Filipijnen: Happy Independence Day

San Antonio (Mamsi Residence) VIP1), vrijdag 12 juni 2026

De Filipijnen, in de persoon van Generaal Emilio Aguinaldo riep de vrijheid uit van de Spaanse overheersing op 12 juni 1898 na driehonderd jaar Spaanse overheersing. Er zijn nog andere data geweest mede door de Spaans-Amerikaanse oorlog.
12 juni wordt uitbundig gevierd over de hele wereld door de geëmigreerde, en in het buitenland werkzame, Filippini’s. Hoe arm de lokale bevolking ook mag zijn, ze weten als geen ander hoe ze een feest moeten vieren. Zelfs in dit kleine vissersdorp wordt het beste been voorgezet om op deze speciale dag zo goed mogelijk voor de dag te komen.
Ik stond zoals gewoonlijk om kwart over vijf naast mijn bed. De combinatie van zonlicht en honderden kraaiende hanen zorgt voor een concert dat je niet overal ter wereld kan horen. Tel daar dan de vele (waak)honden bij op en het kabaal gaat naar een bijna niet verdraagbaar volume!
Eerst koffie! Dan een korte sessie op het internet brengt mij terug naar de werkelijkheid van de slechte wereld waarin we leven. Is het propaganda of kunnen we de ondergang van de mensheid echt niet ontlopen? Volgens het nieuws lijkt het in ieder geval van niet. Nepnieuws verdringt de waarheid en de propaganda vergiftigd veel niet voor zichzelf denkende mensen
De familie Reverente die over elkaar heen in VIP2 slapen komen ook de wakkere wereld binnen gedruppeld. Het wordt mij al snel te druk op de veranda en de ongeorganiseerde chaos kan ik nog steeds moeilijk verwerken. Misschien komt het door mijn leeftijd maar ik hou steeds meer van een rust om mij heen. Ze doen maar wat en grijpen alles dat eetbaar is als hun ontbijt. Over enige interactie met de overige gasten is geen sprake.
Vanuit de verte komt het tromgeroffel langzaam dichterbij. Het is wachten op de optocht die om acht uur is vertrokken voor de kleine barangay hall, het gemeente secretariaat, en om acht over acht trekken ze aan het kleine huisje voorbij. De totale afstand van de start tot het draaipunt is minder dan driehonderd meter!
Er is een heuse drumband die wordt gevolgd door een groep majorettes. De meisjes nemen hun taak meer dan serieus en het is goed te zien dat ze vele uren hebben geoefend op de synchronisatie van het dansen.
Vijftig meter voorbij ons huisje, bij de grens van het dorp onder de welkomstboog, draait iedereen om zodat het voor ons een onafgebroken optocht lijkt. Het blijft bijzonder!De grootste verrassing is altijd dat wanneer de optocht paseert je beseft dat je niet met Aziaten te maken hebt. De Filippini's zijn, net als veel Taiwanezen aan de oostkust, niet Aziatisch maar Polynesisch van DNA. Zeker niet Spaans zoals veel westerlingen denken!
Een kleine drie kwartier nadat de optocht om de hoek is verdwenen zit ik op de veranda aan mijn ontbijt. Er zijn dagen dat ik bijna niet eet omdat ik de Filipijnse maaltijd die het gezin heeft gekookt niet kan aanzien.
Een goed ontbijt is daarom een absolute noodzaak voor mij. Alles wat in de ochtend belangrijk voor mij is staat op deze foto! Mijn koffie in de Japanse drinkbeker, een halve liter goed drinkwater, tomaten ketchup en geen banana ketchup, bruin brood, heel moeilijk te verkrijgen, twee Tender & Juicy knakworsten en twee gebakken verse eieren. Het mag dan niet het meest gezonde ontbijt zijn maar het vult me en stimuleert ook nog redelijk mijn spijsvertering!
Mamsi en ik noemen de familie schertsend “de mieren”. Wanneer ze voedsel vinden kun je er vergif op innemen dat ze het opeten! Ze vallen rond half twaalf neer rond de tafel om te lunchen. Het mag nog vroeg zijn maar mieren hebben geen tijd of horloges. Waar ik nu naar sta te kijken is ook een reden om het Filipijnse eten te mijden.
Elke maaltijd die in het huisje wordt gekookt is te ruim ingeschat. Er is nooit te kort of genoeg! Er is altijd teveel! De restjes blijven op tafel staan met een bordje of een beschermkap van een gaas om de insecten weg te houden. De restjes staan uur na uur in temperaturen van ruim boven de dertig graden Celsius op de eettafel. Meestal worden ze ook nog een keer opgewarmd.
‘Nee dank je!’
