uur onafgebroken heerlijk eten, Belgische bieren en het ophalen van oude herinneringen van onze reis in China zoek ik het alkoofbed in de koude camper op. Sneller als een haas klim ik de smalle trap op en kruip in het bed, onder het dikke frisse, dekbed dat Lyka al heeft opgewarmd. Het was heel bijzonder en heel leuk om onze oude vrienden weer terug te zien. Op de terugweg gaan we hier zeker weer langs!

Nederland: De grote renovatie

Zaltbommel

We moeten eerst nog heel wat testen want het einde van Picasa, de foto editor en opslag is jammer genoeg een feit! We zijn nu verplicht in op te gaan in Google Photos, of een andere hosting client, en de eerste testen zijn redelijk hoopgevend.

Nadat we ruim drie maanden geleden met een kapotte koelkast vanuit België zijn thuisgekomen zijn er knopen doorgehakt! De sproeier die ik op de terugweg bij “De Wit” in Schijndel heb opgehaald bracht ook geen verbetering dus moest ik ècht op zoek naar een definitieve oplossing.
Het begin is niet zo moeilijk. De afmetingen van de ruimte waar de koelkast moet komen te staan wordt zo nauwkeurig als mogelijk opgemeten. En dan het internet op! Binnen tien minuten heb ik een koelkast gevonden die binnen ons budget, èn in de opening onder de gaskookplaat past.
De koelkasten speciaal voor campers en caravans zijn onbetaalbaar en wel vier keer zo duur als een huis, tuin en keukenkoelkast. Niemand kan dat prijsverschil verklaren! Dus ik heb al snel het gevoel dat we we weer eens genept worden.
De koelkast besteld bij de plaatselijke Expert Volume omdat het belangrijk is dat we de plaatselijke middenstand blijven steunen omdat we anders de binnensteden veranderen in lege lelijke ghetto’s. In afwachting van de levering van de nieuwe koelkast ben ik aan de gang gegaan met de voorbereidingen.
De roosters achter de koelkast aan de buitenkant van de camper er af geschroefd en kijken. En nog eens goed kijken! De 220/230 V aansluiting was snel gevonden net als de 12 V aansluiting. Een 26 jaar oude knelkoppeling in een aluminium gasleiding los maken is een andere klus. Met heel weinig ruimte om te werken was het toch veel gemakkelijker dan ik had verwacht. Twee schroeven aan de zijkant losgemaakt en de koelkast komt zonder problemen van zijn plaats.
Onder de koelkast ligt de samenvatting van 26 jaar campergeschiedenis! Dat is tevens het bewijs dat het nog de originele koelkast is waarmee de camper uit de fabriek in Italië is gerold. Dus gaan we gelijk aan de schoonmaak! Maar niet voordat er foto’s van de koelkast zijn gemaakt en op marktplaats gezet. Bieden maar?
Stofzuigen en soppen, wat een mooi vinyl bestond er een kwart eeuw geleden! Na het drogen moet ik een kritisch naar de omgeving voor de nieuwe koelkast kijken. Er liggen enkele overbodige leidingen, warm water, die overbodig zijn geworden omdat we de boiler er drie jaar geleden al uit hebben gegooid.
Ik ben nog van de generatie die met warm water uit een ketel vanaf de kolenkachel is opgegroeid. Toen bij ons de warme douche, op een kleine gasgeiser in de bijkeuken, in gebruik werd genomen was de ingebruikneming een feestelijke gelegenheid voor het hele gezin! Met gepaste trots werd de kraan open gedraaid en na een plof van het ontstekende aardgas op de achtergrond stroomde het verwarmde water vrij en oneindig uit de douchekop. Niet veel later kwam bij ons thuis het eerste gasfornuis. Een ETNA! “Goedkoop en schoon!”, was de reclameleus. We weten nu wel beter! Nu zijn er afspraken gemaakt om het einde van het aardgas voor te zijn. Nieuwe wijken zullen geheel elektrisch worden inclusief verwarming en koken.
Omdat het vervangen van de oude mengkraan boven de wasbak toch al op het lijstje van verbetering stond ben ik daar maar mee begonnen. Oude installaties in oude campers zijn altijd leuk, maar veel werk. Een middag later is alles er uit en de camper weer schoon. De eerste biedingen op de koelast zijn binnen en die vielen me eerlijk gezegd toch wat tegen. Ik weet dat er twee reparateurs in Brabant verblijven die veel absorptie koelkasten repareren en doorverkopen. Dus nog maar even wachten terwijl ik weer op het internet aan de gang ga.
Het plaatsen van de nieuwe koelkast gaat een stuk beter dan verwacht! Samen met de eigenaar van Expert Volume uit Zaltbommel gaat de koelkast door het zijraam naar binnen en schuiven we de koelkast zo op zijn plaats. Het is een groot geluk dat de hoogte en breedte precies gelijk zijn. Alleen de diepte van de nieuwe koelkast is wat groter zodat de koelkast een centimeter of acht uit het aanrecht steekt. Al met al is het een goede vervanging van de oude koelkast.
Tijdens de installatie van de nieuwe, dikke neopreen 230V, kabel lopen de biedingen op de oude koelkast binnen. Wanneer de biedprijs mijn uiterste prijs heeft bereikt neem ik contact op met de bieder. Het blijkt iemand te zijn die ik ken van vroeger en met € 75,- in de knip zwaai ik goede reis terwijl ze om de hoek verdwijnen. De nieuwe koelkast kost ons nu nog maar € 110,-!

Zodra de enorme 230 Ah Varta accu, het blok weegt ruim 60 kilogram, is gearriveerd kan de installatie worden getest. En dat valt op het eerste oog nog al tegen! Met zomerse temperaturen die overdag oplopen tot wel 30 graden Celsius moet de koelkast er meteen flink aan trekken. Een digitale meter die opneemt hoeveel KwH de koelkast verbruikt moet opheldering brengen hoelang de accu stroom kan leveren voordat hij op een peil komt dat de accu beschadigt. Volgens mijn berekeningen kan de accu bij deze hoge temperaturen ruim twee dagen stroom leveren, inclusief de opbrengst van het 150 Wp zonnepaneel èn zonder te rijden, voordat ik de accu moet afkoppelen of via netstroom weer opladen.
Dat zou net kunnen, maar het wordt wel krap. We proberen namelijk altijd twee nachten vrij te staan en de volgende nacht een camping te bezoeken om heerlijk te douchen, water bij te vullen en de was te doen. Er is nog ruimte om met verschillende variabelen te spelen dus heb ik er alle vertrouwen in dat het wel goed komt en dat de opstelling van deze koelkast in combinatie met de 230 Ah accu zal werken.
Helaas kunnen we niet gelijk weer op pad. Er komen verschillende problemen op ons pad die ik eerst moet oplossen en afwerken voordat we met een gerust hart op pad kunnen. De geplande vertrekdatum voor ons volgende avontuur, 4 oktober, komt sneller dichterbij en veel problemen zijn nog niet opgelost. Het wordt zelfs nog erger! Tijdens de laatste kleine onderhoudsbeurt in oktober wordt een lekkende brandstofpomp ontdekt. Met lood in mijn schoenen bied ik de oude dame aan voor reparatie. Gelukkig weet “Autobedrijf de Bruyn in Zaltbommel” wel raad met mijn probleem en twee dagen later kan ik de oude dame weer ophalen. De eigenaar zelf heeft de problemen opgelost en de 26 jaar oude diesel loopt weer als een naaimachine.
Hoewel we weten dat het vertrek steeds dichterbij komt lijken de dagen en weken ook steeds langer te duren. Tot het moment dat ik de datum definitief vast stel. Op woensdag 2 november gaan we ècht weer op pad! Ik zoek geen reden meer om thuis te blijven, ik zoek een reden om te vertrekken. We hebben een maand kostbare tijd verloren en het is tijd om op pad te gaan. Vanaf woensdag of donderdag zijn onze avonturen weer op onze weblog te lezen!

België: Het doolhof van Luik (Liège)

Esneux (langs de rivier)

