Thailand: Een enorme Boeddha

Bangkok (Sri Krungthep Hotel) 203), woensdag 8 november 2023

Na mijn gebruikelijke ochtend rituelen meld Danny zich bij mij dat er problemen zijn met de kamer. Ik ben meer dan verbaasd! Het is voor ons een prima hotel voor een redelijke prijs. Hij wil graag een andere kamer omdat er insecten en mieren in zijn kamer zijn. Dat verbaasd me dan weer niet omdat er nergens zoveel insecten rondkruipen als in de tropen. Ik wil het met mijn eigen ogen zien voordat ik beneden bij de receptie ga klagen!
Ik ga bijzonder nieuwsgierig via de gang naar de kamer naast ons. Gelukkig valt het allemaal wel mee en ik weet Danny ervan te overtuigen dat een andere kamer waarschijnlijk weinig verbetering zal zijn. Er lopen enkele mieren langs mieren paden over de buitenmuur en over de plinten. En die stofzuigers, opruimers, schoonmakers nestelen zich overal in de gebouwen waar er wat te eten is te vinden. Ook al lijkt je kamer brandschoon, er liggen altijd wel hier of daar een paar kruimeltjes die de legers kleine opruimers mobiliseren.
We gaan samen naar beneden waar ik het excentrieke meisje achter de receptie in half Thais uitleg wat het probleem is. Het probleem krijgt een tweedelige oplossing. “House keeping” zal er straks extra aandacht aan besteden en ze overhandigd mij een grote groene spuitbus “Baygon” insectenspray. Danny is zichtbaar opgelucht met de grote spuitbus en bij terugkomst in zijn kamer laat hij zijn lusten met de groene spuitbus op de insecten botvieren.
Om de (giftige) dampen van de Baygon te laten inwerken maken we gelijk van de mogelijkheid gebruik om bij de 7-11 ons ontbijt te halen. Danny verteld dat hij last heeft van een (warmte)uitslag. Dat komt de veteranen in de tropen bekend voor. Hebben we er bijna niet allemaal last van gehad? Ik adviseer hem om een bus “pikante talkpoeder” te kopen. “Snake Brand Prickly Heat” heeft al miljoenen toeristen geholpen in hun strijd tegen de uitslag van een voortdurend bezwete huid als gevolg van de drukkende hitte en de hoge luchtvochtigheid.
Vooral tijdens het eerste bezoek aan de tropen: Zorg ervoor dat je luchtige en niet te strakke katoenen kleding en onderkleding draagt! Het onafgebroken lichte schuren van de kleding op je huid is niet te onderschatten.
Na het gebruikelijke ontbijt van de tosti’s en een hamburger met een beker verse koffie gaan we op pad om de grootste Boeddha van Bangkok te bezoeken.Het is voor Lyka en mij de tweede keer. De eerste keer hebben we geen goed uitzicht gehad op de Boeddha omdat er een ceremonie werd gehouden voor een hoge spirituele leider die het tijdelijke voor het eeuwige had verwisseld. Het is een aangename wandeling naar het metro-station van “Sam Yot”. De overgang van de nog relatieve koelte van de ochtendlucht in Bangkok naar de airconditioning van het openbaar vervoer is niet al te groot.
Aan de andere kant van de Chao Phraya rivier komt de trein langzaam boven de grond en zien we de enorme gouden Boeddha aan de horizon verschijnen. Zelfs van deze afstand is het al een zeer indrukwekkend gezicht! We dalen de betonnen trap van het “Bang Phai” metro-station af en Danny ziet meteen dat dit een heel ander Bangkok is. Dit is het Bangkok van de Thai, niet het Bangkok van de toeristen waar je als blanke veelvuldig wordt lastig gevallen door taxi’s, tuk-tuks en Thaise verkopers die je van alles en nog wat willen aansmeren.
Bij de “Paknam Phasi Charoen” tempel aangekomen bezoeken we eerst het paviljoen dat is opgetrokken als laatste rustplaats voor de stoffelijke resten van “Luang Pu Sodh”. Een van de oude, en zeer vereerde, monniken van de oude garde. Je komt zijn beeltenis, al dan niet samen met die andere oude vereerde monniken, overal in Thailand tegen. Beeldjes en foto’s worden dagelijks in heel Thailand aanbeden. Zijn stoffelijke resten liggen in een gouden kist op een podium, met een levensechte wassen beeltenis ernaast.
Vanuit een raam van het paviljoen krijg ik voor het eerst zicht op de voorzijde van het enorme gouden beeld. Alles wat je hier ziet is een waterval van kleuren en symboliek.
We trekken onze schoenen weer aan en lopen verder over het gelukkig nog erg rustige tempelterrein. De Boeddha is nu vanuit bijna elke plaats te bewonderen. Het is enorm indrukwekkend maar tegelijk ook bijna onmogelijk om de omvang van de met bladgoud bekleedde betonnen kolos in een foto te laten zien.

Ik bekijk het beeld vanuit elke mogelijke hoek en probeer te fotograferen zonder (te)veel andere bezoekers in de foto te krijgen. Dat lukt niet altijd! De “Paknam Phasi Charoen” tempel is voor de Thai een belangrijke bezienswaardigheid maar ook een belangrijke spirituele plaats. Gelukkig hebben de toerbussen vol met Chinese, Russische of Indiase toeristen deze plaats nog niet toegevoegd aan hun rondreizen. Zij houden het voorlopig bij het “Grand Palace” en “Wat Po”.