Na de lunch wordt de Karaoke Box opgestart door Roxanne terwijl ik rustig in mijn boek “Mijn Wil Geschiede” van “James Patterson” zit te lezen. Het geluid van mijn kleine JBL-GO3 verdwijnt in de alles overheersende herrie van popmuziek die ik niet herken en die ik niet waardeer. Wat dat betreft zijn de Filipijnen net als Thailand. Muziek moet hard staan, ook wanneer er niemand echt luistert.
Ik zucht diep, berg mijn spullen op in onze kamer VIP1 en trek mijn sandalen aan. het is de hoogste tijd voor mijn middagwandeling! Met een halve liter fles koud drinkwater in mijn kontzak vertrek ik richting Dawitan, de brug over de Ogod rivier.
Vol verbazing aanschouwen de familie mijn handelingen. Zij zullen mij nooit begrijpen en ik zal hun nooit begrijpen! De muziek van de Karaoke Box sterft langzaam weg met elke stap richting de betonnen brug. Vroeger liep ik hier met Apple Airpods in mijn oren, luisterend naar mijn favoriete muziek. Tegenwoordig geniet ik van de natuurlijke geluiden en de stilte om mij heen.
De tijden veranderen en ik realiseer me dat ik langzaam sluimer naar het einde van mijn aardse bestaan. Dat betekend niet dat ik mij heb onderworpen aan de tijd/plaats theorie van Albert Einstein! Dat is een bijna bewezen theorie. Ik geniet van elke milliseconde van mijn leven op deze rots in een baan om een anonieme ster.
Ik zit niet lang alleen bij de brug. Een groepje wielrenners wil hun kennis van de Engelse taal met mij testen. Het zijn jonge mensen uit een omgeving waar ze met weinig kansen zijn geboren. Het zijn zowel jongens als meisjes! De groep straalt uit dat ze iets van hun leven en iets van hun vaderland willen maken. Ondanks de enorme tegenstellingen tussen rijk en arm die normaal gesproken bepalen wat je toekomst wordt in de Filipijnen.
Met lood in mijn schoenen ga ik de wandeling terug naar San Antonio de Padua aan. Het is druk op de betonweg en alle passerende voertuigen toeteren en zwaaien naar de buitenlander met de Cowboy hoed. Ik lijk wel een bekende Nederlander! Zelf loop ik in gedachten verzonken. Ik moet deze dagen gewoon door zien te komen! Rustig blijven en mijn eigen ding doen.
Ik passeer het kleine huisje, ik ga niet eens naar binnen want wat zou ik daar moeten doen. Vanaf de weg hoor ik het geluid van de tv. Zo te horen liggen de mieren naar een actiefilm te kijken. Gelukkig is de luide muziek al verdwenen maar je weet nooit wanneer die weer terug komt!
Voordat ik bij mijn vaste stekkie ben aangekomen klinkt er in de verte muziek uit enorme luidsprekers. Ik ben de enige die verbaasd is en om mij heen kijk wat er allemaal gebeurd. Ze lijken te weten wat er gaat komen. De muziek komt langzaam dichterbij en het is de volgende optocht in het kleine dorp. Het spandoek tussen de twee dragers voorop de optocht verbaasd mij. Er staat met grote letters “Lawlaw Festival”.
Er is een heuse sardine prinses en de danseressen dragen symbolische lege vismanden met zich mee. Het einde lijkt nog niet in zicht dus laat ik de symboliek even op me inwerken. Waarom ben ik verbaasd?
De Lawlaw is van origine een zeldzame zoetwater sardine die voorkomt op Luzon, het grootste eiland van de Filipijnse archipel. In Bicol hebben ze de naam over genomen voor de Indian Oil sardine, een sardine die in november en december in enorme hoeveelheden wordt gevangen in de wateren voor de kust van San Antonio de Padua.
De vissers staan bij terugkomst op het strand letterlijk tot aan hun knieën in de gevangen sardines. De sardines gaan snel op ijs en worden afgevoerd naar de conserven fabrieken waar ze in blikjes verdwijnen voor de overal geliefde Sardines in Tomato Sauce. Het is nu juni, waarom is er vandaag een festival?
Het wordt me snel duidelijk. Na de lege manden volgt er een nieuwe prinses die het beeld van de beschermheilige San Antonio in haar armen draagt. Vaandels met grote zilveren vissen erboven en rieten schalen vol symbolische sardines. De beschermheilige wordt gevraagd om een goed paringsseizoen van de sardines met als gevolg een goede vangst. Het Christendom en het Paganisme zijn hier in de Filipijnen nog steeds vermengt.