Ondanks de muziek van de feestvierende menigte slapen we al snel. Ik voel me nog steeds een beetje ongemakkelijk omdat we zo midden in het kleine stadje staan. Het antwoord van de agent is Spa dat we gewoon in de camper mogen slapen geeft me toch ook weer enige rust.
Ik heb in ieder geval als een blok geslapen totdat ik om tien over zeven activiteit rond de camper hoor. Het is de schoonmaak dienst die na de nationale feestdagen aan het opruimen is. De gordijnen gaan open aan de uitzichtzijde en de koffie gaat op het gas. De koelkast is nog steeds niet echt koud dus zet ik de knop nu in de hoogste stand met de intentie om die zo tot zes uur vanavond te laten. Ik ben nog steeds aan het uitzoeken op welke stand ik de koelkast moet zetten om hem optimaal te laten koelen.
We gaan weer richting het noorden. Richting Luik, “Liège”, waar ik al vroege herinneringen aan heb als verkeersdeelnemer. Vijf en dertig jaar geleden reed ik hier al op mooie zondagen op de motor op weg naar Spa. De tijd vliegt! Liège is in mijn herinneringen een vuile grijze verpauperde stad die niet echt aantrekkelijk is om te bezoeken. Maar ja, het WOMO boekje leid ons deze kant op dus volgen we gemakshalve de route.
Luik ziet er vandaag de dag vanachter de autoruiten beter uit dan ik me kan herinneren. Het is er nog steeds druk en de bevolking gemêleerd. Helaas is de eerste parkeerplaats bij een park in de stad helemaal vol. Terwijl Lyka zoekt naar Pokemon’s stel ik de GPS in op het volgende  punt. Dat punt is tevens het eindpunt van route 01 en het beginpunt van route 02.
De aanwijzingen van de moderne elektronica brengen me dwars door de stad en de winkelstraten. En dan gaat het fout! Er zijn werkzaamheden midden in de stad met omleidingen en meer van die probleem verkeersborden die allemaal in het Frans zijn aangegeven. Plotseling sta ik voor een verkeerslicht zonder kleuren maar met een blokje, een driehoek en een rondje. Een busbaan! Dat is me snel duidelijk wanneer er een toeterende bus achter me verschijnt. Rijden dan maar. In de lichte paniek neem ik een verkeerde afslag en kom ik in een eenrichtingsstraat terecht die erg stijl naar beneden loopt. De Garmin rekent onafgebroken de nieuwe routes uit en de dame in de GPS blijft maar schreeuwen: ‘Keer om! Keer om!’
Er is sprake van een lichte paniek en een flinke opluchting wanneer ik een klein plekje op een parkeerplaats vindt onderaan de steile weg. Ik veeg het zweet van mijn voorhoofd en probeer de drang in mijn darmen te verdringen. Ook dat nog! En dat met geen enkel toilet in de buurt. Mijn hersenen werken op topsnelheid en Lyka is nog steeds druk met Pokemon. Nadat ik de parkeerplaats heb bestudeert is er maar een oplossing voorhanden. We moeten weer terug die smalle eenrichtingsstraat door om een aansluitende weg te vinden. Alle wegen naar de parkeerplaats zijn afgesloten!
Ik haal diep adem en zonder een woord tegen Lyka te zeggen rijden we langzaam dezelfde weg terug zoals we zijn gekomen. Gelukkig zijn er geen tegenliggers en aan het einde van de korte steile helling meteen rechtsaf! Of dat een goede beslissing was betwijfel ik al snel. Deze straat word steiler en steiler. Ik ga steeds verder voorover zitten om de hellingshoek te compenseren en de camper met mijn geest vooruit te duwen. In de eerste versnelling kruipt de oude dame langzaam naar boven terwijl toeterende auto’s ons inhalen. Tijdens de klim komt mijn vertrouwen in de oude diesel weer terug. Ze houd zich goed en we hoeven ons geen zorgen te maken voor de komende winter wanneer we een zuidelijke bestemming hopen te bezoeken.
Op te top van de heuvel parkeer ik voor een paar seconden langs de weg en programmeer de volgende twee bestemmingen in de GPS. Ik wil snel weg uit deze stad! Ik wil nooit meer in een stad komen! Ik heb genoeg van die drukte! We gaan weer richting het zuiden! We komen op de weg naar Tilff terecht en zodra zich een parkeerplaats aankondigt zoek ik het toilet in de camper op. Normaal gebruiken we die nooit voor een grote boodschap. Maar nood breekt wet en gezien de druk in mijn darmen was het zeker een heel goed idee om te stoppen voor een sanitaire verlichting. Pffff, wat ben ik blij dat ik daar vanaf ben! Tegelijkertijd zie ik er tegenop om morgenavond op de camping de toiletcassette te legen en schoon te maken.

In Tilff nemen we een echte pauze. Onze waardevolle spullen verdwijnen onder de bank in de kluis en wij gaan op stap in het stadje, en op jacht naar Pokemon. Tilff is een vriendelijke kleine stad met een pleintje voor de kerk en een oud kasteel. De adellijke heren uit het verleden hadden zo het beste van beiden! Dicht bij de stad Luik èn een landelijk gelegen kasteel.
Na een korte wandeling en een eerste geldopname in het buitenland met de PIN-pas gaan we weer verder. Echte trek hebben we geen van beiden dus schuiven we de lunch maar voor ons uit. Nog geen zeven kilometer verder stoppen we op de volgende parkeerplaats. Een hele mooie parkeerplaats in “Esneux”. Er staan al drie Belgische campers opgesteld in een kring met de open zijde aan de rivier. Dit is toch campergedrag dat vraagt om gecorrigeerd te worden? Sommige eigenaren van een camper denken dat ze de hele wereld bezitten en kunnen doen wat ze willen! En zo ook hier lijden de goede onder kwade.
Terwijl wij een broodje met overheerlijke ham eten wordt er op de weg die naar de parkeerplaats loopt een markt opgebouwd. Voor de zekerheid loop ik even naar de Belgische campers om te vragen wat we vanavond en vannacht kunnen verwachten. Ze blijken hier vaker te komen maar hebben tevens de voorkeur voor een andere slaapplaats. Overnachten wordt hier gedoogt maar de herrie van de avondmarkt op vrijdag vinden ze maar niets.

Nog voordat de markt is opgebouwd staan we alleen aan de rivier de L’Ourte. Het is een mooi plaatsje maar we staan wel ver weg van de straatverlichting. Terwijl Lyka in de alkoof een boek ligt te lezen verplaats ik de camper voorzichtig dichter naar het dorp toe. We staan nu haast onder een straatverlichting naast het gazon van het kleine park.
Lyka is in haar nopjes met de met avondmarkt die de geluiden, smaken en geuren heeft van een Arabische soek. België heeft zelf geen koloniën gehad in de Arabisch sprekende wereld maar de gemeenschappelijke franse taal trok veel immigranten uit de voormalige Franse koloniën in Afrika. Rond Liège woont en leeft er dan ook een zeer kleurrijke samenleving.
En dan is het weer tijd voor een koud biertje èn slaat ook het noodlot toe. Het bier heeft niet de verwachtte temperatuur. Het bier is lauw en de koelkast ruikt. Hij stinkt nog niet maar de geur van de dood wacht haar kans af. Ik controleer voor de zoveelste keer de brander, de gasfles, het koelelement en de inhoud van het kleine vriesvakje. De blauwe plastic koelelementen zijn nog niet bevroren en dat was enkele weken geleden toch wel anders. Het ligt echt niet aan de buitentemperatuur maar aan de koelkast die niet meer wil werken op gas.
Ik leeg de koelkast en controleer de staat waarin de etenswaren verkeren. Sommige etenswaren, zoals de gele broccoli, gaan de vuilnisbak in en andere gaan terug in de lauwe koelkast. Op dit moment, in een vlaag van een opkomende depressie, besluit ik om morgen weer terug naar huis te gaan. Het doet me oprecht pijn want we houden beiden van het reizen met de camper. Het reizen zonder koelkast is haast onmogelijk. Ik kan nog een ding proberen en wanneer dat niet lukt dan moet er toch echt een nieuwe koelkast in!

We eten de lamsbiefstukjes met ratatouille en verse Belgische frieten! Dat is dan gelijk weer het voordeel van de markt voor de deur van de camper. Ik heb mijn besluit met Lyka onder het eten besproken en ze was het direct met mij eens. Morgen gaan we naar huis en rijden op de terugweg langs “De Wit in Schijndel”. Een laatste ultieme poging en anders zal ik een andere koelkast moeten plaatsen.
Met een vreemd gevoel in mijn buik kruipen we niet al te laat onder de dekens. Buiten roezemoest de markt nog die tevens een avond uit blijkt voor de lokale bevolking. Er zijn enkele kleine terrassen waar Jupiler uit blik wordt verkocht. Onze reis zit er weer voortijdig op! Het is jammer maar het is niet anders. We gaan niet eerder op pad voordat het probleem met de koelkast, en enkele andere kleine problemen, opgelost zijn.

België: De nationale feestdag

Remouchamps (in de stad langs de rivier)

Het was een hele vreemde start van de dag vandaag! Pas om negen uur verliet ik mijn bed met het gebulder van zware kanonnen in mijn hoofd. De vier Duvels die ik tijdens het gezellige gesprek op het terras had gedronken waren er dus enkele teveel. De kater verdringt mijn eetlust maar mijn verstand blijft er op aandringen om toch wat te eten. We hebben niet veel meer op voorraad dus moeten we boodschappen doen. Dat inkopen moet ook nog gebeuren voor twaalf uur bij een Carrefour omdat alle andere supermarkten dicht zijn.
Niet ver van de camping kunnen we voldoende inkopen doen om de dag gezond door te komen. Een courgette voor bij de avondmaaltijd van gestoofd varkensvlees met rijst, een baguette, een pakje ham en een blikje ravioli! Ravioli, echt kampeervoedsel. Na een kwartiertje zien we een rustig plaatsje waar we eindelijk kunnen ontbijten. Het brood met ham smaakt ons uitstekend en het eenvoudige ontbijt is maar weer eens het bewijs dat een ontbijt helemaal niet uitgebreid hoeft te zijn.
Om ons heen voelt het aan als een volgende zondag, haast elke dag in België voelt als een zondag. De oude dame rolt voorzichtig en niet al te snel door het mooie Ardense landschap. We moeten ongezien in de Waalse kant van België terecht zijn gekomen omdat de automobilisten hier gek zijn op hun claxon. Het zijn geen Indiase taferelen maar een bestuurder die niet blij is met onze snelheid laat zich al snel horen wanneer hij ons passeert. En ook bij de verkeersdrempels, ik heb die dingen niet bedacht, gaat het ze al snel veel te langzaam.

De eerste punten van onze lijst zijn mooie plaatsen om te overnachten maar we vinden samen dat om een uur ’s middags al te stoppen wel wat vroeg. Dus rijden we van GPS-punt naar GPS-punt en die blijken haast allemaal overnachtingsplaatsen te zijn. Er is hier in de buurt, m.u.v. de bossen en heuvels, niet zoveel te zien. Naast het oude station van St Vith drinken we koffie en rusten even wat uit. Mijn hoofdpijn is bijna verdwenen maar ik voel me nog niet helemaal goed.
Ook lijkt het er op dat de koelkast weer kuren gaat vertonen. Ik begin het een beetje zat te worden. Wat moeten we doen? Een gebruikte kopen en inbouwen? Òf toch maar een nieuwe voor € 300,- meer, dat weten we zeker dat we er voorlopig tegenaan kunnen. Ik moet daar maar eens diep over gaan nadenken want wanneer een buurman een ijsje zit te eten naast de camper en ik kan ons bier niet eens koud krijgen dan krijg je er flink de pee in.
De eerste attractie van wereldformaat, volgens Belgische begrippen, zijn de watervallen van Coo. En hier kun je merken dat het hoogseizoen aan de gang is plus dat het de nationale feestdag is. We zien in tien minuten meer mensen dan in de afgelopen vier dagen bij elkaar. Het “Plopsa Park” naast de watervallen ziet zwart van de mensen. Een parkeerplaats voor de camper is niet te vinden dus zit er gelukkig niets anders op door te rijden.
En weer rijgen zich de mooie overnachtingsplaatsen aan elkaar. Spa zou de eerste grote plaats van kaliber voor ons moeten zijn maar daar hebben ze dus wel het een en ander georganiseerd voor deze nationale feestdag. Auto na auto staat kop aan staart tot ver buiten de stadsgrenzen geparkeerd. De halve binnenstad is afgezet en overal lopen groene baretten met machinegeweren. De wereld lijkt gek geworden! Met moeite, en hulp van een vriendelijke agent met een grote hangsnor en een nog grotere bierbuik, kunnen we weer het gedrang verlaten.
De uitzichten en vergezichten van de Ardennen zijn mooi, daar is geen twijfel mogelijk. Je hoeft echt niet ver van huis te gaan om wat moois te zien. We lunchen met een uitzicht, het dal en de omringende naaldwouden zijn een postkaart plaatje. Helaas vergeet ik een foto te maken omdat ik teveel met die kolere koelkast bezig ben. Het kan toch niet zo worden dat we straks weer voortijdig naar huis moeten!
Onze eindbestemming voor vandaag is Remouchamps waar vandaag ook wat te doen is. We vinden al snel een mooie parkeerplaats en installeren ons om de nacht op deze parkeerplaats door te brengen. Even liggen om de laatste restjes van de kater weg slapen. Zodra ik weer wakker ben ga ik een eindje wandelen om de buurt te verkennen. Bij het zien van een disco, inclusief lichtshow, en een pallet vol met houtskool begrijp ik al snel wat hier vanavond gaat gebeuren. Voordat het vuurwerk begint zal er een gezellig samen zijn met BBQ, disco en veel bier staan te gebeuren.

