Frankrijk: De stranden van de landing in Normandië

Saint-Gabriel-Brécy (naast de Jeu de Boules baan), donderdag 22 november 2018

Het is dus ècht waar dat je in een rustige omgeving beter kan slapen. Wat heb ik vannacht geslapen! De wekker van zeven is met plezier uitgezet maar de wekker van acht moest ik wel gehoorzamen. We gaan vandaag enkele historische plaatsen van de landing in Normandië bezoeken.
Hoe dat zal gaan verlopen hangt van veel verschillende factoren af. De protesten van het franse volk tegen de regering worden grimmiger. We zien “de Gele Hesjes beweging” op steeds meer plaatsen opdoemen. Nu niet meer alleen op rotondes maar ook grote kruispunten zijn bezet en het verkeer wordt maar mondjesmaat doorgelaten. Ik vraag me af waar dit zal eindigen.
Helaas duren de ochtendrituelen veel langer dan gisteren gepland. Ik kan dan ook moeilijk geloven dat we de hele route vandaag kunnen rijden! Maar ja, wat maakt het ook uit? We hebben tijd genoeg net als een, teruggekeerd, vochtprobleem voorin de alkoof. Dat zal ook een hersenbreker worden!
Zonder gele hesjes geraken we in Bénouville waar we als eerste herkenningspunt de “Pegasus Bridge” over de rivier de Orne passeren. Ook hier is een klein museum ingericht dat het verhaal over de landing en de verovering van deze brug verteld. Het verhaal is mij ondertussen wel bekend dus sla ik het museum wel over, hoogstwaarschijnlijk passeren we nog wel een dozijn musea die allemaal aan de landing op 6 juni 1944 zijn opgedragen.
Dieselolie en Gas zijn ook op een gevaarlijk laag niveau aangekomen dus houden we vandaag onze ogen open naar leveranciers van deze twee belangrijke vloeistoffen. Waar we onverwacht ook onze ogen voor open moeten houden zijn de groepjes zwarte Pieten die zonder Sinterklaas in de bosjes op weg naar de veerboot naar Engeland  bivakkeren. Het directe bewijs dat de multiculti samenleving die onze Europese regeringen voor ogen hebben een compleet succes zijn. Ondanks dat ik oogcontact probeer te vermijden kan ik het niet ontlopen. Plotseling stappen er uit het niets enkele zwarte Pieten op het zebrapad en een van hen kijkt mij recht in de ogen. Ik zie een mengeling van haat, hoop en zwaarmoedigheid. Nee, ik kan moeilijk geloven dat dit straks hardwerkende geïntegreerde burgers van het Verenigd Koninkrijk worden!
We rijden maar door want hier willen we zeker niet mee worden geconfronteerd! Die zwarte Pieten moeten vanzelfsprekend ook eten en ergens van leven. Ik durf geen uitspraken te doen waar deze zwarte Pieten de cash vandaan halen, misschien zijn het geschenken van de inwoners van deze idyllische badplaats.

“Monument Français Libres” is het eerste monument van de dag waar we stoppen. Het is indrukwekkend omdat we niet weten wat we nog meer te zien krijgen vandaag. Lyka raakt gelukkig ook een beetje geïnteresseerd in wat zich hier een kleine tachtig jaar geleden heeft afgespeeld.
Het is een heerlijke rit over rustige wegen. Ook in Normandië zijn de badplaatsen in de winter spooksteden. Er is zelfs een enorme “Inter-Marche” die buiten het zomerseizoen gewoon helemaal is gesloten. De potentiële klanten die overblijven geven niet genoeg uit om de kachel te laten branden. Sinds we in Frankrijk zijn gearriveerd heb ik al het idee dat hier veel armoede is, je voelt het in de Aldi en de Lidl.
Het is al aardig laat wanneer we “Courseulles-sur-Mer” binnen rijden. Het is duidelijk dat we de hele tour vandaag niet kunnen afmaken. Dan maar in twee dagen! Dat besluit is snel genomen.
Al van verre staat het “Juno Beach Centre” aangegeven. Daar komen we dan uiteindelijk ook terecht, op “Juno Beach”. Er is geen levende ziel te bekennen en wij kleden ons extra dik aan. Het is snijdende koude wind uit het oosten.

