Thailand: Een tempel met de trein

Sisaket (Boonsiri Boutique Hotel (409), zaterdag 19 oktober 2019

Na de rustdag van gisteren kunnen we deze ochtend maar moeilijk op gang komen. Hoewel we ons hadden voorgenomen om trein 146 naar Uthumphon Phisai te nemen hebben we die om 10:38 niet gehaald. Dus bleven we nog maar wat rustig aan doen in de koelte van de hotelkamer. Het probleem om met de trein te reizen in Thailand is vaak niet de heenreis maar een goede aansluiting van de terugreis!
De eerstvolgende trein is dus de 426 en die vertrek om 13:44. Op het internet worden de mogelijkheden voor de terugreis bekeken en dat zijn er gelukkig voldoende. De beoogde trein voor de terugreis is de 419 van 15:25 met een volgende trein als vangnet die een uurtje later vertrekt. Dit gaat dus helemaal goed komen wanneer de treinen naar Ubon Ratchathani niet teveel vertraging hebben opgelopen.
Omdat we eerst nog wat willen lunchen gaan we al iets over twaalf op pad. We hebben toch niet veel anders te doen dan een beetje rond te hangen, waarom zouden we dan niet rondhangen op het kleine station van Sisaket?

Gebakken rijst, zeg maar Thaise nasi goreng, komt in Thailand alleen maar in de kwaliteiten goed en zeer goed. De prijs varieert van 30 tot 50 baht afhankelijk van het humeur van de kok en de lokatie van het restaurant. Onze kok denkt vandaag de vangst van haar leven te hebben gedaan en vraagt ons gewoon 100 baht voor de twee bordjes. We lachen er om, bedanken haar uitgebreid, waarna ze zichtbaar minder op haar gemak raakt, en blijven lachend zwaaien totdat we de hoek om zijn.

Eerst maar eens kaartjes gaan kopen nu we weten dat de prijzen die op de website van de Thaise Spoorwegen staan vermeld zo maar heel anders kunnen zijn. Nadat ik de treinkaartjes aan Lyka laat zien moeten we hard lachen! Voor de prijs van 5 baht per persoon zitten we twintig minuten in de trein op weg naar onze bestemming voor vandaag en onze laatste excursie vanuit Sisaket.

In de trein overpeins ik onze eerste vier weken van deze winterreis. Ik schaam me er niet voor dat we nu al met het vegeteren zijn begonnen. We hebben het zo’n beetje allemaal al wel gezien in Thailand en proberen gewoon zo comfortabel als mogelijk de dagen door te komen zonder al teveel geld op te maken. Dat laatste valt toch wel een beetje tegen! Zoals ik al eerder tijdens deze reis heb geschreven heeft het goedkoper worden van de euro gecombineerd met het stijgen van de Thaise prijzen resulteert in een stevige prijsverhoging in verhouding tot twee jaar geleden.

Vanaf het treinstation in “Uthumphon Phisai” is het ongeveer twee kilometer lopen tot de duizend jaar oude tempel. De zon brand op onze huid en de kelen worden steeds droger. Elke honderd meter stopt er een motortaxi die ons wel voor “een vriendenprijsje” naar de tempel wil rijden.
‘Nee dank u, wij weten de weg!’
Als eerste zien we een gebouw dat het museum voorstelt. Een museum is natuurlijk leuk maar dan moet je wel voor de bouw bedenken wat je in dat museum wil tentoonstellen. Dat bouwen lukte ze nog wel, waarschijnlijk met behulp van een aannemer die per ongeluk ook familie van de opdrachtgever was, maar een vaste expositie tentoonstellen over de tempel en de Khmer architectuur is nooit gelukt. De bomen groeien al uit het dak en ik verwacht niet dat de deuren zich ooit zullen openen voor het publiek.

Felgekleurde bussen met alle ramen en deuren open rijden af en aan. De passagiers zijn veelal kinderen en oude van dagen die een schoolreisje maken of een door de regering gesubsidieerd dagje uit hebben. Door de drukte is het vandaag moeilijker om foto’s te maken zonder dat er vreemde mensen in staan. Gelukkig is me dat met een redelijke dosis geduld toch gelukt.

Ik ben geen deskundige op het gebied van Khmer architectuur maar mijn eerste indrukken zijn dat er op de veel oudere Khmer funderingen nieuwe structuren zijn gebouwd in de Ayuthaya of Sukhothai stijl. Eigenlijk maakt het weinig uit want de Thai weten over het algemeen net zoveel van hun eigen cultuur als de pygmeeën van de eskimo’s!