Dat is voor mij het signaal om snel te verkassen. Aan de andere kant van de rivier heb ik enkele geschikte en lege parkeerplaatsen aan de rivier gezien. Daar moeten we dus naar toe! Lyka is nog steeds verward en verbaasd wanneer we ruim driehonderd meter verder weer tot stilstand komen. Het lijkt niet veel maar het zal voor ons een groot verschil maken.
Ook sluipt bij mij de twijfel binnen of we hier wel kunnen/mogen overnachten. Alle verhalen over boetes voor het slapen in de camper in België bundelen zich en vormen een groot angstaanjagend boos spook in mijn hoofd inclusief blauwe pet en bonnenboekje. Ik probeer het met wat te lezen van me af te zetten en samen met de laatste restjes kater verdwijnt het spook weer uit mijn hoofd.

De niet goed werkende koelkast maakt dat we moeilijk kunnen inkopen. Ook heb ik weinig zin om te koken vanavond. Een pizzeria op een steenworp afstand van de camper brengt de oplossing! Ook Lyka is wel voor een pizza te porren! Helaas is het een grote teleurstelling wanneer de deksel van de grote doos open gaat. Deze € 10,50 lijkt niet zo goed besteed.
Wat nog erger is is dat de smaak van het brooddeeg met de dunne kaas, ham en salami ook achterblijft. Lyka houd het na een punt al gezien terwijl ik tegen mijn eigen gedachten in drie punten, een halve pizza, naar binnen werk. Ik moet nu eenmaal eten en soms moet je niet teveel nadenken bij wat je naar binnen propt.
Om kwart voor elf nemen we een plekje in op het bankje naast de camper aan de rivier om het vuurwerk goed te kunnen zien. Na het aftellen van de deejay begint rond elf uur het licht spektakel aan de donkere hemel. Vuurwerk is altijd mooi, vuurwerk brengt de fascinatie voor het vuur van de oermens in je boven. Vijftien minuten laten zwijgen de vuurpijlen en nemen de disco dreunen het weer van het knallen over. Wij zoeken ons bed op. Dwangmatig kijk ik nog naar de koelkast, de vlam brand maar hij is niet echt koud. Hier moet ik ècht wat aan doen voordat het een obsessie word.

België: De geur van aanmaakblokjes

Stavelot (Camping de L'eau Rouge)

Wanneer ik om half acht de gordijnen opentrek blijken “den ‘Ollanders” uit Eindhoven al vertrokken. Wij hebben dus echt niets gehoord en dat is het bewijs dat onze tweede nacht in de camper een goede was. Ik had bijna eindelijk geschreven maar dat kan je niet zeggen na een slechte nacht. Zoals altijd gaat de koffie op het gas en de deur open. Een frisse Ardense boslucht glijdt de camper binnen.
Het is geen bijzondere plaats maar zeker toch een goede overnachtingsplaats. Lyka ronkt als de oude diesel onder de motorkap en ik schrijf over de belevenissen van gisteren. Wat is dit leven toch anders. Zorgen zijn er maar weinig, het enige doel voor vandaag is om zoveel mogelijke bederfelijke voorraad op te eten. De koelkast is nog steeds niet optimaal. Hij wordt wat kouder maar het houd niet over. Ik ga door mijn mogelijkheden maar die blijven beperkt. Misschien komt het ook wel door de hogere buitentemperaturen?
Zodra Lyka uit de alkoof verschijnt begin ik aan het ontbijt. We hebben nog een ontelbaar aantal eieren en blikjes witte bonen in tomatensaus van de Tesco. Het Engelse ontbijt uit Schotland krijgt een Belgisch vervolg. De braadworsten zijn ook heerlijk! Ik weet uit ervaring dat veel mensen hun neus ophalen voor zo’n vet en uitgebreid ontbijt maar voor mij blijft het nu eenmaal een goed begin van de dag.
We pakken de losliggende spullen in en maken ons gereed voor het vertrek. Ik rol voor de eerste keer de kabel in en weet dat we dat de komende weken wel vaker zullen doen. Elektriciteit uit een snoer blijft nu eenmaal gemakkelijk, ook wanneer je een goed werkend zonnepaneel op je dak hebt liggen. Een kort woord van afscheid van onze Vlaamse buurman met zijn oranje VW T3 en we zijn weer op weg.

Het is heerlijk weer en de wegen zijn onverklaarbaar leeg tijdens het hoogseizoen. Zijn mensen dan toch van die verschrikkelijke kuddedieren dat ze elkaar blijven opzoeken aan de Spaanse Costa’s? Dat moet haast wel. Op een mooie rustige staanplaats genieten we samen in alle rust van het weer, de omgeving en een kopje koffie. Het is nog vroeg en ik vindt het jammer dat we verder moeten gaan. Er zal nog veel te zien zijn bij onze zuiderburen.

Omdat we bij het drielanden punt zijn geweest kunnen we het “Le Signal de Botrange” ook niet overslaan. Net zo indrukwekkend als zijn kleine zusje maar toch een beetje belangrijker omdat dit het hoogste punt van België is waar vroeger een telegrafische seinpost stond. Deze seinpost gebruikte vlaggen om boodschappen over lange afstanden te versturen. De komst van de telegraaf door de draad maakte de vlaggenzwaaiers werkeloos maar de heuvel en de seinpost bleef. En hier lees op een informatiebord naast de oude signaalpost een stukje Belgische geschiedenis dat ik in ieder geval niet op school heb gekregen.
Na de eerste wereldoorlog, die Nederland door haar neutraliteit bespaard bleef, werd er een verdrag getekend dat de Pruisische staten, waaronder St Vith, aan België werden toegewezen. Enkele jaren later werd er een referendum uitgeschreven of de voormalige Duitse staten bij België moesten blijven. Het pikante aan dit referendum was dat de tegenstemmers uit deze Duitstalige gewesten moesten komen om hun stem kenbaar te maken. De lijsten van de stemmers zijn bewaard en na de 2e wereldoorlog ook nog gebruikt om collaborateurs op te sporen!

En Lyka is op jacht naar Pokemons in België. Ik kan hier niet over klagen want ze is wel in beweging!

Ongepland rijden we ook nog Duitsland binnen. Het is maar voor enkele kilometers maar het is genoeg om een “Bäckerei” te bezoeken voor heerlijk broodjes en twee kaneel/hazelnoot muffins. Ik ben nog steeds blij met die Euro, anders had ik weer geld moeten wisselen!
Bij een terrasje lees ik de geschiedenis van de “VennBahn”. Een spoorweg aangelegd in opdracht van de Duitse Keizer Wilhelm om het gebied tussen Monschau en Luxemburg te ontsluiten. Kolen uit België en ijzererts uit Luxemburg moesten de Duitse oorlogsindustrie aanjagen in de aanloop naar de eerste wereldoorlog. eerlijk gezegd weet ik er zeer weinig van en ik heb er ook maar weinig over meegekregen op school terwijl geschiedkundig gezien de eerste wereldoorlog waarschijnlijk belangrijker was dan de tweede wereldoorlog.

Op de eerste de beste rustige plaats eten we een late lunch. De goede bodem van deze ochtend heeft de honger lang weg weten te houden. De vaste etenstijden vervagen al snel wanneer je onderweg bent met een camper. Je hebt namelijk alle tijd en je hebt op elk moment van de dag alles voor een maaltijd bij je. Je hoeft niet op een kansje voor een maaltijd te wachten! Rundvleessalade met brood en corned beef. Brood en boter, een koffie om het compleet te maken. Wat een koningsmaal weer?
Het is de “camping dag” vandaag! Twee nachten wild staan en dan een nachtje op de camping hebben we afgesproken. De ervaringen in Schotland hebben ons op deze verdeling gebracht en die gaan we ook proberen aan te houden tijdens deze reis. Op de Garmin GPS zoek ik een camping aan het water en bij aankomt blijkt deze helemaal vol. Hier valt dus wel te merken dat het nu hoogseizoen is. Ongewild moeten we dus verder! Ik zoek opnieuw op de Garmin en die komt met “Camping de L'eau Rouge”. De camping ligt wel wat uit de richting van de geplande route maar dat is nu eenmaal de charme van een camper. Elke route is een goede route!
Er is plaats op de camping! Bij de receptie overkomt me wat vreemds. De vriendelijke dame noemt Zaltbommel namelijk “Bommel”. Dat is de naam die de lokale bevolking gebruikt in het dagelijks taalgebruik. Wanneer ze me verteld dat ze twintig jaar in het “Bommelsch Gasthuis” heeft gewerkt is de link snel gelegd. Wat is de wereld toch klein geworden?