Het volgende wat we bezoeken op het enorme tempelterrein is de “Phra Maha Chedi Maha Ratchamongkol, Wat Pak Nam”. Het bouwwerk is met haar 72 meter zelfs nog hoger dan de gouden Boeddha!
Tegenover de pagode staan de deuren open van de enorme hal onder de reusachtige grote gouden Boeddha. Dit is de ruimte waar de officiële plechtigheden zoals uitvaarten en Boeddhistische rituelen worden uitgevoerd. Deze ruimte is een absoluut verboden plaats voor toeristen wanneer er een plechtigheid plaatsvind.
Ik hou me, zoals gewoonlijk, niet in en betreed brutaal, maar ook met veel respect, de ruimte. Het is er stil, een overweldigende stilte die wordt onderbroken door het slepende geklepper van kunststof teenslippers. Een beheerder in een smetteloos wit tenue schuift in een vloeiende beweging op me af. Het lijkt alsof hij zweeft. We kunnen elkaar onmogelijk verstaan dus wisselen we de bekende beleefdheden uit. Een teken van wederzijds respect.
Ik laat mijn ketting met de amuletten zien. De vier en twintig jaar oude amulet van een hoog gewaardeerde tempel in Ayuthaya, “Wat Phanan Choeng”, brengt een brede glimlach op zijn gezicht en hij knikt beleefd naar me terwijl hij een brede zwaai maakt met zijn armen als teken dat ik welkom ben om rond te kijken. Hij voelt aan dat ik de zaal plechtig zal betreden en dat ik bekend ben ben de Thaise gebruiken in en om een tempelcomplex.
Het bezoek is voor mij in ieder geval de moeite waard maar voor de lezers die (nog) niet bekend zijn met de Thaise religieuze cultuur een beetje saai. Ik hou het dus maar bij twee kleine foto’s
Het is niet moeilijk om je voor te stellen dat zo’n enorm tempel complex met al haar gebouwen veel onderhoud nodig heeft. Er zijn dagelijks ongetwijfeld tientallen toegewijde arbeiders bezig met het onderhouden en verfraaien van de gebouwen tot in de kleine details. De een valt wat meer op dan de ander. Deze schilders zijn moeilijk over het hoofd te zien terwijl ze het interieur van de “Phra Maha Chedi Maha Ratchamongkol” in de “Wat Pak Nam” verfraaien. In de koelte van een langzaam draaiende ventilator schilderen ze kleurrijke versieringen op de wanden. Oogstrelend voor een leek uit het verre Islamitische Europa.
Ook het zeer gedetailleerde houtsnijwerk, hoogstwaarschijnlijk teakhout, wordt jaarlijks gerepareerd met bladgoud. Danny en Lyka zijn al uit mijn zicht verdwenen terwijl ik voor de tweede keer dit jaar door het interieur van de pagode sluip. De stilte en het respect voor wat je allemaal ziet is voor westerse begrippen moeilijk te bevatten. Ik kan je ook meteen afraden om vreemde dingen te doen in en om tempels in Thailand. Het “Bangkok Hilton”, een koosnaam voor de grootste gevangenis in de hoofdstad, is 24/7 geopend voor Thai en toeristen die zich niet kunnen gedragen of beheersen op heilige plaatsen!
Enkele trappen, en verdiepingen, verder omhoog loop ik een enorme galerij op met een uitzicht over het tempelcomplex en de skyline van west-Bangkok. Daar zijn Danny en Lyka ook te vinden. Het is weer tijd om een foto met onze bezoeker omdat hij er niet zo van houdt om het onderwerp op een foto te zijn.
Een van de meest indrukwekkende taferelen in de pagode is de rij kristallen naga’s rond de groene pagode, oogverblindend en ongezien in Thailand.
Maar ook het hele plaatje van de enorme hal met de groene pagode is er een van een immense schoonheid. Boeddhistische religieuze kunst is een van de meest verfijnde kunstvormen in het universum. Het plechtig gedenken van hogere geesten en gedachten is een fijne bron van inspiratie.
Een kleine kanttekening: De twee vrouwen in de witte gewaden zijn vrouwelijke monniken, die bestaan dus wel in het Boeddhisme.
Onze gast is toe aan rust en wij laten de “Paknam Phasi Charoen” tempel voor wat het is. Op weg naar de uitgang passeren we een opslag terrein voor oude (bouw)materialen van het tempelcomplex. Hier zijn vaak mooie en onverwachte plaatjes te schieten. Alles wat in de tempel heeft gestaan en ook maar iets met de Boeddha te maken heeft wordt bewaard en opgeslagen!
De oude Volkswagen Golf is natuurlijk wat voor Edwin Leijdens! Hij is een echte liefhebber van dit iconische model dat voor het eerst in 1974, bijna 50 jaar geleden!, op de markt kwam.
Op de terugweg naar de Skytrain gaan we lunchen bij een ècht Thais familierestaurant waar de lokale werknemers hun lunch nuttigen. Dit is de eerste ervaring met een restaurant buiten de toeristen gebieden in Thailand voor onze gast. Het is natuurlijk een bijzondere ervaring en het ontbreken van een menukaart maakt het wel erg bijzonder. Danny is ondertussen bekend met de Pad Krapow maar die komt deze keer in de versie met “Moo Gob”, gedroogde en gefrituurde speklappen omdat het gehakte varkensvlees al op is. Ik ben het met onze gast eens dat het harde, en een beetje vette, stukjes vlees zijn. De smaak is uitstekend maar het is niet Danny zijn ding. De volgende keer maar weer wat anders proberen!