Het einde van de optocht nadert wanneer een verveelde dikke jongen, die een goede katholieke visser voorstelt, in een kleine vissersboot aan ons voorbij wordt getrokken. Hij is zichtbaar niet blij met zijn verkiezing en hoopt dat deze nachtmerrie snel voor hem voorbij is. De schitterende onverwachte optocht is ook aan ons voorbij en ik ga me voorbereiden op een rustige middag in San Antonio de Padua met een koud flesje bier en misschien nieuwe ontmoetingen met de lokale bevolking.
Het weer is goed en ik koop mijn eerste flesje San Miguel Pilsen bij de Mark Albert Store. Dat is de echte naam van de winkel die ik Magna Mall noem. Het is druk op de hoek rond de winkel en veel mensen gebruiken het Peso internet. Het lijkt dat het woord is rondgegaan in het dorp. De buitenlander is hier in Sapa voor de Fiësta! Jammer genoeg kan ik maar moeilijk communiceren met deze mensen. Alleen Charlie spreekt redelijk Engels omdat hij vroeger op de koopvaardij heeft gewerkt.
Het is druk aan de toonbank van de kleine kruidenier zodat ik een poosje moet wachten voordat ik aan de beurt ben. Ik bekijk de pure armoede en vreemde blikken van de inwoners van het vissersdorp. De vrouw voor mij koopt voor haar avondmaaltijd een klein zakje plantaardige olie, een kleine rode ui en twee eieren. Er ligt een vleug van schaamte over haar wanneer zij mij recht in de ogen kijkt. De volgende klant maakt het nog erger. Die heeft nog maar een paar peso in zijn zak en koopt een zakje crackers voor twintig cent.
Mijn flesje bier kost meer dan de twee avondmaaltijden voor de lokale bevolking bij elkaar. Toch voel ik mij niet schuldig! Dit is karma, dit is hoe de goden, welke dan ook, het leven voor je hebben uitgestippeld.
Laat ik het nog maar een keer zeggen: ‘Hoe armer de mensen zijn des te gelukkiger ze lijken!’
De enige zorg die ze hebben is om elke dag een paar maaltijden bij elkaar te schrapen. En dat is hier in het vissersdorp niet zo moeilijk! De vissers geven een deel van de bijvangst aan de minder bedeelden en er is altijd wel iemand die een pond rijst geeft.
Wat wel moeilijk is is de vraag of ik hier, zo ver weg van de ontwikkelde wereld, maanden achter elkaar zou kunnen doorbrengen. Het gebrek aan fatsoenlijke maaltijden is en blijft voor mij een torenhoge hindernis. Variatie in de maaltijden en verse groenten is het probleem. Het wordt wel elk jaar wat beter maar zoals in de omringende landen zal het voorlopig nooit worden.
Wanneer ik terug kom in het kleine huisje tref ik drie generaties Revente druk bezig met de voorbereidingen voor de Fiësta van morgen. Het zijn de ingebakken tradities en een van die tradities is het maken van een grote Buko Salade. Buko is de naam voor een jonge kokosnoot in het Tagalog. Het jonge vruchtvlees is nog erg mals en sappig, het is een delicatesse. Er wordt een gedeelte van de salade in kleine bakjes gedaan die worden ingevroren en zo een soortgelijke structuur krijgen van schepijs.
Ook vanavond zonder ik mijzelf af op de veranda met een biertje, crackers, kaas en Koreaanse Luncheon Meat. Met mijn Kobo e-reader, muziek uit mijn Macbook Air vindt ik het niet erg om zo de avond door te brengen.
Er klinkt muziek door in mijn klassieke Country & Western. Ik kan mijn oren niet geloven maar er komt nog een optocht aan! Het is opnieuw de beschermheilige van San Antonio de Padua. Dit beeld is een maatje groter dan het beeld uit de optocht voor de Lawlaw.
Deze keer krijg ik de indruk dat het meer religieuzer is. Er wordt gezongen en kaarsjes meegedragen door de toegewijde gelovigen. Het gezin is stil als kerkmuizen wanneer het beeld op de praalwagen passeert. Dat zegt genoeg.
De ontwapenende glimlach van de kleine onvermoeibare Darcy maakt mijn dag altijd weer beter dan ze al was. Er is ondertussen een plastic zak met een Filipijnse delicatesse genaamd Suman bezorgt.
Er is nu zoveel eten in huis dat ik maar moeilijk kan geloven dat het ook allemaal wordt opgegeten. Er wordt morgen ook nog een heel varken bezorgt! Of er moeten morgen tientallen gasten komen. Het zijn mijn zaken niet, mijn dag zit er alweer op. Wanneer deze dag de aanloop naar de grote Fiësta was dan staat mij morgen nog heel wat te wachten! Nu nog wat lezen en mijn dag zit er ook op!
‘Happy Independence Day!’, morgen is het Fiësta!