Het is een heerlijk plaatsje en ik moet eerlijk toegeven dat ik het nu ook wel lekker vind om af en toe op een camping, met al haar luxe verwennerijen, te verblijven. Lekker douchen en er is toch ook wat minder argwaan en stress dan bij het vrijstaan. De tijd vliegt en de geur van aanmaakblokjes verspreid zich over de camping. Tientallen barbecue’s worden ontstoken en een zoete rook van petroleum slingert zich tussen de tenten en caravan’s door.
Wij hebben ook zo’n BBQ ding, maar dan wel op gas. Ik heb het ook deze reis thuis gelaten. De charme van een BBQ is aan mij niet besteed. Half rauw en toch verbrand vlees verzuipen in stromen van een ondefinieerbare rode saus op een hard broodje? Nee dank je! De regen begint te tikken op het dak en de grote BBQ volksverhuizing begint. Kokend heten stalen apparaten vol gloeiende kolen worden naar binnen of onder een luifel gesleept. Mijn tweede punt waarom ik niet zo van een BBQ houd.

De twee zware maaltijden van vandaag, de laatste pas om half drie, doet ons besluiten om de zak spareribs aan te breken die nu toch al ontdooit is. Ze gaan in de Omnia oven en een half uur laten duiken Lyka en ik op de kilo dampende spareribs. We hebben al kunnen voorgenieten van de heerlijk geur die ze tijdens het opwarmen door de camper verspreidden.
Een camping heeft natuurlijk ook een kantine en dat is voor mij het signaal om maar eens een gezellig Belgisch biertje te gaan drinken. Lyka doet zich in de camper tegoed aan de tv-serie “The Tudors” terwijl ik een koele Duvel nuttig. Ik sluit me aan bij een tafel en een gezellig onbelangrijk gesprek ontwikkeld zich. Een tweede en een derde Duvel vinden mijn glas waarna ik om elf uur toch maar weer eens de camper ga opzoeken.
En hier maak ik de cruciale fout om nog een laatste Duvel mee naar de camper te nemen. Ik weet het! Ik heb nu eenmaal nooit genoeg van heerlijke bieren. Dit slaapmutsje brengt me in diepe coma en ik droom van de reizen die we nog gaan maken.

België: De warmte is niet aangenaam

Lac de la Gileppe (parkeerplaats)

Onze eerste nacht in de camper was een erg onrustige. Het was te warm, te klam, te zweterig en opstijgende en landende vliegtuigen hielden me uit mijn slaap. Ook de onrustige vrouw naast me hielp niet! Zij lag onder vuur van een eenzame verdwaalde mug. Na enkele korte uurtjes sta ik om half zeven op. De zon prikt voorzichtig door de kieren van de gordijnen. Een bakkie koffie en een eerste inspectie rondom de camper. De koelkast brand nog maar de èchte vraag is: koelt hij wel? Mijn vingers hebben de neiging om aan het koelelement te blijven plakken zoals mijn natte tong dat vroeger tijdens de winter aan de smeedijzeren hekken in de Nonnenstraat deed. Er glijd een kleine last van mijn steeds smaller wordende schouders maar de twijfel blijft.
Om acht uur roep ik Lyka ook om op te staan en met de geur van bakkende croissants is ze zo beneden. Koffie, een warme croissant met roomboter en roereieren met spek. Een vijf sterren ontbijt in een twee sterren kamer. Ondertussen zijn alle gordijnen open en gaat ook een van de zijramen omhoog. Met elke minuut die verstrijkt wordt de zon sterker en de buitentemperatuur loopt snel op. In de camper is het gemiddeld 5 tot 10 graden warmer dan buiten! De open ramen laten de koelte zolang als mogelijk binnen.
Na een half uurtje rijden over slingerende slechte wegen vinden we het alweer voldoende en stoppen we voor de eerste keer op een klein pleintje in Voeren tegenover een kerkje. Een lekker bakkie hete thee in een poging om de vermoeidheid van een slechte nacht van me af te schudden. Enige keren kijk ik naar een bordje op de gevel naast ons,  “Kasteelzicht”, en haal mijn schouders op. Kasteelzicht? Ik kijk nog eens over mijn schouder en zie niets meer een kleine oude kerk en een glooiend groen landschap waar boeren druk zijn de hooi van het land te halen.
Wanneer ik een plastic tasje huisvuil in een vuilnisbak langs de parkeerplaats ga gooien zie ik vanachter het oude pittoreske kerkje het kasteel tevoorschijn komen. Ik moet er zelf om lachen. Dat kleine kerkje hield al die tijd het kasteel voor ons verborgen.

Vanzelfsprekend nodigt dat kasteel uit voor een eerste korte wandeling. De voorbereidingen voor de wandeling duren langer dan de wandeling zelf! Ik moet eerst de gratis kaart van “Open Street Maps”, OSM nog op de kleine Garmin plaatsen. Dat duurt bijna twintig minuten! Maar zodra het klaar is is de hete thee ook in mijn keelgat verdwenen en gaan Lyka en ik op flip-flops op pad. Op de flip-flops, want ik heb geen zin om voor dat korte stukje mijn wandelschoenen tevoorschijn te halen.
Het is maar een heel kleine ronde maar we worden er ook meteen aan herinnerd hoe vreemd het hier in België kan zijn. We gaan van een smalle weg naar een fietspad waar twee enorme betonnen, rood/wit geverfde, tonnen de weg versperren voor alles met meer dan twee wielen. Ik vind het een beetje overkill maar ik heb ook het idee dat die twee betonnen ringen nu eenmaal over zijn gebleven van een of andere riolering klus in de gemeente.

Een stukje verder staat een uitnodigend bord met daarop een tekst over lokale bieren, kazen en stropen. Ik neem aan dat het vruchtenstropen zijn, appelstroop en perenstroop? Schoorvoetend lopen we richting de gebouwen van het kasteel. De gebouwen waarin de stroperij gevestigd is lijken de oude paardenstallen van het kasteel te zijn. Met elke stap die ik neem wordt het vreemde gevoel in me sterker. Het is alsof we in een griezelfilm terecht zijn gekomen. Er is geen enkel teken van leven! Er beweegt helemaal niets op het boerenerf en tussen de stallen.
“You can check in any time, but you can never leave!” van Hotel California klinkt zachtjes in mijn hoofd en dat maakt het nog griezeliger.
Voordat ik wat kan zeggen fluistert Lyka: ‘Hond, een grote hond!’
Mijn ogen speuren de omgeving af en ik zie niets. Het bord aan het begin van het erf kan nog zo uitnodigend zijn maar het woord “Hond” is voor mij voldoende om terug te gaan naar veiligere gronden. Dan zie ik hem beschut tussen de grassprieten naar ons kijken. Hij bestudeert ons zoals ik hem bestudeer. Dit is geen moment om risico’s te nemen! Ik grijp langzaam Lyka’s hand en zonder de grote hond uit het oog te verliezen schuifelen we achteruit het erf af. Eenmaal weer op de weg kunnen we er wel om lachen. Niet dat we bang waren, nee, we voelden ons een beetje ongemakkelijk.

Voordat we verder rijden nemen we ook nog snel even een kijkje op het hof rond de kerk. Een monumentale steen uit 1661 springt meteen in het oog. Het is hier een belangrijke plaats in de geschiedenis. Ik moet daar later maar eens wat meer over lezen. Een ding is in ieder geval zeker: 500 jaar geleden was Europa meer verenigd dan vandaag de dag.

Een blik op de GPS verteld me dat we niet ver van het drielandenpunt af zijn. “Het Drielandenpunt”, een populaire bestemming voor schoolreisjes in een ver belegen verleden. Ik ben er persoonlijk nog nooit geweest en nu we zo dichtbij zijn wil ik het ook niet overslaan! Noem het maar de hang naar nostalgie.
Na wat gegeten te hebben op de parkeerplaats net voor de attractie slenter ik alleen, Lyka blijft achter in de camper om wat schoon te maken, naar de steen die het punt zou moeten markeren waar de grenzen van de drie landen bijeenkomen. België, Duitsland en Nederland hebben we op de lagere school geleerd. Het verbaast me dat er vroeger ook een vierde land aan dit punt grensde. Een vierde land? Ik ben de naam al snel weer kwijt maar ook dat moet ik maar eens gaan opzoeken!
Een geografisch punt op een berg is verheven tot bezienswaardigheid. M.a.w., denk de hele kermis die er omheen gebouwd is weg en wat er overblijft is een steen in een bos op de top van een heuvel. Plichtsgetrouw heb ik het gezien maar ik kan niemand aanraden om er heen te gaan. Alhoewel? Het is een mooie klim, van beide kanten, voor mijn wielren vrienden!

Nu gaan we beginnen aan de eerste etappe van onze geplande reis. Tour 01 van België en Luxemburg! GPS-punt “001 Raeren” is geprogrammeerd en een kwartiertje later staan we op een parkeerplaats naast het wereldberoemde “Töpfereimuseum Raeren”, althans volgens het WOMO-boekje. Hier lopen nog minder toeristen dan bij de geografische zuidpool in de winter. Het is vreemd, het is vandaag dinsdag in het hoogseizoen en overal waar we komen in België lijkt het een zondagmiddag. Er is geen levende ziel op straat te bekennen.

Mijn verkenning van het “Töpfereimuseum Raeren” verloopt haast hetzelfde als ons bezoek aan de stroperij. Geen mens te bekennen en deze keer besteed ik niet al teveel tijd aan het zoeken of er misschien een gevaarlijke wachthond op het erf op me ligt te wachten.
Een kwartier later rijden we weer! Punt 002, een kale ongezellige parkeerplaats bij het centrum van Eupen rijden we voorbij en zo belandden we op punt 003, de parkeerplaats van “Lac de la Gileppe”. Niet de meest visueel spectaculaire plaats om de avond door te brengen maar er zijn camperplaatsen en de elektriciteit is gratis. Het is voor ons de eerste keer dat we op een plaats overnachten die op de NKC lijst van camperplaatsen staat!

Alles gaat in de stand rust en we genieten van de rust en vechten tegen de warmte. Het lijkt vandaag nog warmer dan gisteren. En dat ondanks de wind die tussen de bomen over de parkeerplaats waait. Voor het eerst sinds lange tijd heb geen zin om de omgeving te ontdekken. Gewoon stil staan, een frisse zucht wind en wat lezen.
Het duurt niet al te land en de laatste plaats wordt ingenomen door een hele mooie nog niet zo oude camper. Ik ben niet jaloers maar wanneer ze buiten een ijsje zitten te eten denk ik ook een moment aan een koelkast die goed werkt. Tja, voor die prijs van een nieuwe camper kun je ook wat verwachten! Een koel biertje smaakt iets minder dan een koud biertje, maar het is altijd beter dan niets!