Na de lunch wil Danny graag wat tijd op de kamer door gaan brengen. Dat is te begrijpen want de drukkend vochtige, en ook vervuilde, lucht in de straten van Bangkok werkt op je lichaam en geest in.
De ondergrondse hebben we al gezien en voor de terugweg kiezen we een air-geconditioneerde stadsbus. Bij de bushalte controleer ik de buslijnen en de bijbehorende busnummers en al snel heb ik bus 509AC gevonden die ons naar het “Democracy Monument”, niet ver van ons hotel, zal brengen.
Vanuit de gekoelde bus zien we het Bangkok zonder de tienduizenden toeristen, die zich op de andere oever, de oostelijke oever, van de “Chao Phraya” rivier bevinden. Na anderhalf uur en heel veel nieuwe indrukken stappen we het “Sri Krungthep Hotel” weer binnen. Ik wil het nog een keer zeggen: Ik vindt het een prima hotel voor deze prijs en op deze locatie! Op het balkon geniet ik van de rustige middag. Ik schrijf wat en verwerk de foto’s van vandaag. Ik knijp ook even de oogjes dicht in de relatieve koelte van de airconditioning.
Danny en ik gaan aan het einde van de middag op pad om een paar biertjes te drinken aan de “Chao Phraya” rivier terwijl de zon onder de horizon verdwijnt. Een ritueel dat Kristof en ik al in 1999 hebben opgestart! Met een koude grote “Beer Leo” in onze zelf meegebrachte bierkoeler kijken we geïnteresseerd vanaf een bankje naar het leven op en om de langzaam stromende slagader van Bangkok.
Het is al enkele jaren verboden om in het “Santi Chai Prakan Park”, niet var van Khao San Road, te drinken. Daar hebben de jonge, vooral Britse, toeristen voor gezorgd door tot diep in de nacht te feesten en voor overlast te zorgen. Wij zitten ruim honderd meter verderop naast de “Phra Arthit” pier van de rivierveerboot dienst. Net om het hoekje zodat we bijna uit het zicht zijn.
Wat is het hier aan de rivier goed vertoeven. Passerende toeristen kijken ons vreemd aan. In stilte genieten we van onze koude biertjes en kijken. Na enkele grote ijskoude Leo gabbers is de zon onder de horizon verdwenen en is het tijd om naar “Soi Ram Buttri” te gaan voor het avondeten. Precies op het moment dat we steeg verlaten, die naar de veerboot pier loopt, stapt Lyka uit het niets op ons af. Ze weet mij altijd te vinden in Bangkok wanneer het nodig is. Kun je dan concluderen dat ze de weg weet in Bangkok?
Soi Khao San Road is op sterven na dood. De “glamping” rugzakartiesten met rolkoffers op zoek naar drie en vier sterren hotels met een zwembad op het dak hebben, in combinatie met de beperkingen door de Covid-19 epidemie, Khao San Road voor altijd veranderd. Het is geen backpackers paradijs meer. Het is een verzuurde toeristenval bevolkt door buitenlandse verkopers van Chinese prullaria en drugs.
“Soi Ram Buttri” heeft het positieve gevoel van de parallelle straat enigszins overgenomen omdat de huren hier nog redelijk zijn en veel toeristen de drukte, het lawaai en de drugs van Khao San Road willen ontlopen. We vallen neer op een zo goed als leeg terras waar de bediening volledig bestaat uit “Ladyboys”. Niets mis mee en tegelijkertijd een onvergetelijke ervaring voor de nieuwkomers in Thailand.
De Thaise maaltijd voor ons drieën wordt besteld door Lyka en voor de zekerheid laten we ook nog meteen een rondje grote flessen bier aan onze tafel bezorgen. Je weet tenslotte nooit wanneer het eten wordt geserveerd in Thailand!
Over de maaltijd hebben we niets te klagen en het afrekenen gaat precies zoals we hadden verwacht. Lyka bestudeert de rekening en vraagt om het menu. De Ladyboy, een volleerd actrice, speelt de vermoorde onschuld en vraagt aan Lyka waarom. Lyka geeft haar ongezouten in luid Engels dat ze de prijzen voor de grote portie hebben gerekend terwijl de kleine versie geserveerd hebben gekregen.
De ladyboy gooit theatraal haar armen in de lucht alsof ze alle goden ten hulp wil roepen en snelt naar de kassier. Ik zie wat armgebaren en knikken bij de kassier aan de toonbank en niet veel later staat ze met de juiste rekening bij ons aan de tafel. We betalen de rekening en zoals ik al had verwacht kunnen enkele verontschuldigingen er niet van af. Onze fooi is natuurlijk minimaal. Een sneer in het Thai, terwijl we het terras verlaten, valt ze ten deel. Het is een vooropzet plan om de toeristen op te lichten zodat Bangkok en Thailand hun slechte naam eer aan blijven doen.
Een geel t-shirt, een gele bierkoeler, maar dat gele toilet van het restaurant slaat werkelijk alles! En zo komt deze tweede, en laatste, dag in Bangkok aan haar einde. We slenteren terug naar ons hotel waar wij al vroeg op bed liggen. Morgen vroeg op om met de trein naar Ayuthaya te reizen. Dat zal ook weer een heel avontuur worden voor onze gast.