Tijdens ons rondje om de eeuwenoude muren van het tempelerf van de “Prasat Hin Wat Sa Khampaeng Yai” komen er weer voldoende herinneren boven van twee jaar geleden. Het was allemaal een stuk leger. Het doet me goed om te zien dat alle bestedingen van de bezoekers in de winkel van de tempel goed worden besteed. Ook zijn er altijd veel, en vaak ook anonieme, giften van bedragen die de gewone Thai laat duizelen.

Als eerste laat ik Lyka symbolisch de muntjes in de metalen schalen van de monniken gooien. Een bijzonder geluid dat je nooit meer vergeet! Zeker wanneer tientallen mensen tegelijk het ritueel uitvoeren!

Bij het moderne hoofdgebouw van het tempelcomplex aangekomen ben ik altijd weer onder de indruk van alle kleuren en het goud dat in je gezicht springt. Vanzelfsprekend zijn er ook Boeddha’s in allerlei vormen en in allerlei bezigheden.

De tempel met de draken ervoor, uit de Chinese mythologie, kan ik met ook niet meer herinneren. Mooi is het in ieder geval wel. Wanneer ik me omdraai zie ik een rij poortjes die me nog het meest aan Japan doen denken. Hoe die hier verzeilt zijn geraakt is me een raadsel, en voor de Thaise bezoekers waarschijnlijk ook.

Ik vraag in gebarentaal aan een monnik in een oranje gewaad of ik binnen ook foto’s mag maken. Gewoon uit beleefdheid. Er verschijnt een glimlach op zijn gezicht en hij knikt instemmend. Binnen heerst er een onbestaanbare rust en de koelte die er binnen hangt is zeer aangenaam. Hier staan er meer dan honderd volgelingen met de zo kenmerkende schaal die de monniken ontvangen op de eerste dag dat ze in de tempel gaan leven. De monniken zijn allemaal maagdelijk wit, ik vraag me af of dat ook symbolisch is omdat de Boeddha vrij is van alle zonden en lusten.

Ondertussen verrijst er naast de drakentempel ook weer een nieuw project. Een Boeddha geheel in Chinese stijl, wanneer je beseft met welke primitieve middelen deze beelden en tempels verrijzen uit een bos betonijzer, een hoop zand en enkele zakken cement is het allemaal nog meer indrukwekkender. Misschien kom ik hier ooit nog eens terug en kan met mijn eigen ogen zien dat ook dit beeld een schitterende aanvulling is voor de tempel.

Het wordt langzamerhand tijd om weer richting het treinstation te gaan. Ik wil die trein als het even kan niet missen want ik krijg al aardig trek in een koude fles bier. Aan de rand van de tempel treffen we een groep beelden aan die uit de jaren zeventig en tachtig stammen. Het zijn beelden die de zondaars angst moeten aanjagen door de straffen uit te beelden die op de verschillen overtredingen staan.
Ik zie steeds vaker dat dit soort beelden uit het zicht verdwijnen. Vernietigen doen ze ze zeker niet want dat staat dan weer haaks op de Boeddhistische en Hindoestaanse filosofieën. De god Shiva, hij is de god der vernietiging en schepping. Ze zullen in een uithoek blijven staan totdat ze uit zichzelf zijn verdwenen. Verval moet natuurlijk zijn en is ook niet te stoppen. Alles om ons heen is constant in verval, dat is altijd zo geweest en dat zal altijd zo blijven. Laat die groene klimaatridders dat daar maar gaan uitleggen?

Op de terug passeren we de “Phuttha Wihan Maha Chedi”. Bezoeken is helaas niet mogelijk want deze keer is de poort afgesloten en we hebben geen tijd meer om de ingang te zoeken.
Net wanneer we aankomen bij het station rijdt er een trein binnen die in de juiste richting gaat. Het moet een trein zijn met een flinke vertraging op dit tijdstip, maar dat kan voor ons de pret niet drukken! Ik loop snel naar het loket voor de kaartjes waar de beambte al twee kaartjes voor ons in zijn handen heeft. Hij had ons al van verre zien aankomen.
‘Siep baht, Kap?’. voor vijf baht per persoon gaan we weer terug naar Sisaket.  

Ook op deze avond gaan we weer naar de markt. Het is er vreemd rustig, ik heb ook niet zoveel trek dus hou ik het bij een paar snacks en een enkele flessen bier. We laten het Thaise platteland om ons heen op ons inwerken met al haar vreemde gewoontes, vreemde gerechten en koele dranken! Morgen uitslapen?