Van verre is het “Croix de Lorraine” al te zien. Indrukwekkend als een afschrikking naar verkeerd denkenden staat het in de ijskoude wind te schitteren in een waterig zonnetje.

Op weg naar het kruis passeren we eerst “Cosy's Pillbox”, een monument op zich zoals ongetwijfeld veel overgebleven bunkers of delen van bunkers langs deze, voor de moderne geschiedenis van Europa zo belangrijke, kust.

Het kruis is toch al zeer indrukwekkend op zich! We zijn blij dat we hier in November zijn en niet in de zomer. We worden tenminste niet gestoord door schreeuwende ijs etende veel te dikke zeurende kinderen. We kunnen de historie in alle stilte in ons laten zinken.

Een klein monument voor de gevallen Poolse soldaten mag niet worden vergeten!
We moeten nog LPG-gas tanken, lunchen en naar een camping rijden dus laten we de bevrijding van Europa maar voor wat het is. Een camping, een LPG-station en een Lidl zijn op de iPhone snel gevonden. Volgetankt met LPG-gas stoppen we langs de weg om onze late lunch te nuttigen. Twee broodjes van de Lidl, een broodje dat nog het meest lijkt op een pizza met geitenkaas en een broodje kipkebab dat is geïnspireerd op de bekende Italiaanse dichtgevouwen pizza, de calzone.
Ondanks de belofte op de app in mijn iPhone dat de camping het hele jaar is geopend blijkt de camping toch gesloten. Dat is een tegenvaller wanneer je de hele dag hebt uitgekeken naar een warme douche! Er zit niets anders op dan een plaatsje voor de nacht te zoeken en de camping, inclusief de douchebeurt tot morgen uit te stellen.  

In “Rucqueville” passeren we een kleine kerk uit de 11e eeuw. Zo ver gaat de Christelijke geschiedenis terug in deze uithoek van het Frankrijk van de Noormannen en Anglo-Saksen. Vooral de oude sarcofagen zijn schitterend. Het is maar moeilijk te geloven dat de mensen negen honderd jaar geleden zo verschrikkelijk klein waren!

Dan geeft de iPhone aan waar een rustig plaatsje moet zijn te vinden, de andere beoordeling geeft maar èèn van de vijf sterren. Wij vinden het een prima plaats voor een nachtje hoewel het enige tijd duurt voordat we camper zo hebben staan dat we fatsoenlijk kunnen slapen en koken. Scheef staan kan namelijk heel oncomfortabel zijn!  

Terwijl Lyka de camper van binnen fatsoeneert loop ik nog even door het dorp en beland in een eeuwenoude abdij die in privé bezit is gekomen. Ongelofelijk mooi en ook nog open voor het publiek mits je je aan de heel normale regels houd. Vanzelfsprekend waren hier ook geallieerde soldaten ondergebracht in de maanden na de invasie!

Ons avondeten is een topper! Lyka heeft lamsworstjes bij de Lidl uit de koeling gevist en in een goed met verse paprika en uien gevulde tomatensaus met gebakken aardappelen is het een eenvoudige maar heerlijke maaltijd.
Na het eten kijken we naar de film die zich afspeelt in de omgeving waar we nu zijn “The Longest Day”, bijna drie uur geschiedenis over wat we vandaag hebben gezien en morgen gaan zien. Gelukkig heeft Lyka veel interesse voor de film, dat zal ons bezoek morgen een stuk interessanter maken.