Thailand: Op pad in Bangkok

Bangkok (Sri Krungthep Hotel) 203), dinsdag 7 november 2023

De eerste middag is deze miljoenenstad zit er op en vandaag beginnen we aan onze twee dagen in Bangkok. We hebben nog twee hele dagen maar we moeten ook op onze hoede zijn. Het is namelijk onmogelijk om Bangkok in een heel jaar te zien dus twee dagen is heel, heel, en heel weinig tijd! We moeten vooral niet teveel hooi op onze vork nemen en er voor zorgen dat het aangename, leuke en leerzame dagen worden.
Het is nog erg rustig wanneer ik rond half zeven naar beneden loop op zoek naar heet water om mijn eerste beker verse koffie te zetten. Gelukkig is de elektrische waterketel al op temperatuur en niet veel later zit ik op het balkon van onze hotelkamer van mijn koffie te genieten terwijl Bangkok pijlsnel ontwaakt.
Mijn laptop staat voor me op een kleine tafel en ik lees het slechte nieuws uit Nederland. Het gaat niet zoals ik had gehoopt en verwacht! Sterker nog, het niet zoals een grote groep Nederlanders had gehoopt en verwacht! Dus wat nu? Het gaat wel over onze financiële toekomst in de Verenigde Nederlandse Emiraten. Ik loop al langer rond met de geachte om voorgoed te vertrekken. Maar ik moet ook luisteren naar mijn vrouw die een vertrek uit Nederland (nog) niet ziet zitten. Haar vriendenkring en sociale contacten zijn heel belangrijk voor haar.
In gedachten verzonken zie ik een beweging op het balkon naast ons in mijn ooghoek en ook Danny is al op. Dat is een enorme geruststelling. In het verleden ben ik ook op pad geweest met Nederlandse vrienden die het liefst tot tien uur op bed bleven liggen en hun eerste woorden ’s ochtends tegen mij waren: ‘Wat gaan we doen vandaag?’ Het goedemorgen kwam nooit eerst!
Danny is geen man van het ontbijt en hij is al bij de 7-11 geweest voor een paar flesjes melk of yoghurt drink. Persoonlijk kan ik daar niet op leven, ik heb vast voedsel, bij voorkeur brood of pasta, nodig. Voor mij is het gewoonlijk eerst een paar bekers koffie en dan vast voedsel in de vorm van een tosti of brood met gebakken eieren of zo. We spreken af dat ik hem na het ontbijt kom ophalen om daarna Bangkok te gaan ontdekken.
Lyka is vandaag gelukkig ook vroeg op en voor negen uur zitten we samen aan een tafeltje in het ons bekende restaurant te wachten op ons ontbijt. Ik krijg er een ongelooflijke sterke oploskoffie bij die ik meteen maar laat voor wat het is. Jammer van die verspilling.
Onder het eten bespreken we wat we vandaag kunnen gaan doen. Lyka wil graag naar Pratunam en ik plak er een bezoek aan de Bayoke 2 toren aan vast. We moeten ook niet teveel willen! Het wordt een zeer warme dag in de stad en daar kan niet iedereen goed tegen. We moeten eerst maar eens kijken hoe Danny zich voelt buiten de koelte van de airconditioning.
We hebben gisteren al in de Metro gezeten en op deze eerste ochtend in Bangkok gaan we met een ander iconisch vervoermiddel. De houten speedboten over het brede kanaal, genaamd “Klong" in het Thais, naar “Pratunam”. Pratunam is de wijk waar in enorme winkelcomplexen de groothandels in kleding en mode accessoires zijn gevestigd. Wij kwamen hier al bijna vijfentwintig jaar geleden omdat het grootste elektronica en gekopieerde CD/DVD warenhuis zich hier bevond. En daar hadden ze toen ook een foodcourt waar je voor een paar kwartjes heerlijk Thais kon eten. Soms namen we de bus alleen maar om hier te gaan eten!
“Pratunam” was toen nog een enorm doolhof van marktkramen waar je gemakkelijk in kon verdwalen. De paden tussen de verschillende kramen liepen soms dood tegen een muur en dan moest je opnieuw op zoek naar een uitgang in het doolhof. Tegenwoordig zijn het allemaal winkels in verbouwde en gerenoveerde woon- en kantoortorens. De romantiek van de markt is vermoord in naam van de vooruitgang. Helaas wil Danny niet op de foto. Hij houdt er niet zo van om op de foto te worden gezet. Als eerste duiken we de airconditioning in van het enorme “Platinum Fashion Mall” warenhuis.
Het is nog vroeg maar het is al erg warm. Ik kan zien dat onze vriend zich niet op zijn gemak voelt in deze zeer warme omstandigheden. Ik adviseer hem om eerst maar eens naar een overhemd met korte mouwen te gaan kijken. Mijn ervaring is dat al die breisels in de vorm van t-shirts en poloshirts veel te dik en daardoor veel te warm zijn. De dunnere weefsels van de overhemden zijn veel koeler omdat het snel verdampende zweet de huid en je lichaam koelt!
Het aanbod van geprinte overhemden in het winkelcentrum is enorm en er zijn dessins en kleuren in overvloed. Na een half uurtje zijn we geslaagd en voor minder dan drie euro zou de warmte voor onze reisgenoot nu minder problemen moeten geven.