Thailand: Sisaket toren en aquarium

Sisaket (Boonsiri Boutique Hotel (409), donderdag 17 oktober 2019

Het is onze tweede dag is Sisaket en tot nu gaat het allemaal volgens planning. We zijn in totaal zes dagen in Sisaket en ik heb twee excursies gepland. Dat betekend dat we het “goed” hebben verspreid en na de eerste rustdag gaan we vandaag op bezoek in “een witte Thaise olifant” dat het geesteskind is van een lokale politicus die absoluut geen gevoel had voor de realiteit. Het hele verhaal achter het project ken ik niet maar na twintig jaar Thailand heb ik wel een idee hoe de lokale politici met het belastinggeld van de gemeente en burgers omgaat.    

We passeren vandaag ook weer de Chinese Taoïstische tempel die we vandaag niet zomaar voorbij kunnen lopen. De overdaad aan kleuren en draken schreeuwen de voorbij komende toeristen om een bezoek te brengen. Het voelt voor ons een beetje vreemd aan dat we zo maar naar binnen kunnen lopen en dat alle deuren openstaan. Dat is in een modern verenigd Europa helaas niet meer mogelijk en ik vraag me af hoe lang het nog zal duren voordat hier ook de hekken voorgoed op slot gaan om de bezittingen van de tempel te beschermen.

We zitten op de goede weg wanneer onder een bord doorlopen, op ongeveer een meter zestig van de grond, waarop onze bestemming voor vandaag staat aangegeven. We lopen en lopen onder een brandende in in de wetenschap dat we straks in de airconditioning kunnen uitrusten.
Een winkel van de 7-11 is in Thailand nooit ver weg dus zodra we er een passeren kopen we meteen maar wat koels om te drinken. Hoewel ik hier minder dan twee jaar geleden ook was ben ik vergeten dat er een schaduwrijk park is aangelegd om de te (veel te) dikke Thai aan te sporen om te gaan trimmen, zoals dat door ons in de jaren zeventig werd genoemd. In de schaduw van de enorme bomen waaronder een verkoelende wind speelt nemen we even vijf minuten om rustig wat te drinken.

Vanaf de dijk die om het kunstmatige meer, een drinkwater voorziening voor Sisaket, is aangelegd zien we de Sisaket Tower op het kunstmatig aangelegde eiland. Een toren van ruim vijftig meter hoog met uitzicht op de stoffige stad en de omliggende rijstvelden. Er is waarschijnlijk in een straal van honderd kilometer geen enkel gebouw hoger dan deze toren!
Eenmaal binnen worden we verrast door de rust en de koelte. Er zitten drie dames achter de kassa die met zekerheid een baantje voor het leven hebben gekregen door de ontwikkelaar van het project. Dat ze misschien familie zijn van de ontwikkelaar is puur toeval en breed geaccepteerd. Hier in Thailand schaamt men zich niet wanneer men met een grote kruiwagen in een lucratieve positie wordt gereden. Voor 30 baht per persoon kunnen we met de lift naar boven

Eerst maar helemaal naar boven, naar het observatiedek, voordat we de permanente tentoonstellingen op de eerste en tweede verdieping van deze bezienswaardigheid bezoeken. Een muurschildering van een Thaise diesel/elektrische locomotief is het enige noemenswaardige dat ik kan fotograferen op grote hoogte.
De toiletten zijn op deze hoogte op slot, ik vraag me af of ze wel zijn geplaatst. Wij zijn met zijn tweeën op de top van de toren. Zou die twee euro voldoende zijn voor de elektriciteit voor de lift en voor de airconditioning? Dat moet genoeg zeggen over de exploitatie tekorten van deze toren! Wij schrikken er zelfs van wanneer er drie giechelende meisjes uit de lift stappen op het moment dat wij willen afdalen naar de begane grond.  

Ook deze muurschilderingen kan ik me van mijn vorige bezoek niet herinneren. Wel het eerbetoon aan de overleden koning, Rama IX, de vader van de Thaise natie en het huidige volk van zijn kinderen. Het zal zijn opvolger met een aan zekerheid grenzende onwaarschijnlijkheid nooit lukken om deze haast goddelijke figuur in populariteit voorbij te gaan.

Op de afdeling van bekende en beroemde mensen uit Sisaket staat een enorm beeld van Superman! En zo zie je maar, een mens is nooit te oud om te leren. Superman is geboren in Sisaket Thailand en daarom zijn zijn films hier ook enorm populair.