Frankrijk: Verplaatsen

Saint-Maclou (naast de kerk), woensdag 21 november 2018

Om half zeven raast het eerste verkeer op de N65 voorbij. Niet geheel onverwacht want het heeft gisterenavond ook tot erg laat geduurd voordat het echt rustig was met het verkeer. Vanavond maar eens niet langs een doorgaande weg slapen! Na vijf nachten in de camper zijn we al helemaal gewend aan het goedkope, maar verrassend goede, matras van de IKEA. Het matras is tien centimeter te breed voor de alkoof maar de opstaande kant aan de zijde van de leefruimte maakt natuurlijk wel dat je niet gemakkelijk uit het bed kan rollen.
De buitentemperatuur is weer rond het vriespunt en zeventien graden blijkt in de camper een aangename temperatuur om in wakker te worden. Eerst de fluitketel met het water voor de koffie op het gas en dan de leefruimte fatsoeneren voordat Lyka uit bed komt. Dat rituele opruimen in de morgen is een mengeling van ochtendgymnastiek en goed wakker worden. Het tasje afval wordt naar de, overal voldoende aanwezige, vuilnisbak gebracht en tegen de tijd dat ik de deur van de camper open maakt de stoom een fluittoon als teken dat het water kookt.
De geur van koffie moet Lyka ontwaken want niet veel later schuift ze het gordijn van de alkoof opent en kijkt me verbaasd aan. Het lijkt een moment te duren voordat ze zich realiseert waar ze is. In een reflex als een soepele kat staat ze binnen enkele momenten beneden aan de trap. Snel aankleden! Zij heeft het met dat tropische bloed natuurlijk wèl koud.
De rituele voorbereidingen voor de dag worden gestaakt om te ontbijten. Roerei met gerookte zalm en een zelf (af)gebakken baguette. De laatste met roomboter en het laatste stukje met appelstroop waar Lyka nu ook een smaak voor lijkt te hebben ontwikkeld. Vastsjorren, GPS instellen, een laatste visuele controle rond de camper en we rijden de N65 op naar onze volgende bestemming die we eigenlijk niet hebben. Vandaag is eigenlijk meer zo’n dag dat we van routepunt naar routepunt rijden en onderweg wel zien waar we stoppen om te eten en te slapen.

Onze eerste halte is nog niet eens zo ver van onze slaapplaats maar ik vindt het hier te mooi om zo maar door te rijden. Aan de oevers van de brede Seine naast een eeuwenoude kleine kerk is een schitterende parkeerplaats. Ik schud teleurgesteld en gefrustreerd met mijn hoofd! Dit zijn de grootste frustraties van het reizen met de camper!
Je weet nooit wat er in komende kilometer voor je ligt! Je ziet een mogelijke slaapplaats, wikt en weegt en komt tot een besluit. Gisteren hebben we dus besloten dat het een redelijke plaats om te overnachten was. Wanneer we van dèze plaats hadden geweten dan waren we zeker die enkele kilometers doorgereden! Maar aan de andere kant hebben we ook wel eens twintig kilometer doorgereden zonder een fatsoenlijke slaapplaats te vinden. Het is en blijft een duivels dilemma die plaatsen om te overnachten!

Op het kerkhof naast de kleine kerk ligt een in Frankrijk wereldberoemde dichter begraven waar nog nooit iemand van heeft gehoord. Zijn grafsteen heeft een speciale, oerlelijke kunststof, plaat die aangeeft dat het een historisch graf is van een bekende zoon van de Republiek.  

De kudde vuilnisbakken naast de kerk, ook hier is het aantal door het scheiden van het afval flink toegenomen, maakt dat ik dat plaatje maar voor wat het is. Ook de kerk zelf blijkt vanbinnen erg schraal te zijn aangekleed. De gebrandschilderde ramen werpen een spookachtig licht door het gekleurde glas naar binnen.

Tijdens de korte wandeling maak ik ook maar een foto van een traditioneel Normandies huisje tegenover de kerk. De vakmanshuisjes geverfd in alle kleuren van de regenboog springen ons al enkele dagen in het oog. Ze komen ook in alle formaten en met veel verschillende dakbedekkingen.
Dan rijden via Honfleur, een plaats waar we de volgende keer zeker stoppen, het “Voor Campers Verboden” land binnen. We hebben in de eerste week al een voorproefje gehad maar dit slaat alles! Elke parkeerplaats heeft een hoogteboom die op minimaal twee meter ligt. Zelfs de kleine buscampers worden hier als de pest gemeden en naar (te) dure parkeerplaatsen speciaal voor campers aan de rand van de stad geleid. En laten wij die nu eens op onze beurt mijden omdat het daar vaak niet pluis is! Dan staan wij liever alleen in het midden van niets. Scharrelt er dan iemand om de camper kan ik altijd even naar buiten om te vragen wat de bedoeling is.