Vanaf een flinke afstand zien we aan het einde van de zijstraat, de Soi Phetchaburi 21, de “Baiyoke Tower 2” hoog de lucht in steken. Deze toren was heel lang het hoogste gebouw van Bangkok en Thailand maar ook het hoogste hotel ter wereld. Het mag na al die vergane glorie een beetje oubollig zijn maar het is nog steeds een indrukwekkend bouwwerk. We banen ons een weg door de stroomversnellingen van klanten, verkopers van voedsel en fel gekleurde drankjes, winkels en kramen voor kleding, kruiers met steekwagens vol gestapeld met balen textiel. Duizenden indrukken, kleuren en geuren, vermengen zich tot een onuitwisbaar beeld dat Bangkok op haar manier uniek maakt.
Na een zware strijd tegen de stroom mensen in staan we eindelijk in de lobby om ons een weg naar de top van de toren te banen. Voor 450 Thaise baht (€ 11,80) per persoon gaan we met de lift omhoog naar het observatiedek op de 73ste verdieping. Daarna moeten we de laatste vier verdiepingen omhoog over een smalle trap. Het is gelukkig niet zo druk op deze ochtend.
Het was, is en blijft indrukwekkend om hoog boven de metropool Bangkok te staan. Onder je liggen de slierten beton waarop duizenden auto’s zich als mieren voortbewegen. De oude wijken met overwegend laagbouw en de lange rijen hoogbouw, veelal appartementen, langs de verkeersslagaders van Sukhumvit Road en Silom Road. Hoe hoger het gebouw in Bangkok hoe nieuwer het is. De grond is duur dus de hoogte in betekend meer winst voor de projectontwikkelaar. Wij staan zelf op de uitzondering die de regel bevestigd. De “Baiyoke Tower 2” is in 1997 geopend, net voor de financiële crisis die Thailand aan de rand van de afgrond bracht.
Na twee rondjes op het roterende uitzichtplatform te hebben doorgebracht gaan we weer naar binnen. Hier is een tentoonstelling ingericht met de meest vreemde zaken maar ook traditionele Thaise zaken. Ik heb het altijd al vreemd gevonden maar de Thaise fantasie werkt nu eenmaal in vreemde richtingen.
Na ons bezoek aan de toren laveren we ons nog een keer door de nog steeds aanwassende stroom kopers en verkopers van textiel in alle denkbare vormen. Gelukkig weet ik een “sluiproute” naar een achterliggende zijstraat waar het (vracht)verkeer doorheen kruipt maar die de bezoekers links laten liggen. Eerst door een ondergrondse parkeergarage en dan linksaf richting het “Pantip Plaza”.
De meeste verdiepingen van het “Pantip Plaza” zijn nu nog steeds leeg en de computer en piraten software, DVD’s en muziek CD’s is helemaal verdwenen. Ik vraag me af wat de eigenaar voorheeft met het enorme complex. Er is in ieder geval al veel gerenoveerd! Zou ook hier de mode langzaam, of heel snel, naar binnen kruipen? Ook de beroemde, en geroemde foodcourt is voorgoed verdwenen dus moeten we op zoek naar een andere plaats om te lunchen. Vanaf de roltrap zien we vanuit het de grote open ruimte in de kern van het gebouw de lege verdiepingen en het kleine aanbod van enkele marktkramen op de begane grond.
Lyka roept me plotseling omdat ze op een marktkraam een beugel voor mijn telefoon ziet die ik op het stuur van onze motor kan monteren. De oude trouwe Garmin GPS heeft zijn beste tijd gehad. De aluminium beugel ziet er stevig uit en ook de prijs van 250 baht is een winnaar. Deze dag in Bangkok is voor mij persoonlijk in ieder geval geen verloren dag gebleken.
Het is pas twaalf uur maar we zijn het er snel over eens dat we wel wat kunnen eten. Mijn hersenen schakelen over naar een hogere versnelling om in de omgeving naar een restaurant te zoeken waar we lekker kunnen eten maar waar het ook veilig en hygiënisch is. Zodra we “Pantip Plaza” hebben verlaten zie ik aan mijn rechterhand een “Hachiban Ramen Restaurant” van een Japanse keten. Lyka en ik zijn het er snel over eens en Danny wil het Japanse eten ook wel eens proberen.
Japanse gebakken rijst voor Danny, Gyoza’s voor ons drieën, Lyka ramen met kip Terriyaki en voor mij gebakken Soba noedels, de bekende Yakisoba. Een feestmaal met als frisdrank de Japanse Matcha groene thee, zonder suiker.
We bekijken nog het monument voor de Ganesh bij het “Central World” winkelcentrum. We lopen zo snel mogelijk het winkelcentrum binnen om de hoge temperatuur en vochtigheidsgraad te ontvluchten. Het loopt al tegen een uur en de warmte, het (fijn)stof van de smog en het verkeer begint op haar hoogtepunt te komen en tegelijkertijd voor ons teveel te worden. Het is een aantrekkelijke gedachte om een paar uurtjes in de koelte van de airconditioning op de kamer door te brengen. Danny, die zichtbaar gebukt gaat onder het wandelen in deze extreme omstandigheden, vindt het ook een goed idee. Terug naar het hotel dus.
De oranje Bus nr. 2, met airconditioning, brengt ons terug naar “Ratchadamnoen Ave” vanwaar het een korte wandeling is naar het hotel. Onze eerste dag in Bangkok zit er op. De dag mag dan korter zijn geweest dan we hebben verwacht maar het welzijn van onze gast staat voorop. Lyka en Danny verdwijnen in de gekoelde kamers en ik geniet op het balkon van mijn e-boek.