Ik begin in alle rust aan het eten en na een half uur staat de kip in Thaise zwarte pepersaus op tafel. Het smaakt meer dan uitstekend. Het reizen met een camper versterkt alle smaken en ervaringen. Alles wordt een overtreffende stap intenser. Na een rustige ontspannende avond zoeken we ons bed op. Ik voel me beter dan gisteren, meer op mijn gemak en denk niet aan de bang makende verhalen van de man in de nieuwe camper. Gasaanvallen en gewapende overvallen in de camper van horen zeggen. Wat moet je er mee? Thuis blijven?

België: Ik moet weer even wennen

Zichen-Zussen-Bolder (naast de kerk)

Een nieuw avontuur begint! Het is voor ons moeilijk te geloven dat we maar achttien nachten thuis hebben geslapen. Na ons Schotse avontuur voelde deze achttien dagen voor mij persoonlijk als enkele maanden. De komende reis houden we het dichterbij huis om verschillende redenen. Ten eerste een financiële reden omdat de plotselinge terugreis met de veerboot toch wel flink in ons budget heeft gehakt. De andere belangrijke reden is: Het hoogseizoen voor vakantie is in Europa in volle gang. Ik had me voorgenomen om nooit tijdens het hoogseizoen met de camper in Europa op pad te gaan maar geestelijke nood breekt wet. Ik hou het gewoon niet in huis. Iedere keer wanneer ik naar de oude camper kijk wil ik weer op reis.
Om zeven uur sta ik naast mijn bed en begin als een bezetene de camper weer te vullen met de overdaad uit onze koelkast. Hoewel ik me had voorgenomen om niets meer te kopen dat we niet ècht nodig hebben heeft de hersenspoelende verkoopformule van de supermarkt toch weer gewonnen. Ondanks alle goede voornemens is de koelkast en de koelbox tot aan de rand gevuld. Dat eten we dus als eerste op!
Het is al half twaalf wanneer we de parkeerplaats af rijden. Ik koop bij Appie nog even een stokbrood, vul in Rossum de tank met diesel en de dampgasfles met LPG. De slang die ik vorige week heb gemonteerd maakt dat een stuk gemakkelijker. En even later zoeven we over de A2 richting Eindhoven. Ik verbaas me opnieuw hoe comfortabel de oude camper rijdt wanneer ze volledig is beladen. De 200 kilogram extra aan water en brandstof verandert haar in een comfortabele Amerikaanse slee. Ik vraag me steeds af of we niet te zwaar beladen zijn. Ik denk, lees: hoop, het niet. Maar we worden ook steeds lichter wanneer de voorraden gaan afnemen.
Net voor Valkenswaard eten we op een parkeerplaats naast de autosnelweg onze lunch, stokbrood met kaas, tomaat en basilicum, en op dat moment, nog geen zestig kilometer van huis, krijg ik weer het camper gevoel. Het is wel een wat ander gevoel dan in Groot-Brittannië! Daar mag je namelijk vrij staan, in Nederland en België is dat wettelijk verboden. Ik weet niet hoe ze daar mee omgaan in België maar we gaan het toch proberen. Vrijheid boven alles tenslotte! En mochten we ergens geweigerd of weggestuurd worden dan trek ik het boetekleed aan, zet een onderdanig masker op en vertrekken we met de stille trom.
Nog enkele kilometers en we passeren de grens met België. Na de slagboom, er staat er nog een met een decoratieve functie, verandert de wereld om ons heen. De huizen worden anders, de wegen worden anders, zeg maar slechter, en het verkeer wordt ook anders. Ik moet nog wel even vermelden dat de weggebruikers in Nederland èchte horken zijn vergeleken bij de weggebruikers in het Verenigd Koninkrijk. Asociaal wil ik ze nog niet noemen maar ze komen er wel verdomd dichtbij! In België zijn ze gelijk ook een stuk vriendelijker en geduldiger. Wat heeft bijna iedereen in Nederland toch een onverklaarbare haast zodra ze achter het stuur kruipen.
Ergens, zomaar in België, naast een kleine kerk drink ik een kop koffie. Met de kop in de hand inspecteer ik bijna automatisch ons voertuig, en thuis, voor de komende weken. Ik heb wel een idee hoe lang we deze keer op weg zijn maar het voordeel van een camper is de flexibiliteit. Het zou tenslotte zo maar kunnen zijn dat we, in verband met het verbod op overnachten naast de openbare weg, in Duitsland terecht komen. Het boekje voor de reizen langs de Moezel ligt al klaar! De radio speelt en in mijn hoofd lost Zaltbommel met haar kleine problemen weer langzaam op. Zaltbommel wordt pas weer realiteit wanneer we de toren van de St Maartenskerk kunnen zien.

Morgen gaan we pas ècht beginnen aan onze route door België, ergens tussen Zaltbommel en het Limburgse “Raeren” stoppen we voor de eerste illegale wilde overnachting. In “Zichen-Zussen-Bolder” strijken we neer op een zonovergoten plein naast de kerk. Het is een Vlaams-Limburgs kerkdorp waar de uithangborden nog in het Nederlands zijn. Vanaf het plein is het nog ongeveer 50 Km naar de start van de route 01 uit het WOMO-boekje “Belgien und Luxemburg”.

De TV gaat aan en een koude Bavaria komt tevoorschijn. Ik laat voor een moment mijn ogen over het verlaten plein gaan. Wat is dit toch een mooi leven! De Tour is al snel op een van de gratis Duitse kanalen gevonden en met de aankomst in Bern wordt er weer een nieuwe bestemming voor de toekomst gepresenteerd. In Schotland was de DVB-t al een openbaring maar na onze eerste ervaring in België, we zijn nog wel dichtbij Nederland, kan ik er met mijn hele verstand niet bij waarom we een zeer kostbare schotel voor de tv ontvangst zouden moeten nemen. Een Strongbow cider volgt de Bavaria op en na de spannende sprint begin ik langzaam aan het eten voor vanavond.

Braadworst met lauwe Italiaanse aardappelen salade (olijfolie, knoflook, peper, zout en veel basilicum) met een kleine gemengde salade en een braadworst is geen alledaags gerecht maar op dit stille kerkplein in België voldoet het aan alle eisen die je aan een maaltijd bereid op twee kleine gaspitten in een camper kan stellen. Het is voedzaam, het is lekker èn het is gezond.
Buiten passeert nog regelmatig een verdwaalde auto en vallen lege flessen en potten in de grote glasbakken. Ik moet er om lachen maar ik ben er haast van overtuigd dat we ons daar na tien uur vanavond niet druk meer over hoeven te maken. We liggen al redelijk vroeg op bed maar we hebben moeite om de slaap te pakken.

Nederland: We gaan weer op pad!

Zaltbommel

Na ruim twee weken Nederland gaan we weer op pad. We hebben niet stil gezeten de afgelopen twee weken. De koelkast is gerepareerd en zoals verwacht was het iets onbenulligs. Maar dat veranderd niets aan ons besluit om naar huis te gaan. Dat was op dat moment de enige juiste oplossing voor ons probleem. Tijdens de reparatie van de koelkast heb ik goed opgelet zodat ik de volgende keer zelf een poging kan ondernemen. Kennis is nu eenmaal macht en ik heb nog veel te leren.
Het lijstje met veranderingen en verbeteringen is bijna helemaal afgewerkt en alle apperatuur werkt naar behoren. Hoewel het lijkt dat de koelkast minder goed koelt dan voor de storing. Maar ja, daar gaan we niet over zitten zeuren laten we eerst maar eens gaan kijken of alles de komende dagen werkt zoals het moet en blijft werken totdat we weer thuis zijn.
Ik heb veel onbelangrijke en onnodige zaken uit de camper verwijdert, ook heb ik enkele nieuwe kleine dingen toegevoegd aan het interieur. Het is een soort van fijn afstemmen van de camper naar je persoonlijke wensen en je behoeften. Het startgewicht is weer wat minder geworden en dat geeft meer ruimte voor belangrijkere zaken.
Wat we in ieder geval van onze eerste reis geleerd hebben is om zo min mogelijk mee te nemen! Alles is onderweg te koop! Wij hadden onze hele voorraadkast meegenomen om zo zoveel mogelijk geld te besparen. Natuurlijk heeft dat ook veel geholpen. Toch blijf ik zeggen: ‘Neem zo min mogelijk mee!’
Eigenlijk hebben we deze keer alleen koffiepads ingekocht omdat die haast nergens anders dan in Nederland te koop zijn. Twee zakjes à twintig stuks per week moet tijdens deze reis voldoende zijn!
Onze volgende bestemming is misschien niet zo exotisch als het ruige Schotland maar het is zeker ook zeer de moeite waard hoewel het minder bekend bij ons “Ollanders” is. “Wat van ver komt is goed”, en dat geld zeker niet voor België. België is een land waar ze Frans, Duits en Nederlands spreken en met hoge snelheid wordt doorkruist op weg naar onze verre vakantiebestemmingen in Frankrijk en Spanje.
Wij gaan dus België bereizen, België ontdekken, België bewandelen en België proeven! Dat laatste zal het belangrijkste zijn! Kazen, worsten, bieren en plaatselijke delicatessen!
De 235 coördinaten uit het WOMO boekje band 45 “Belgien und Luxemburg” zijn in “Garmin Basecamp” geplaatst zodat onze route grofweg bekend is. We hebben een kleine 2900 Kilometer voor de wielen en hopen over enkele weken weer gezond in Zaltbommel terug te keren.