Tijdens de korte wandeling van de Sisaket Toren naar het Sisaket Aquarium passeren we de kitscherige impressie van een moderne betonnen versie van een Khmer tempel. Je moet wel heel slechte smaak hebben om dit te kunnen bedenken. De overmoedige plannen etaleren zich nog het meest in de lege foodcourts en het lege theater. Het is moeilijk voor te stellen dat er mensen zijn die in deze plannen investeren. Maar hoop doet leven, ook in Thailand.  

Voor dezelfde entreeprijs van 30 baht kunnen we ook het ijskoude aquarium van Sisaket binnen. Internationaal gezien zal het aquarium geen prijzen winnen maar de tunnel onder het zoetwater aquarium is in deze omstreken een absolute winnaar. Ouders en kinderen gelijk zijn erg onder de indruk van de wandeling onder de vissen. Het is er enorm druk. Grootouders, ouders, kinderen en kleinkinderen gelijk komen met de auto naar het aquarium. De jongsten proppen zich onafgebroken vol met vette snacks en mierzoete drankjes. Er is geen lege kinderhand te zien!
Wij gaan even zitten in de ruimte waar een soort van theater is gemaakt. De combinatie van een aquarium en dinosauriërs doet ons een beetje verbazen. Maar toch, voor nog geen twee euro per persoon hebben we een leuke middag gehad.

Het Thaise knipwerk van de buxus in een olifant en een oude fietstaxi completeren de wandeling van deze dag. Op weg naar het hotel stoppen we nog even bij een heel druk Thais restaurant. Er breekt paniek uit! We worden eerst genegeerd en ik weet waarom, we blijven rustig en plotseling loop op een stevige Thaise dame af met een soort van platte koksmuts.
‘Song Pad Krapow Gai Kai Dao’, uit mijn mond laat vele hoofden in het restaurant draaien.
De kokkin tovert een glimlach op haar gezicht en het ijs is gebroken. Niet veel later zitten we achter een heerlijk bordje Thais eten voor 40 baht per persoon.
Het ritueel van de ondergaande zon met drie koude flessen wordt elke avond voor het eten herhaald. Ik wordt daar lekker rustig van terwijl Lyka op de iPad tegen buitenaardse wezens vecht. Vanavond gaan we eten bij Frankie’s “Living in the past” restaurant. Jan heeft de drie schnitzels moeten bestellen want ook Frankie’s restaurant heeft last van de terugloop van expats in Sisaket en omstreken. Hoe goed ik het onderwerp van gesprek ook wil ontwijken we komen er binnen enkele minuten weer op terug. Oké, er zijn er ook in de afgelopen twee jaar een handvol overleden maar nu we met z’n vieren in het lege restaurant zitten is het wel duidelijk dat het hier ook allemaal minder is geworden.

Terwijl Frankie’s vrouw in de keuken met potten en pannen ratelt verteld Frankie zijn verhaal. Vanzelfsprekend heeft hij goede contacten met de immigratiedienst en wat ze hem daar vertellen is nog schrijnender dan wat wij dagelijks zien en ervaren. Volgens de ambtenaren van de immigratie stonden er twee jaar geleden officieel ongeveer 760 buitenlanders ingeschreven in de provincie Sisaket, vorige week waren het er minder dan 350! Dat zijn treurige aantallen en geloof me die zijn niet allemaal overleden.

Ik zit dit verhaal ruim een week later in Ayuthaya aan de rivier te schrijven en ik heb net in de Thaise krant gelezen dat de regering verwacht dat de euro in 2020 naar de 31 baht zal zakken. 31 baht voor een euro? Dan moet je wel heel erg veel van Thailand houden!

Thailand: Oh moeder wat is het heet!