Rond vier uur haal ik een paar koude biertjes bij een klein winkeltje een paar deuren verderop. De oude vrouw is vriendelijk en dankbaar. Mijn opmerking dat de 7-11 al rijk genoeg is en dat ik daarom bij haar bier koop brengt een brede glimlach op haar tandloze mond. Ze smaken me, zoals gewoonlijk, bijzonder goed. Ik geniet met volle teugen van het leven van een reiziger, een moderne ontdekkingsreiziger. Ik hoop dat ik nog heel lang gezond mag blijven en dit nog heel lang mag doen.
Danny nestelt zich naast mij op zijn eigen balkon en samen genieten we van een paar koude biertjes. Danny geeft aan dat er wat kleine (lichamelijke) ongemakken zijn maar niets om me zorgen over te maken. Hij heeft het in ieder geval goed naar zijn zin en dat is voor Lyka en mij het allerbelangrijkste, en een groot compliment.
Voor het avondeten gaan we naar het ons bekende restaurant om de hoek. Het Thaise eten is er goed en van een prima prijs. In rode curry gebakken kip en de vertrouwde Pad Krapow Moo.
Ik heb geen zin meer om vanavond op pad te gaan, ik sta elke ochtend om half zeven op en wil ook graag weer vroeg naar bed. Danny is er nog niet helemaal zeker van en hij gaat straks misschien nog even alleen op stap. Gelijk heeft hij, Bangkok is een van de veiligste steden in Azië.
Als laatste plaatje nog dit traditioneel toilet in een echt Thais restaurant! Het is maar dat jullie het weten dat je dit nog steeds kan tegenkomen in een moderne stad in 2023.

Thailand: Het is te lang geleden

Bangkok (Sri Krungthep Hotel) 203), maandag 6 november 2023

Vandaag gaan we alweer verkassen en gaan we Danny kennis laten maken met Bangkok. Het metropool in Azië dat je minstens een keer in je leven moet hebben bezocht. Deze stad is zo uniek dat ze absoluut niet te vergelijken is met de andere bekende Zuidoost-Aziatische steden.
We kunnen vandaag uitslapen, tenminste, wanneer je daar behoefte aan hebt. Ik zit om ietsjes over zes al op het balkon met een heerlijk zelf vers gezette beker koffie. Een koele wind van zee streelt mijn lichaam. Een lichaam dat ongeveer twaalf kilo lichter is dan anderhalf jaar geleden. Minder eten en minder bier drinken, maar ook veel meer lichaamsbeweging hebben hun sporen achtergelaten. Onder mij ontwaakt Pattaya en ik kan alleen maar vaststellen dat het streng handhaven van de sluitingstijden voor de veelal luidruchtige horeca een verademing is.
Ik laat de koffiebeker van Starbucks van links naar rechts door mijn handen rollen en mijn gedachten gaan terug naar 2011. Naar Canada, Toronto om preciezer te zijn. Wat was dat een heerlijke reis van drie weken naar Noord-Amerika. Helaas zijn Lyka en ik nooit meer die kant opgegaan. Het zou erg leuk zijn om Wes Brown weer eens te zien. Financieel is het helaas heel andere koek wanneer je met z’n tweeën op reis bent! Het reizen in het algemeen is ook veel duurder geworden na de Covid-19 samenzwering en de oorlog in de Oekraïne. De prijzen voor de tickets blijven onaangenaam hoog en dan moet er nog een storm van nieuwe milieu en klimaatbelastingen komen!
November is een van twee betere periode’s om Thailand te bezoeken. Het is het einde van het regenseizoen en temperatuur in de nacht neemt met de dag af. Vaak is het buiten kouder dan de 26 à 27 graden van de airconditioning in je slaapkamer. De andere goede periode is half januari tot eind februari wanneer de bezoekers voor de kerst/nieuwjaar vakantie weer zijn vertrokken en de hotels en restaurants weer meer aandacht aan hun gasten kunnen besteden. Een goed “hoogseizoen” zorgt voor een brede glimlach en extra vriendelijkheid.
Het wisselen van hotel, gecombineerd met de luxe van het vervoer met een taxi, maakt het verhuizen gemakkelijk en aangenaam. Zoals bijna overal in de wereld zou onze kamer vanaf twee uur beschikbaar zijn. Dit rit van Pattaya naar Bangkok zou iets meer dan twee uur in beslag nemen. Tel daarbij dertig minuten speling op en je komt tot een vertrektijd van rond elf uur.
Narin van “Instyle Travel and Service” is vandaag persoonlijk onze chauffeur. Het doet ons goed om elkaar na ruim drie jaar weer in levende lijve te zien. Narin is geen vriend meer van ons, hij is gewoon een stukje familie geworden. Danny kijkt zijn ogen uit nu hij Thailand voor het eerst bij daglicht ziet. We zijn het er snel over eens dat Thailand geen derde wereld land meer is. Lyka heeft haar ogen gesloten en luistert naar muziek.
Iets voor een uur arriveren we bij het “Sri Krungthep Hotel”. De locatie in het centrum van Bangkok is fantastisch en ik weet nu al bijna zeker dat het hier ’s nachts lekker rustig zal zijn. Het hotel ligt namelijk achter het “BMA Bangkok City Hall”. Een belangrijk gebouw van de lokale overheid met een zeer zware bewaking die 24/7 op hun hoede is.
Ik besef dat we een uur te vroeg zijn aangekomen maar dat blijkt gelukkig geen probleem te zijn. Onze kamers zijn al in gereedheid gebracht en we kunnen zo doorlopen. De kamers zijn sober maar comfortabel genoeg voor de € 22,50 per nacht. Het is schoon en alleen het enorme balkon, en de grote koelkast, is de prijs al waard.