Schotland: Slapen op een bekende parkeerplaats

Zaltbommel (Parkeerplaats Omhoeken)

Vermoeid hijs ik me ik tijdens het signaal van mijn wekker om zes uur uit bed. Het wordt vandaag een lange dag! We gaan kijken hoe ver we kunnen komen en proberen zeker op het vaste land van Europa te komen. Lyka s’ morgens geforceerd wakker maken is een gevaarlijke opdracht. Maar vandaag ziet ze gelukkig de noodzaak van het vroege opstaan ook in. Een half uurtje later zitten we aan de koffie en boterhammen als ontbijt.
Op de parkeerplaats verschijnen de eerste werknemers van het “Housesteads Roman Fort” en deze activiteiten stimuleren ons om ook maar snel op pad te gaan. Officieel mag je hier niet overnachten maar officieus stellen ze het wel op prijs omdat enkele campers op de parkeerplaats de drempel voor een inbraak op deze afgelegen plaats flink verhoogd.
Er valt niet veel op te ruimen in de camper. Gisterenavond heb ik na het eten nog een biertje in het donker gedronken om de vermoeidheid van het rijden de mogelijkheid te geven om mijn lichaam te verlaten. De vaat laten we staan tot vanavond, we moeten snel op weg.
Lyka zit al in de cabine te wachten wanneer ik de visuele inspectie van de buitenkant van de camper uitvoer. Sinds dat geval met die spanband van de brandstoftank kijk ik altijd, vooral ’s morgens, even rond en onder de camper of ik niets vreemds opmerk. Deze ochtend wordt ook de motorolie en de koelvloeistof nog een keer gecontroleerd. We rijden namelijk vandaag de hele dag en de snelheden liggen een stuk hoger dan “de Oude Dame” de afgelopen weken gewend is. We hebben in al die weken Schotland slechts een millimeter of drie motorolie op de peilstok verloren! Dat is toch wel verbazend goed te noemen voor een dieselmotor van 26 jaar oud?
Vandaag is de eerste halte Hexham, eerst naar de Tesco, waar ik mijn contante Britse ponden ga omzetten in cider en andere delicatessen die we in Nederland niet kunnen kopen of erg prijzig zijn. Dat is zo gelukt! De camper puilt uit met etenswaren en blikjes cider. De teleurstelling over het beëindigen van deze mooie reis in Schotland is al verwerkt. Je moet nu eenmaal realistisch blijven, een reis zonder koelkast kan, maar het is wel erg behelpen. Bij de lokale Shell worden we nog een keer door de Britse regering geplukt, € 1,51 voor een liter diesel, en dat gaat het vizier op nul en we rijden richting Dover.
Het steeds veranderende Engelse landschap brengt me in een trance. 80 Km/u heuveltje op en 105 Km/u heuveltje af. Onderweg stoppen we ongeveer om het anderhalf uur voor een kop koffie en wat rust. Het links rijden is lang niet zo vermoeiend meer dan in het begin van deze reis. Natuurlijk helpt het dat ik veel in Thailand aan de linker kant van de weg heb gereden. We stappen weer in en met een vriendschappelijke stilte tussen ons in rijden we richting het zuiden.
Totdat ik ergens in Engeland weer een grote handelaar van caravans en campers langs de weg zie. Een snelle blik in de achteruitkijkspiegels, de rem er op, de richtingaanwijzer uit en enkele minuten later staat “de Oude Dame” tussen haar lotgenoten. Hier gaat het er anders aan toe dan bij de gladde verkoper in Schotland!
Nadat ik ons probleem heb uitgelegd krabt de man op zijn kalende hoofd en laat enkele eenzame gele tanden zien. Er volgt een heel gesprek èn een heel verhaal. We komen samen tot dezelfde conclusie: Ik kan proberen deze man de koelkast te laten repareren maar ik moet de onderdelen altijd betalen, ook wanneer de koelkast niet werkt na de reparatie. Het is een groot risico! Onze koelkast is namelijk van het vasteland en in het Verenigd Koninkrijk worden er andere modellen gebruikt. In overleg, en met een eerlijk advies van de Engelse monteur, besluit ik om toch maar door te rijden en de koelkast in Nederland te laten repareren.
Na een lange rit waar niets gebeurt, behalve een file en omleiding waar we veel tijd verliezen, staan we om iets voor zes in de rij om aan boort te gaan van een veerboot naar het vaste land. Er is plaats op de eerste de beste boot die vertrekt en met een zuur gezicht betaal ik de overtocht. Niet boeken kost veel geld! Maar ja, het zij nu eenmaal zo en daar zullen we mee moeten leven.

Twintig minuten later gaan de trossen los en zijn we op weg naar Calais of Duinkerken? Ik weet het ècht niet! Het is opvallend rustig aan boord. Wel veel vrachtwagens maar weinig vakantiegangers. Op een stoel aan het raam sip ik van mijn meegebrachte blikje cola light. € 8,00 voor twee kartonnen bekertjes koffie vinden we echt te gortig! Wij zijn niet de enige, in dertig minuten verschijnt er geen enkele klant aan het buffet en staan de twee Noord-Afrikaanse obers werkeloos met elkaar te kletsen.
Half zeven, een uur varen is half acht, dan nog vier uur rijden, we zijn voor half twaalf weer in Zaltbommel! Helaas maak ik een kleine rekenfout! Zodra mijn telefoon contact maakt met het Franse netwerk verspringt de tijd op het kleine beeldscherm. Één uur vooruit welteverstaan! Samen met de dertig minuten extra vaartijd brengt dat de geplande aankomsttijd op één uur in de nacht. We bespreken onze mogelijkheden en we besluiten, tegen al mijn persoonlijke afspraken over rijden met de camper in, om vanavond toch maar naar Zaltbommel te rijden.
Onderweg probeer ik ook nog tevergeefs contact met een vriend net buiten Brugge te maken. Dat zou een verrassend einde aan deze dag zijn geweest. Voor hem en voor ons. Maar een antwoord blijft helaas uit. De duisternis kruipt langzaam over de Vlaamse snelwegen. Zodra het tijd is voor een pauze verlaten we zonder een moment van twijfel de snelweg en rijden een parkeerplaats op. Deze parkeerplaats staat van het begin tot het einde vol met voor de nacht geparkeerde vrachtwagens. Vele donkere Oost-Europese ogen staren ons aan en na. Het nodigt niet uit om wat te drinken en te eten dus rijden we maar door. Bij een benzinestation in België moeten we de tank nog een keer volgooien dus ontkomen we niet aan het onveilige gevoel van de geparkeerde vrachtwagens. Lyka houdt de deuren stijf dicht en zelf tank ik, met ogen in mijn achterhoofd, onze tank vol.
Naast ons verschijnt een camper zonder zijraam. En ja hoor, ingeslagen tijdens een korte boodschap in de supermarkt. Mijn lijstje met werkzaamheden aan de camper wordt weer een regel langer. Ik ga een kleine kluis inbouwen zodat onze elektronica en paspoorten altijd zijn beveiligd. Het inslaan van zo’n raam kun je moeilijk voorkomen maar het wegnemen van belangrijke apparatuur wel!
De duisternis is zeer vermoeiend voor me! Ik eet mierzoete koekjes voor energie en drink veel koude zwarte thee. Mijn ogen staren en zoeken in de duisternis. Ik heb, sinds het begin van mijn nachtblindheid, een grote hekel aan het rijden in het donker. Maar dit is een uitzondering, we willen zo snel mogelijk naar huis!
Het is al tien voor één wanneer we Zaltbommel binnenrijden. Het oude vestingstadje slaapt en ik bijna ook. Nergens brand er binnen nog licht dus kunnen we ons huis niet in. We nemen namelijk nooit de huissleutels mee wanneer we op reis gaan. Die heb je niet nodig en je kan ze alleen maar kwijtraken!
Op de parkeerplaats aan de Omhoeken is er voldoende plaats. Ik parkeer de camper en enkele minuten later ligt Lyka al in de alkoof te ronken. Missie volbracht, we zijn veilig weer thuis en kunnen terugkijken op een mooie en geslaagde eerste reis met de camper. Een reis die smaakt naar meer. En dat meer zal er zeker komen. Psssssttt, een koel blikje Stella Artois bier gaat open en ik kijk vanuit een donker woongedeelte over de mijn zo bekende parkeerplaats. De motor tikt nog na van de lange rit. Wie had er ooit gedacht dat we hier naast ons huis in Zaltbommel de nacht zouden doorbrengen?