Sisaket (Boonsiri Boutique Hotel (409), woensdag 16 oktober 2019

We hebben prima geslapen en om half zeven ben ik al beneden in het restaurant om de thermoskan met vers gezette koffie te vullen. Ontbijt zit er hier niet in in deze slaperige provinciestad. Wat zouden ze eigenlijk voor ontbijt moeten serveren? Gekookte rijst met een gebakken ei, noedelsoep of toch brood met de westerse benodigdheden? Hier is het zekere voor het onzekere gekozen. Oploskoffie, een grote waterkoker en een pot vol met koekjes.
Na een bakkie of twee op het balkon met uitzicht op de stad is ook Lyka wakker en wordt het voor me tijd om op zoek te gaan naar een ontbijt. Ontbijten doen we deze week op de kamer, in de koele 27 graden van de airconditioning. Voor nog geen honderd baht kom ik met 4 kuipjes roomboter, 8 korstloze sneetjes wit casinobrood en anderhalve ons Thaise boterhamworst met chilipepers terug op de kamer. We gaan meteen aan de slag en minder dan een half uur later zijn er alleen nog drie kuipjes boter over. Twee kleine gouden banaantjes voor ieder als afsluiting en onze magen zijn gevuld.
We hebben vandaag niet veel op de agenda staan. Het belangrijkste is op zoek naar een plaats waar we onze vuile was kunnen doen. De wasmachine bij John en Yu was kapot dus hebben we ons vuile wasgoed maar in de rugzak gelaten. Rond de middag verlaten we het hotel, dit is nog niet het heetste moment van de dag maar geloof me maar dat het ons aardig tegenvalt! Het lijkt wel dat met elk jaar dat ik ouder wordt de warmte voor me lastiger word.

De slaperige provinciehoofdstad is uitgestorven en wij kunnen de beoogde wasserette niet vinden. Via Facebook zou er hier ergens een moeten zijn maar wij kunnen hem helaas niet lokaliseren. Lyka neemt al snel voor om de was maar even op de hand te doen. Dat is toch niet zoveel werk! Ik heb maar twee onderbroeken, een korte broek en een overhemd. Je zweet wel veel in de tropen maar het zweet ruikt niet!

In een lokaal restaurant met een menukaart aan de muur met foto’s gaan we op de terugweg zitten voor de lunch. De bekende en beproefde “Pad Krapow Gai” met een gebakken ei gaan er goed in.
Na de lunch zitten we binnen vijf minuten weer op de koele hotelkamer. Een berichtje naar Jan dat we in het hotel zijn en dat hij de kaas kan komen ophalen. Zodra hij op de kamer verschijnt is hij zichtbaar blij met de “Old Amsterdam”, dat is hier namelijk helemaal niet te krijgen. Ons stuk jong belegen gaat ook aardig richting haar einde. Het is niet anders! We zijn in ieder geval wel blij dat we de kaas en een kaasschaaf uit Nederland hebben meegebracht. Dat doen we de volgende keer zeker weer!

Vijf ijskoude flessen bier Leo bevolken de koelkast. Vanaf het balkon bekijk ik de ondergaande zon in de Isaan en geniet in mijn blote kont van de relatieve koelte van de avond. Zwermen vleermuizen zuiveren de lucht om het hotel van de insecten. In de verte toetert de nachttrein van Ubon Ratchatani naar Bangkok. Wat kan het eenvoudige leven toch mooi zijn!

De avondmarkt is en blijft gewoonweg een van de beste plaatsen in Sisaket om te eten en een koud biertje te drinken. Zo ook vanavond en op deze avond schuift Jan bij ons aan. Op de markt wordt van alles en nog wat verkocht aan etenswaar. Van gewone kip tot exotische dieren zoals ook kikkers die hier bijzonder geliefd zijn.

Wij doen niet zo moeilijk en houden het vanavond bij een gebakken rijst met stukken gefrituurde gepaneerde kip. De Thaise tegenhanger van de KFC! Het smaakt goed maar de koude flessen Leo bier smaken me nog beter. Het wordt een hele gezellige avond en we weten ook dat het niet de laatste avond op de markt voor ons zal zijn. Het wordt later dan we hadden gedacht! Het is al ver na elf uur wanneer ik mijn laatste slok neem en we afscheid nemen. We hebben een afspraak voor morgen om weer eens een westerse maaltijd bij een Duitse vriend te gaan nuttigen.

Sisaket laat op de avond is een heel andere wereld, haast buitenaards! De stad is uitgestorven en wacht op de goudgele brandende zon die morgen weer in het oosten zal verschijnen. Achter in een pick-up truck ligt de bejaarde gouden bananenverkoopster te slapen. Zodra de de pick-up truck wordt verplaatst is het “opgestaan, plaatsje vergaan” en dat wil je zeker niet wanneer je zo’n mooi plekje hebt bemachtigd aan het begin van de ochtendmarkt! Maar ook de stapels bananen zomaar achterlaten is de kat op het spek binden! Morgen hebben we een drukke dag voor de boeg met een stevige wandeling.

Ik wil jullie deze foto niet onthouden: een in wanhoop omhoog grijpende poot als laatste poging om aan de braadpan te ontsnappen. Welterusten.