Danny is geen ontbijt persoon dus je mag er vanuit gaan dat hij rond kwart voor twee wel een hapje lust. Lyka heeft altijd trek en ik ben ook wel toe aan een bordje vol Thaise heerlijkheden. Ook met het vinden van een restaurant vallen we met onze neus in de boter. Letterlijk en figuurlijk lopen we om de hoek tegen een restaurant aan dat elke dag wordt gevuld met de medewerkers van de overheid. Dan ben je van een goede kwaliteit voor een eerlijke prijs verzekerd.
Het menu in dit echte Thaise restaurant is natuurlijk heel anders dan we in een toeristenplaats als Pattaya gewend zijn. Een geïmproviseerd uithangbord met foto’s. Daaronder de gerechten in het Thais en een vrije vertaling naar het Engels, inclusief de prijs. Ik stel voor om drie bordjes te bestellen waarna we met z’n drieën kunnen happen en om ook vast te stellen naar welke smaken Danny zijn voorkeur uit gaat.
De communicatie met het personeel in het restaurant is niet eenvoudig. Waarschijnlijk komen ze uit het arme Isaan waar ze een heel andere taal en/of dialect spreken. Ik moet drie keer met de serveerster naar buiten lopen om de gerechten op het geïmproviseerd uithangbord aan te wijzen die ik wil bestellen. En geloof me, ik spreek ondertussen voldoende Thais om ook in het midden van niets eten te bestellen! Dit zijn bordjes met Thaise heerlijkheden van minder dan twee euro per stuk! Jullie begrijpen dat wij het hier prima naar ons zin hebben? Gebakken groenten met kip op rijst, Pad Thai met garnalen en gebakken rijst noedels in sojasaus.
Na het eten wil ik eerst informatie inwinnen over de treinen voor onze verplaatsing van komende donderdag naar Ayuthaya. Kennis is macht! En dat geldt zeker in Thailand wanneer je weet waar en wanneer het openbaar vervoer vertrekt en ook arriveert.
Vanaf het restaurant is het een korte, en ook aangename, wandeling naar het “Sam Yot” metrostation. Ik mijmer een moment en denk terug aan de tijd dat er alleen maar bussen, Tuk-tuk’s en motortaxi’s door Bangkok reden èn scheurden. Vooral de motortaxi’s reden als bezetenen met passagiers achterop die haast hadden door het altijd onberekenbare verkeer van Bangkok. In Bangkok is het 24/7 spitsuur! En dan zien we de eerste “Gekke Henkies” in Bangkok. Ze zijn met z’n tweeën en hebben ongetwijfeld bij dezelfde marktkraam hun kleurrijke uniformen gekocht! De “Henkies” zijn echt overal en nu we er onbewust op letten zien we er steeds meer. De rugzakkers het plaats gemaakt voor de “Henkies”!
De ondergrondse metro is een betrouwbaar en comfortabel vervoermiddel in Bangkok. We rollen op lange roltrappen langzaam de diepte in. Ook hier is het ons duidelijk dat Thailand zich tot een modern land heeft ontwikkeld. Er zitten hier en daar nog wel wat scherpe randjes aan maar die worden de komende jaren wel weg gevijld. Er wordt heel veel geld in de infrastructuur gestoken, nieuwe brede verhoogde snelwegen doorkruisen het groene landschap met haar eindeloze rijstvelden. Een ander enorm project is de hogesnelheidstrein die je straks geruisloos naar alle uithoeken van het enorme land brengen. Het is niet ondenkbaar dat je straks van Singapore naar Kunming in China kan reizen zonder de trein te verlaten. Alleen de verschillende visa kan een hindernis blijken.
In het “Bangkok Hualamphong treinstation” is de informatie waar ik naar op zoek ben snel gevonden. We kunnen kiezen tussen de treinen 209 en 233 met de respectievelijke vertrektijden 11:15 en 11:30. Ze vertrekken beiden uit dit oude vertrouwde, door een Nederlandse architect ontworpen, treinstation. De treinreis voor de ongeveer 75 kilometer zal iets meer dan twee uur duren. En we weten nu hoe ver we moeten lopen komende donderdag.
Ik voel me gerust met de kennis nu heb over onze aanstaande treinreis en we gaan met dezelfde ondergrondse metro terug naar het “Sam Yot” metrostation. Het is Danny nu wel duidelijk dat de kosten voor het openbaar vervoer absoluut niet met de Nederlandse prijzen zijn te vergelijken. In de hal zien we foto’s van een koninklijk bezoek uit Nederland aan de Thaise koning en Thailand.
Vanaf het metrostation maken we een korte wandeling in de richting van het enorme plein genaamd “Thanon Ratchadamnoen Klang”. Ik weet hier in Bangkok de weg beter dan in de nieuwbouw van Zaltbommel. Voor Danny is het wel even wennen. Hij kijkt veel om zich heen om herkenningspunten op te nemen. Ik hoop dat hij snel het richtingsgevoel kan ontwikkelen in deze enorme stad.

Een van de belangrijkste regels op reis is: Wanneer je elkaar kwijt raakt ga dan terug naar de plaats waar je elkaar het laatst hebt gezien. Wacht daar tot diegene die de weg, de stad, het beste kent je komt ophalen!