Schotland: Het onverwachte einde van onze reis

Parkeerplaats Housesteads Roman Fort

Ik heb prima geslapen en ik word zonder externe hulpmiddelen al om kwart voor zes wakker. Dat gedoe met die krediet kaart zit me duidelijk dwars. Dat ik nu nog enkele uren moet wachten om de kaart te kunnen proberen zit me ook dwars. De huishoudaccu is uitgeput en buiten regent het. Een welkom in Schotland.
De radio en mijn MacBook gaan ondanks de lege huishoudaccu toch aan, het zonnepaneel druppelt slechts 0,3 Ampère naar binnen, en een kop koffie binnen handbereik. Het probleem met de VISA kaart raast door mijn hoofd hoewel ik haast zeker weet dat het probleem vandaag moet zijn opgelost! Via de Western Union website maak ik onze maandelijkse financiële bijstand voor mijn schoonmoeder en JayJay naar de Filippijnen over. Het wachten is spannend! En ja hoor, betaling is geaccepteerd en onze VISA kaart werkt weer.
Terwijl Lyka ligt te slapen gaan mijn ogen over de kaart van Noord-Schotland. Vandaag gaan we beginnen aan Route 06 uit het WOMO boekje. We komen elke dag een stukje  dichter bij het schema. Het ontwijken van dure bezienswaardigheden en het “slechte weer” dat de wandelingen in het water laat vallen helpen daarbij. De enige twee doelen voor vandaag zijn om op het eiland Skye te komen en een rustig plaatsje voor de nacht te vinden.
De tijd achter het toetsenbord gaat snel en voordat ik het me realiseer is het alweer acht uur. Eindelijk kan ik gaan betalen voor de overnachting op de camping. Maar eerst maak ik Lyka wakker want we hebben nog een hoop te doen voordat we richting Mallaig kunnen vertrekken. In de receptie wordt ik opnieuw vriendelijk ontvangen en na een kort gesprek wordt mijn VISA kaart op de proef gesteld. Nog even de PIN-code en enkele seconden later spuugt het apparaat een briefje uit dat de betaling is geaccepteerd. Een last valt van mijn schouders! Ik heb me weer druk gemaakt om niets! Bloeddruk verhogende gedachten die achteraf onnodig bleken, daar moet ik ècht wat aan gaan doen.
Bij terugkomst in de camper wordt ik omringt door de geur van verse koffie. Lyka kijkt nog even op het internet en ik breng het ontbijt op tafel. Niets ingewikkeld, vandaag hebben we niet de luxe om de tijd te nemen. We hebben nog veel te doen voordat we richting het eiland Skye kunnen. Terwijl ik een boodschappen lijst maak, veel kruidenierswaren zijn veel duurder op de eilanden, ruimt Lyka de camper op en zet alles weer op zijn vaste plaats.
Wanneer het eindelijk zover is beginnen we aan “operatie voorbereiding”! We rijden ruim honderd meter en dan is er al de eerste halte. Toilettank leeg- en schoonmaken, watertank en jerrycan bijvullen met drinkwater. We rollen met 5 Km/u de camping af en worden uitgezwaaid door het voltallige personeel die in de receptie aan de thee en koffie zitten. Als tweede wordt er getankt. Diesel en LPG, na vijf weken heb ik een goed beeld over het brandstofverbruik van onze oude dame. Het is best veel maar dan rijdt ik maar wat langzamer, zo vlakt het verbruik ook wat af. LPG is nu een liter per dag voor de koelkast en het koken. De kachel brand niet veel, het zetten van de koffie op het gas geeft al voldoende warmte af om de leefruimte aangenaam te verwarmen.
De volgende halte is de Lidl. En ja, ook hier is het oké, maar het is het allemaal net niet. Het bederft iets eerder, de porties zijn net wat kleiner maar over het algemeen kunnen we er goedkoop inkopen. Vooral de zoete broodjes zijn er heerlijk! We eten haast altijd de appel of pecan noten versie, de chocolade croissants zijn iets minder populair.
Nadat we alles achter in de camper hebben gekieperd gaan we nog snel naar de Morrisons Supermarkt om bier en cider in te slaan, dat is namelijk heel veel duurder buiten de grote supermarkten! Ook zijn er nog wat andere kleine boodschappen die ze bij de Lidl niet hebben. Niet veel later zijn we klaar om op pad te gaan. Het is al half twaalf en rond deze tijd had ik eigenlijk al in Mallaig willen zijn.
Nog even de koelkast aanzetten op gas en dan gaan we op pad, we drinken wel koffie bij het “Glenfinnan Monument”. En dan wil de koelkast niet wat ik wil. De brander gaat aan maar wil niet blijven branden. Is het de wind? Is het de koele buitentemperatuur? Ik weet het niet, maar de koelkast brander gaat steeds uit. Lyka zit ongeduldig in de cabine te wachten en ik wordt met de seconde zenuwachtiger. Een laatste poging terwijl ik mezelf wijs maak dat het een week geleden ook zo was. Gewoon een uurtje wachten en opnieuw proberen, dan blijft hij gewoon weer branden.
Met een steen op mijn maag en een zeurende gedachte in mijn hoofd rijden we naar het “Glenfinnan Monument”. We rijden harder dan normaal want ik wil dit probleem hebben opgelost! Eenmaal op de parkeerplaats naast het meer begin ik meteen met het reanimeren van onze koelkast. Tevergeefs! De patiënt is dood en blijft dood. De kunststof roosters er af om te kijken of ik wat vreemds kan zien. Nee, alles ziet er normaal uit. Na enkele klikken van de starter brand de vlam mooi blauw met een wat gelig puntje. Alleen de vlam dooft zodra we de knop weer loslaten.
Langzaam dringt het tot me door dat waarschijnlijk de thermokoppel kapot is. Ik weiger dat te accepteren en laat het “Glenfinnan Monument” voor wat het is. Ik heb nu ook geen zin om foto’s te maken. Lyka voelt aan dat er wat mis. Mijn houding en mijn humeur zijn veranderd. Na een halve kop koffie, de andere helft verdwijnt in de bosjes naast de camper op de parkeerplaats, vertrekken we weer richting Mallaig.
Ik kan onderweg aan niets anders denken dan aan de defecte koelkast! In Mallaig kopen we meteen kaartjes over de overtocht naar het eiland Skye en op een parkeerplaats buiten het dorp, we moeten ruim anderhalf uur wachten, gaan de roosters weer open en begin ik opnieuw aan de koelkast. Mijn technische kennis is te beperkt dus blijft het bij wat kloppen en tikken teken leidingen en kranen. Ik hou de knop wel vijf minuten ingedrukt! Tevergeefs! Zodra ik de knop weer loslaat dooft de vlam.
In stilte eten we onze late lunch van salami's en verschillende kaassoorten. Het dringt langzaam tot ons door dat dit wel eens het einde van onze reis kan zijn. Geen van ons beiden wil het accepteren maar op een moment moet ik het toch ter sprake brengen. Verrassend snel worden we het eens. Het reizen in een camper zonder koelkast is voor ons persoonlijk onmogelijk. Zeker in de verlaten hooglanden van Schotland!

‘We hebben al enkele hele mooie weken achter de rug en hebben mogen proeven van de avontuurlijke manier van reizen met een oude camper! Deze reis zit er voor ons hoogstwaarschijnlijk op en dat is jammer. We gaan naar huis, èn zodra de koelkast weer is gerepareerd gaan we weer op pad!’

De Garmin wordt geprogrammeerd op Dover en de computer zoekt de snelste/kortste weg naar de havenstad waar we de veerboot naar het Europese vasteland willen nemen. Nu realiseer ik me pas hoe groot het Verenigd Koninkrijk is en hoe ver we van Dover verdaan zijn. 1000 Km tot aan dover en dan nog 350 Km van Calais naar Zaltbommel, dat gaan we dus niet in een dag halen!
In stilte rijden we door het wonderschone Schotse landschap dat nu anders is dan wanneer we hier enkele weken geleden passeerden. Het lijkt zakelijker, we zijn op doorreis, of beter gezegd, de terugreis. Met de herinneringen van onze ervaringen rijden we langs veel plaatsen die we de afgelopen weken hebben bezocht.
In de buurt van Hamilton, net te zuiden van Glasgow, gloort er plotseling hoop. In de verte doemt een grote caravan dealer op met tientallen caravan’s op de enorme parkeerplaats naast het pand. Ik twijfel geen moment en vereer de caravan handelaar met een bezoek. Lyka is verbaasd maar begrijpt ook meteen dat het een laatste ultieme poging van mij is om de koelkast gerepareerd te krijgen.
Wat ik binnen zie maakt me niet blij. Een iets te gladde verkoper stapt op me toe met een uitgestoken hand en een iets te brede glimlach met dollartekens in zijn ogen. Hij heeft het buitenlandse kenteken allang opgemerkt en met een heel verhaal over de moeilijkheid van het repareren van een koelkast en de drukte die ze nu in het vakantie seizoen ervaren voel ik de offerte voor de kosten van de reparatie al snel oplopen. Uiteindelijk komt hij op een prijs van rond de £ 300,- uit. Met een glimlach van de overwinning op zijn gezicht staat hij op mijn antwoord te wachten. Ik laat hem zo lang als mogelijk genieten van zijn gevoel van de overwinning dus wacht ik expres zo lang mogelijk met het geven van mijn antwoord.
‘Ik wil geen nieuwe camper! Ik wil gewoon mijn koelkast gerepareerd hebben!’
De gladde glimlach verdwijnt en maakt plaats voor een zuur gezicht. Wij maken ons uit de voeten en zien deze onderbreking als een korte pauze. De beslissing om terug naar Nederland te gaan lijkt voor ons nu nog meer de enige juiste beslissing. We rijden en rijden, met de radio op de achtergrond en de mooie herinneringen in ons hoofd. Ik ben nu de vrachtwagenchauffeur die ik plechtig had afgezworen ooit te worden.
Op de GPS merk ik op dat we vlak langs “Housesteads Roman Fort” komen. De overnachtingsplaats waar we enkele weken geleden ons Schotse avontuur waren begonnen. Een mooie rustige overnachtingsplaats, we hoeven dus zo laat op de avond niet te zoeken. Zonder overleg kies ik deze optie en verlaat de snelweg. Het is een vreemd gevoel om terug te keren waar je bent begonnen! Mede omdat we nu ook in een heel andere stemming verkeren.

Het is stil en blijft ook tijdens het koken stil in de camper. Snelle spaghetti met rundergehakt. De koelkast heeft onderweg op 12V gedraaid maar dat lijkt minder goed te werken dan op gas. Er ligt van alles te bederven in de kleine koelkast en koelbox. Na het eten kruipen we meteen onder de dekens. Ik ben kapot van de hele dag rijden en heb morgen nog een lange dag voor de boeg. Welterusten.

Schotland: Op zoek naar geld

Fort William (Lochy Caravan Park)

Het was een prima nacht. Onbegrijpelijk hoe rustig het hier ’s avonds kan zijn! Buiten raast de rivier Carnoch, niet meer dan een stroompje, haar als thee gekleurde water naar Loch Sunart. De midges zijn ook vroeg opgestaan dus naar buiten gaan blijft tot een minimum beperkt.
Ik zit in de radiostilte naar het lege scherm van mijn MacBook te staren. Er komt niet veel uit mijn handen en hoofd. Het rijden door mooie landschappen is als het luisteren naar de radio: “Je hoort en herkent veel liedjes, je zingt of neuriet mee met de door jouw herkende woorden, maar aan het einde van de middag kun je geen nummer meer opnoemen dat je op de radio hebt gehoord.”
De vergezichten en bergen zijn nog steeds mooi en nu we over de andere oever van Loch Linnhe voor de tweede keer naar Fort William rijden zijn ze ook weer eens verandert. Veranderen doen de vergezichten wel maar na bijna vijf weken worden ze gewoner, de ooh’s en aah’s zwakken wel af.
We rijden, zoeken (tevergeefs) naar een radiostation. Drinken koffie of thee. Eten onze lunch en stoppen opnieuw. We laten de mijlen onder ons doorglijden op weg naar onze volgende bestemming, Fort William.
We zijn vroeg en moeten nog lunchen. Een snelle blik op de Garmin verteld ons over watervallen, een kilometer of twintig omhoog boven Fort William, twintig kilometer heen en twintig kilometer terug plus een lunch is goed voor bijna twee uur. Dus dat gaan we dan maar doen. Dat is meteen de luxe van een camper. Je eigen vervoer, restaurant en hotel, je hebt het allemaal binnen handbereik.