Op de app vinden we een parkeerplaats in het binnenland op weg naar onze bestemming voor morgen. Saint-Maclou is een leeggelopen dorp vol met vakantiehuizen. We staan naast de kerk en schuin voor het gemeentehuis waar een eenzame Renault Cactus geparkeerd staat. Die zal wel van de deeltijd-burgermeester zijn! Ik laat Lyka maar even voor wat ze is zodat ze wat tijd voor haarzelf heeft en zodat we ook even van elkaar gescheiden zijn. Het is mooi weer dus maak ik van de gelegenheid gebruik om wat foto’s te maken.

Ook van deze kerk gaan er dertien in een dozijn! Toch blijven ze met hun oude kerkhoven fotogeniek. Er komt zeker een tijd dat dit allemaal verdwenen zal zijn. Mekka is de toekomst en dan heb ik het niet over een chocoladereep uit een ver verleden!

Op het kerkhof wordt ik een beetje treurig! Ook hier op het platteland, na de grote vlucht van de jongeren naar de stad, moet de kerk geld blijven verdienen om Rome te financieren. Op een graf van een onbekende, waarvan de grafrechten zijn verlopen, is netjes, maar wel een beetje oneerbiedig, een melding neergelegd voor een hoogstwaarschijnlijk nooit meer bezoekend familielid. Ook hier slokt de geschiedenis een stukje op dat verdwijnt in de oneindige vergetelijkheid.

Oude vervallen graven als teken van vergane glorie en betere tijden van het kleine kerkdorp.

Ook in de categorie “van thuis meegebracht” eten we op deze avond Thais. Pad Krapow, er hangt een spanning in de lucht dus wordt het avondeten niet met veel enthousiasme ontvangen. En dat stemt mij weer somber. Ik doe mijn best maar op twee kleine propaanpitjes is het nu eenmaal behelpen om een complete maaltijd te koken.
Ik waag een tweede poging om Lyka wat tijd voor zichzelf te geven. Met het zakje vuilnis in de hand wandel ik door de vrieskou naar de hoofdweg op zoek naar een afvalbak. Naast het bushokje vind ik wat ik zoek. Ook zoiets dat binnenkort in Nederland verleden tijd zal zijn, de openbare vuilnisbak! Alles in naam van het milieu en de toekomst maar zeker ook voor de korte termijn winsten van de huisvuil-maffia.
Ik denk na wat te doen. Morgen is nu al een vraagteken. Het dorp is uitgestorven de de straatverlichting zijn de enige lampen die ik zie branden. Wat zal de rest van de avond brengen? Toch wordt ik warm vanbinnen wanneer ik de camper moederziel alleen op de kleine parkeerplaats op het platteland van Frankrijk zie staan.
Met het oog op morgen kijk ik de eerste aflevering van veelvuldig bekroonde tv-serie “Band of Brothers”. Helaas kan ik Lyka niet interesseren voor een van de belangrijkste gebeurtenissen uit de wereldgeschiedenis, zij gaat helemaal op in Chinese en Koreaanse soap-opera’s. De moderne tijd! Morgen gaan we naar de stranden van Normandië waar velen jongens hun leven lieten voor onze vrijheid.