Het is duidelijk dat wanneer je beiden gaat zoeken en zwerven de kans dat je elkaar weer vind minimaal is. Ook belangrijk is om altijd een visitekaartje van je hotel in je zak te stoppen voor het geval je, aan de politie, de weg moet vragen.
Nadat we een beetje op de kamer hebben rondgehangen en een biertje op het balkon voor de hotelkamer hebben gedronken gaan Danny en ik op weg naar de rivier. De “Chao Phraya rivier” die Bangkok in tweeën snijd is de ideale locatie om een beetje te ontspannen met een ijskoud biertje in de hand. Ook na bijna vijf en twintig jaar kom ik hier nog graag om de dag af te sluiten en naar het leven op, en langs, de rivier te kijken.
Gewapend met onze eigen bierkoelers gaan we op stap. We moeten rekening houden met de tijd omdat er pas na vijf uur in de middag alcohol mag worden verkocht in de 7-11 winkels in Thailand. Voor de slimmeriken onder jullie, je kan zeuren wat je wil in de winkel maar de elektronische kassa’s in de kleine kruideniers winkels weigeren de streepjescode’s op alles waar ook maar alcohol in zit te lezen. Pas na vijf uur zijn de code’s weer te lezen!
Helaas wordt onze therapeutisch gedachten sessie onderbroken door een vreemde groezelige Thaise man die onophoudelijk suggestieve bewegingen maakt met zijn vuist voor zijn mond. Ik maak hem snel duidelijk dat we daar niet van gediend zijn en dat hij snel moet oprotten, in gedeeltelijk Thais. Hij is standvastiger dan ik had gehoopt. Ik moet hem voor de tweede keer waarschuwen, ik wijs naar een agent van de toeristenpolitie bij de pier van de veerboten waarna hij snel het hazenpad kiest.
De avond is al gevallen wanneer Danny en ik naar de afgesproken plaats gaan om Lyka te ontmoeten. En wie komen we halverwege tegen? Lyka natuurlijk! Mag ik voorzichtig stellen dat mijn lieve vrouw de weg in Bangkok weet maar tegelijkertijd ook de gedachten van haar man op een afstand kan lezen?
Voor het eten gaan we nog een laatste biertje drinken “achter de tempel”. “Phra Athit Road, Chana Songkhram”, ligt er verlaten en naargeestig bij. Er zijn maar weinig levende zielen te bekennen. Er branden enkele lichtjes boven lege tafeltjes die lange schaduwen werpen over de lege straat. Het nodigt in ieder geval niet meer uit om wat langer te blijven zitten. Na een biertje verlaten we het terras en hoofdschuddend aanschouw ik de lege restaurants onder de verschillende goedkope “Guesthouses” waar het vroeger gonsde als in een bijenkorf. Ik heb ik het “Merry V Guesthouse” in het verleden nog wel eens voor tachtig baht per nacht geslapen. Nu is het allemaal op sterven na dood?
Naarstig zoekt men naar de reden waarom het rugzaktoerisme zo is ingestort. Iedereen heeft een mening maar niemand kan zijn idee onderbouwen. Voor mij is het overduidelijk dat de jeugd nu totaal verpest is en alleen nog in luxe wil baden en veelal ook nog eens drugs gebruiken. Het rugzaktoerisme heeft haar romantiek verloren. Grote koffers op wieltjes ratelen over het slechte wegdek van Bangkok. Vol met schoenen en verschillende outfits om er elke avond maar weer anders uit te zien. Thailand is gelukkig nog steeds geen Ibiza!
Dat er heel weinig toeristen zijn is een harde waarheid. Je ziet de wanhoop in de ogen van de mensen die enkele jaren geleden nog een bloeiende zaak hadden in de toeristen industrie. De lege donkere winkels en restaurants staan als zwarte rotte tanden tussen de zaken die nog wel open zijn. Maar voor hoelang nog? De Indiërs en Bangladeshi’s zullen zich toch een keer gaan realiseren dat ze op een zinkend schip zitten? Vergeet nooit dat de mobiele telefoon meer kapot heeft gemaakt dan goed gedaan.
Na nog een biertje in Soi Rambuttri gaan we Shoarma bij Shoshana eten! Ik kijk daar al weken naar uit. Helaas is de eigenaar van het Israëlische restaurant niet aanwezig. Ik had hem graag een hart onder de riem gestoken. Hij is na de laffe aanval van Hamas op 7 oktober meteen terug gevlogen om zijn land en zijn volk te verdedigen. Zijn Thaise vrouw en kinderen ogen ook erg vermoeid nu hun vader zich in onvoorspelbare en levensgevaarlijke tijden bevind.
Het eten in het “Shoshana Restaurant” is fantastisch zoals gewoonlijk. Het is ook hier flink duurder geworden zoals het overal duurder is geworden. Het volk betaald nu eenmaal een hoge prijs voor de onzinnige oorlogen van hun leiders. Lyka en ik gaan voor het bekende recept van kip-shoarma en Danny gaat voor de rundvlees variant maar zonder de salade, humus en pitabroodje.
Onze eerste verplaatsing zit er op en onze kennismaking met Bangkok is goed verlopen. De voorbereidingen voor de tweede verplaatsing zijn ook al gedaan. We hebben een goed zicht op de toekomst en genieten van een laatste grote koude fles Leo bier op het balkon. Ik kijk uit over de verlaten parkeerplaats en bedenk dat het veel te lang geleden is dat we Bangkok hebben bezocht. Wat is het heerlijk door deze wereldstad te zwerven! Morgen gaan we op stap naar het voormalige hoogste gebouw van Bangkok.