Het onafgebroken neerdalende regenwater heeft de “Chia Aig watervallen” laten aanzwellen tot een echt spektakel. Om 13:39 maak ik de eerste foto van de dag. Dat verteld genoeg over hoe we tegen de schoonheid van de natuur na vijf weken in Schotland aankijken! Een blik kippensoep van de Albert Heijn met het laatste oud brood als lunch. De kippensoep smaakt beter dan de groentesoep, dat laatste blik hebben we onaangebroken in de vuilnisbak gekieperd.
Zodra ik weer 3G op mijn iPhone heb kijk ik of het geld al op mijn rekening staat. Steeds tevergeefs! Ik wordt er een beetje moe van. We leven in een 24/7 economie, kunnen online en in winkels zelfs contactloos betalen, maar wanneer het over een overschrijving tussen twee verschillende banken gaat zet iemand op vrijdagmiddag de computer uit en op maandagochtend gaat hij pas weer aan! We moeten nog wat kleine inkopen doen. Ik hoop nog steeds dat het geld nu op mijn rekening staat!
Net voordat we de Lidl betreden kijk ik voor een laatste keer. En ja hoor, na drie dagen staat mijn geld eindelijk op mijn VISA rekening. Met een opgelucht gevoel doen we wat kleine inkopen voor vandaag. Morgen gaan we nog een keer inkopen, dan groot want morgen gaan we voor een paar weken de verre eilanden en hooglanden bezoeken.
£ 17,94, hup de kaart er in, en wachten. De Poolse cassière verteld me dat de betaling is afgewezen. Daar sta ik dan! Gelukkig heb ik wat contant geld op zak om de kleinere betalingen te doen. Mokkend druip ik af. Wat nu? Ik zal de camping toch ook moeten betalen? Wanneer ik daar ook contant moet afrekenen heb ik nog maar £ 30,- op zak èn dat is niet veel voor de boodschappen, veerboot en diesel voor morgen. We zouden zo maar een dag moeten wachten tot de bank haar zaakjes voor elkaar heeft.

Gelukkig wordt ik door het personeel van de camping herkend en vriendelijk verwelkomt, dat helpt altijd. Nadat ik ze van mijn probleem op de hoogte heb gebracht wordt er een poging ondernomen om de £ 18,30 van mijn VISA kaart af te schrijven. Tevergeefs! De glimlach verdwijnt niet en we mogen een plekje op het veld gaan zoeken.
‘Betaal morgen maar!’, is de boodschap die we meekrijgen.
We zijn in ieder geval voor vandaag gered!
Zodra we op de staanplaats voor de nacht staan moeten we aan de gang met de alledaagse, nou ja, wekelijkse dingen die je thuis ook moet doen. De koelbox begint te ruiken en die is deze middag aan de beurt voor een grote schoonmaak. Drie blokken kaas, twee keer extra belegen en een keer extra belegen komijn, vier bolletjes smeerleverworst, een pak lamsvlees, een pakje Leerdammer, een pakje salami’s en vier koelelementen gaan op de tafel. Warm water met voldoende schoonmaakmiddel en vijf minuten later kan de koelbox, met vier bevroren nieuwe koelelementen, weer dicht. Ik moet eerlijk toegeven dat we tot nu toe veel plezier van die koelbox hebben gehad.
Het hele gedoe met die kredietkaart zit me niet lekker en ik loop voor het eten nog een keer naar de receptie van de camping om te zien of de kaart nu wel wil werken. Het geld is binnen maar op de een of andere manier weet mijn kaart dat nog niet. Met dezelfde vriendelijke glimlach wordt ik geholpen en nadat het weer niet lukte stellen ze me gerust dat het morgenvroeg ook wel goed is. Ik ben blij dat er nog mensen bestaan die vertrouwen in de mensheid hebben.

Het lamsvlees verdwijnt in een pan om te sudderen in een blik gepelde tomaten. Wat extra kruidenmelange en het moeilijkste is alweer gedaan. De pan, op een ouderwets stoofplaatje, vult de camper met de vertrouwde geur van thuis. Na twee uurtjes ligt het lamsvlees op de borden, met gebakken aardappelen en sla een heerlijke maaltijd.
Na de vampierfilm van gisteren staat er een moderne vampierfilm uit 1987 op het programma. “The Lost Boys” zit ergens tussen komedie en horror in, ook de harde rockmuziek is typisch iets van de films uit de eind jaren tachtig.
We kunnen alleen maar hopen dat mijn kaart morgen werkt, anders hebben we weer een hobbel die we moeten zien glad te strijken.

Schotland: Tot ziens eiland Mull

Net buiten Strontian (wild)

Ook vandaag zie ik om zes uur weer grote stukken blauwe lucht. Helaas heeft de ervaring me geleerd dat het kan regenen wanneer we straks van deze mooie overnachtingsplaats wegrijden. We hebben gisterenavond laat nog gezelschap gekregen van een Engelse buscamper. Veel hebben we niet van de bewoners gezien. Alleen de rug van de bestuurder toen hij voorin de krant of een wegenkaart zat te lezen.
Nu is onze camper al niet een van de grootste maar een buscamper zou ik zeker niet zien zitten. De voordelen van het gemakkelijk parkeren en goedkope overtochten weegt niet op tegen de extra ruimte en het altijd klaar hebben van een gedekt bed.

Onze Omnia oven bevalt nu zo goed dat ik ’s morgens soms ook de tijd neem om heerlijke broodjes af te bakken. Lyka geniet met de dag meer en de kleine ongemakken van het leven in een camper neemt ze voor lief. Het niet (meer) aan boord hebben van warm water was voor haar een belangrijk argument. Nu kan ze er gewoon mee leven. In mijn hoofd bouwt zich een lijst op met kleine aanpassingen die ik moet uitvoeren en plannen voor de volgende reis. Noem het maar fijn afstellen van onze camper ervaring.

Na het ontbijt krijgt alles weer zijn/haar vaste plaats, zodat het niet door de leefruimte kan vliegen, en gaan we op weg naar de volgende nederzetting met een ATM. In Tobermory hebben we snel een ATM gevonden maar die blijkt niet te werken, of de Nederlandse bankpas te accepteren. Nog even een snelle blik op mijn iPhone of de rest van mijn geld al op de juiste rekening staat. De batterij is leeg voordat ik heb kunnen vaststellen hoe de situatie nu is! Jammer, dan maar naar de volgende ATM.
De opluchting is groot wanneer de ATM £ 100,- in kleine biljetten uitspuugt. Eindelijk wat contant geld op zak om de kleine betalingen te kunnen doen. Diesel hebben we voorlopig nog niet nodig maar enkele kruidenierswaren worden meteen bij de plaatselijke CO-OP gekocht. Met een goed gevoel gaan we op weg naar de volgende veerboot die ons weer nar het vaste land zal brengen.
Het ene traject is een nieuwe tweebaansweg waarna er plotseling, na een aankondiging van een verkeersbord, weer een eenbaansweg opduikt waar je steeds om de paar honderd meter moet stoppen om tegenliggers te laten passeren. Ik heb het al eerder gemeld dat we nu anders naar onze omgeving kijken. Het nieuwtje is er af maar we waarderen de uitzichten nog wel. De interesses zijn verlegd naar de details. Kastelen in Schotland zijn als tempels in Thailand, op een gegeven moment heb je er genoeg gezien en moet je even een pauze nemen.

Tijdens een van die koffiepauzes trekken twee oude verlaten houten vissersboten mijn aandacht. Lyka kan er niets in zien en is al lang blij dat ze weer een 3G internet verbinding heeft. Ik hou van die beelden van verval. We leven in een maatschappij waar alles moet blijven zoals het is. Mensen worden bang gemaakt voor veranderingen. Maar zeg nu eens  eerlijk? Wanneer je niets mag verandering staat de vooruitgang toch ook stil. Tot in het oneindige conserveren van de dingen om ons heen leid tot een chaos. Daarom hou ik van India, een land met een geloof dat verval, vernietiging en afbraak onlosmakelijk verbonden zijn met het leven. We worden geboren uit het niets en we vervallen tot de kosmische bouwstenen waaruit we opgebouwd waren.

De veerboot is er een van een kleiner formaat dan we tot nu zijn tegen gekomen. Gewoon achter in de rij aansluiten en wachten op je beurt. We hopen op deze manier ook de veerdiensten in de komende weken te gebruiken. Ik ben niet zo gecharmeerd van dat reserveren, ik heb steeds een gevoel dat het onze vrijheid ernstig beperkt.

De wegen op het verlaten vaste land zijn nu haast zo slecht als de weinig bereden wegen op het eiland Mull. Met een slakkengangetje rijden we in alle eenzaamheid weer richting Fort William. De tijd kruipt, net als onze camper over het verlaten Schotse landschap. Onder het rijden mijmer ik over het leven in deze eenzaamheid. Ver weg van alles wat problemen kan veroorzaken. Een probleemloze samenleving en maatschappij, zou dat niet heerlijk zijn?
De tijd is onverbiddelijk en laat ons weten dat we met deze snelheden zeker niet vanavond  in Fort William zullen geraken. Maakt het voor ons wat uit? Nee, gelukkig niet, we hebben alle tijd. Na een korte sanitaire stop in het dorpje Strontian, waar het element Strontium is ontdekt, rijden we weer verder op zoek naar een plaatsje voor de nacht. Een kort gesprek met een lokale politievrouw en ik weet dat we geen problemen zullen krijgen wanneer we net buiten het dorp gaan staan.
‘Wanneer je geen gevaar oplevert voor het verkeer en gèèn rotzooi achterlaat dan is het voor ons OK!’
Ja, het milieu is hier op het Schotse platteland heel belangrijk.

Een ruime parkeerplaats langs de weg net buiten Strontian is de ideale plaats voor ons om de nacht door te brengen. Wat maakt een goeie plaats? Niet modderig, licht oplopend, alkoof (de bovenverdieping waar we slapen) van het geluid afgericht en niet onder bomen! Voor een optimaal gebruik van het zonnepaneel en een goede nachtrust mocht het ’s nachts regenen.

Het avondeten is voor het eerst tijdens deze reis geen succes! De Britse aardappelpuree lijkt meer op sneldrogend gips dan op voedsel, de smaak is niet veel beter, dus we moeten ons behelpen met bloemkool en een kipfilet. Onze borden zijn dus niet leeg voordat we aan de avondfilm beginnen.
De film is een klassieker uit 1931, “Dracula” met “Bela Lugosi”, de moeder van alle vampier films. Bela Lugosi gaf de duistere prins van de nacht een gezicht en dat gezicht heeft altijd als voorbeeld gediend.
Morgen weer lekker douchen!