Frankrijk: Landinwaarts

Notre-Dame-de-Bliquetuit (naast een park), dinsdag 20 november 2018

Het eerste dat me opvalt op deze ochtend is dat het een stuk warmer is in de leefruimte van de camper. Dat is niet omdat het buiten een stuk zachter is geworden maar omdat de wind nu geen vrij spel meer heeft op de ventilatie openingen en spleten aan de achterkant van de camper. Als het goed is zullen we dat ook merken bij de volgende keer dat we LPG-gas tanken. De kachel hoeft namelijk ook niet meer zo hard te werken om het binnen enigszins comfortabel te houden.
Het tweede dat me opvalt is dat het onder de tafel nu onaangenaam koud is. Relatief koud maar toch een punt waar ik naar moeten kijken. Twee jaar geleden hebben we een goedkoop kleed in Spanje gekocht wat we meteen op maat hebben gesneden. Deze keer wil ik eens naar stroken kurk kijken! Alle isolatie is welkom, al wordt het harde PUR-schuim platen die ik op maat maak.
De oven gaat op het vuur en voor de eerste keer deze reis ga ik proberen baguettes zelf (af) te bakken. Een zoet frans ontbijt met honing en abrikozen confiture. En daar blijft het niet bij! Een tijdje geleden heb ik in een opwelling een pot appelstroop gekocht. En laat die nu net de andacht van Lyka trekken. Zelf keek ik er eerlijk gezegd ook wel naar uit, appelstroop is een lang gekoesterde jeugdherinnering. “Oud voedsel” pleeg ik het met veel liefde te noemen.
Na het ontbijt pakken we in en nemen afscheid van onze gastheer. Jérôme is een beetje verlegen en blijft refereren aan zijn vrouw die de zaken rond het campers regelt. Ik geef niet op totdat hij het geld voor de afgelopen nacht en de uitstekende service heeft aangenomen. Hij beantwoord mijn vraag positief wanneer ik hem vraag of ik ze mag aanbevelen op deze weblog. Dus bij deze: Marie en Jérôme op hun boerderij, 49°40'32" N 0°25'11" E, een prima plaats op weg naar het zuiden in Normandië.
Dan starten we “de Oude Dame” en we gaan landinwaarts. Het duurt niet lang voordat we de eerste bemande barricade’s passeren, hoewel ik begrip heb voor hun protest begint het me ook wel een beetje te irriteren. Gelukkig heb ik Lyka kunnen interesseren in het navigeren met het routeboekje. En dat gaat haar verrassend goed af. Ze heeft al snel begrepen waar er langs de route leuke en bezienswaardige plaatsen liggen.  

Zo komt ze met als eerste stop bij een boomhuis naast een kerk. Het een heeft onlosmakelijk met het ander te maken. Deze boom zal best ook wel heilig zijn met het Mariabeeld in het hart van de stam maar ik heb er zo snel niets over kunnen vinden.

Wat ik wel begrijp is het monument naast de kerk voor de gevallen mannen van de Grote oorlog van 1914-1919. 1919? Dat verbaasd mij dan wel weer want waarom spreekt men in Frankrijk over een verlenging tot 1919 terwijl de rest spreekt over het einde in 1918?
Wat ons meer zorgen baart zijn de eerste vlokken sneeuw! We kunnen onze ogen niet geloven maar het is echt sneeuw, en dat terwijl het voor mijn gevoel niet ècht koud is. De sneeuw verdwijnt weer net zo snel als ze is gekomen en wij  staan al snel vast bij een andere barricade, nu voor een belangrijke brug over de Seine bij “Caudebecquet”. We staan zeker vijftien minuten voor Jan met de korte achternaam voor de “Pont de Brotonne” wanneer ik besluit om om te draaien en een alternatieve route te zoeken. Even later staan we op een parkeerplaats bij “l'Abbaye Saint-Wandrille de Fontenelle”. Het is echt mooi hier alleen is de motregen spelbreker om de abdij te gaan bezoeken.        

De “Église Saint-Wandrille-Rançon”, direct naast de parkeerplaats, blijkt wel een pareltje van religieuze kunst te zijn. Ik kan mezelf helemaal verliezen in zo’n katholieke tempel. We besluiten om nog maar een stukje verder te rijden voordat we gaan lunchen, het is nog wat aan de vroege kant. En dan passeren we een Lidl en nog een supermarkt zodat we een beetje kunnen aanvullen maar het meeste is toch dat we ons zelf maar weer eens verwennen met Franse heerlijkheden. De tijd is omgevlogen en op een rustige parkeerplaats geniet Lyka van haar tomatensoep terwijl ik helemaal op ga in een broodje frikadel speciaal. Het zijn de laatste Hollandse frikadellen dus ben ik er een beetje zuinig op!  

Bij de “Jumièges Abbey” maken we nog een stop. Hier zien we de stilte en de rust van het Franse platteland in levende lijve. De toegang tot de ruïnes van de eeuwenoude abdij is tussen de middag van half één tot half drie gesloten. Ik maak foto’s door de afgesloten poorten terwijl de motregen weer aanzwelt. Ook hier is de aanblik van buiten de poort voldoende. € 13,- voor twee personen entree is aardig geld wanneer we dat vergelijken met ons budget voor bijvoorbeeld onze maaltijden per dag. Het is niet moeilijk om je voor te stellen dat wanneer je alles bezoekt dat je onderweg tegenkomt het aardig in de papieren kan lopen. En dat laat ons budget helaas niet toe! We zouden ook al snel zo overladen worden met indrukken dat we de rest van onze reis niet eens meer in ons zouden opnemen.
Vanaf de abdij volgen we een toeristische route langs de Seine. Ons belangrijkste doel is nu om aan de overkant van de rivier te komen na de barricade van de brug. Een veerpont opent nieuwe mogelijkheden! Terwijl wij voorop de rij staan te wachten bekijk ik het grote bord waarop de eisen staan waaraan een voertuig moet voldoen om een overtocht te mogen maken. We voldoen aan alle eisen dus voorzie ik geen problemen. De wachtende vrouw achter mij verteld me dat de overtocht gratis is dus dat zou ook geen hindernis moeten zijn.
Ons gelukzalig gevoel duurt niet lang! Direct na het aanmeren van de veerpont stapt een matroos zelfverzekerd op ons af en in een waterval van plat frans verteld hij ons, waarschijnlijk, dat de veerpont ons niet kan overzetten. Uit zijn gebaren kan ik opmaken dat het waarschijnlijk met de lengte van onze camper te maken heeft. Teleurgesteld trekken we een nieuw plan. We rijden gewoon verder omdat er over ongeveer twintig kilometer een mooie gratis slaapplaats op ons wacht.

Zover komt het echter niet! Ongeveer tien kilometer verderop in “Duclair” zien we vanaf de weg een tweede veerpont opdoemen. We kijken elkaar aan en zonder een woord te wisselen besluiten we om tegen beter weten in deze maar te proberen. De veerpont heeft zeker de dubbele afmetingen van de eerste veerpont. We worden al snel opgemerkt door een matroos aan de wal en zonder enige reactie bekijkt hij vanaf een afstand onze camper van voor naar achter. De veerpont meert aan, haar lading rijd langzaam de kade op en de walmatroos gebaard dat we aan boord kunnen. Opgelucht varen we naar de overkant van de Seine en we zijn blij dat we niet door de chaos en de barricades van Rouen hoeven te rijden om richting ons doel voor deze week te rijden.

Vanaf hier is het een toeristische route door de fruitgaarden langs de Seine. Heel veel appels, zou dit ook het cider gebied zijn? Enkele momenten twijfelen we aan de route die we rijden, of het nu de GPS is òf wij zelf zijn, want de weg is soms wel heel erg smal. Elke tegenligger zou een serieus probleem betekenen! De regen gaat over van motregen naar echte neerslag. In de cabine is het warm en er klinken Franse chansons uit de autoradio, mooier kan een reis met een oude camper niet zijn.
Het Womo-boekje geeft twee mogelijkheden om te overnachten. De eerste is een betaalde parkeerplaats speciaal voor campers terwijl het hele stadje gratis parkeren is en verboden te parkeren voor campers. Ik kan daar zo moe van worden, zeker in de herfst en winter! Dus we rijden door naar een parkeerplaats aan de ingang van een wandelgebied.

Het weerbericht bij de aankomst zegt genoeg! De kachel snort en wij genieten van een mok thee met een abrikozen taartje. Ieder een helft want we willen niet te dik worden met al die beschikbare heerlijkheden. Met voldoende Gb’s van de KPN is het luisteren naar de Nederlandse radio geen probleem en daar zijn we heel blij mee.

Dit koude weer vraagt om winterkost en wij kiezen vanavond voor Rode kool met verse worst en gekookte aardappels. Het smaakt ons uitstekend!
Na de afwas, dat is een taak van Lyka, kijken we de laatste twee afleveringen van “Castle Rock” en om eerlijk te zijn zijn ze een beetje verwarrend. Misschien moet ik het eerste seizoen nog een keer kijken want voor de eerste keer is het mij een beetje te ingewikkeld. Om elf uur kruip ik onder het dekbed en zit ook deze mooie dag er weer op. Morgen weer een verplaatsing en donderdag hope we een hele dag excursies te doen. De weerverwachting is goed voor komende donderdag dus laten we maar hopen dat de weerman het bij het rechte eind heeft.