Zuid-Korea: In de trein langs de kust

Busan (So Yu Hotel) 609), donderdag 14 mei 2026

Na een kort verblijf op de kamer gaan we meteen weer op pad om een ritje met een toeristisch trein langs de kust te maken. We hebben gisteren de omgeving al verkend dus we weten precies waar we aan toe zijn en waar we moeten zijn.
Een van de beste dingen die we hebben geleerd is dat bus 1003, een soort van snelbus, de beste verbinding is naar het Haeundae Blue Line Park vanwaar de trein om 16:00 zal vertrekken. Het is vandaag donderdag en het is rond het middaguur erg rustig is de bus. Vanzelfsprekend neem ik plaats aan het raam zover als mogelijk voorin de bus. We zijn pas een week in Busan en we houden nu al van deze mooie, schone en veilige stad. Vanuit de bus zie veel wat misschien later tijdens ons verblijf een doel kan zijn om te bezoeken.
Na een uur en twintig minuten loopt de bus letterlijk leeg voor het SEALIFE Busan Aquarium aan Haeundae Beach. Er blijft maar een handvol passagiers achter en ik vraag mij af wat hun reisdoel is. Na enkele stappen staan we opnieuw oog in oog met verblindende kunstwerken gemaakt van het zand van Haeundae Beach. Het Haeundae Sand Festival is een interessante en aangename kennismaking met een ander deel dan de oude stad.
Een dag later zijn de zand kunstenaars alweer een stuk verder. De meeste kunstwerken voor het Haeundae Sand Festival naderen hun definitieve vorm. Ik sta me te verbazen over een Koreaanse zanger met een hoog Heino gehalte. Poseidon met de nationale sport van Korea, honkbal, gesponsord door Lotte op de achtergrond. Golven op het zand en een figuur die rijdt op een zeedier. Er is enige herkenning in mijn geheugen maar Lyka moet mij helpen.
‘Het is Avatar!’, roept ze opgewonden.
Dan zie ik het ook en kijk voor het eerst op mijn horloge. We moeten de tijd goed in de gaten houden want anders is de trein voor ons letterlijk en figuurlijk vertrokken! Het is pas half twee dus hebben we nog twee uur voordat we de kaartjes gaan ophalen.
Er is zelfs een speciaal kunstwerk gemaakt met de skyline van Busan om het Haeundae Sand Festival zelf te vieren. Het is allemaal indrukwekkend en ik kan het geloven dat het festival veel Koreaanse toeristen naar deze speciale plaats zal trekken.
Wij slenteren langzaam over de boulevard langs het goudgele zandstrand naar het Mipo treinstation vanwaar onze trein zal vertrekken. Met nog anderhalf uur te wachten kijken we elkaar aan om te zien of de ander een idee heeft over wat we nu gaan doen. Lyka heeft geen trek om wat te eten en ik heb ook weinig trek om zwaar te tafelen en ons te haasten om de trein te halen.
Een stukje verder gaat het asfalt over in een vlonderpad langs de zee. Het is heerlijk wandelen met aan de ene kant de zee en aan de andere kant de spoorlijn waarover de trein straks zal rijden. Laten we maar zien hoe ver we komen en op tijd omdraaien om de trein te halen.
Er is sprake van een teleurstelling. De schuld van die teleurstelling ligt bij mij. Het gaat namelijk over de trein die ik via Agoda al in Nederland heb geboekt. Lyka wilde graag met de Busan Sky Capsule en ik heb de Beach Train voor een enkele reis geboekt. Een schoolvoorbeeld van slechte communicatie terwijl de ander met de mobiele telefoon wat anders aan het doen is! De capsules gaan over een andere spoorbaan boven de Beach Train. Het traject is precies hetzelfde dus je ziet ook hetzelfde!
Er was al enige verbazing bij mij toen ik € 11,50 moest betalen voor twee personen. Ergens had prijzen gelezen tot wel € 50,- voor twee personen. Ik heb het gisteren nog eens nagekeken en de Busan Sky Capsule had ons € 30,- gekost voor een enkele reis. Ook waren de data en de tijden moeilijk in te vullen, bijna alle capsules waren al weken vooruit geboekt. Vooral de capsules die tijdens de zonsondergang rijden! Van het prijsverschil kunnen we in ieder geval samen een keer lekker eten.
Wat mij is opgevallen is dat in Busan is er een fascinatie om over een halfronde brug over de branding te lopen. Bij elke brug vragen ze om een paar duizend Koreaanse won. Dat is geen groot bedrag maar wij kunnen beide maar moeilijk begrijpen waarom we over die brug zouden gaan lopen. Om een selfie te maken? Laten we dat dan maar vanaf de vlonder maken. Mijn eerste biertje aan het einde van de middag zit al in de zak!
We slenteren wat verder en draaien dan om om weer terug naar het Mipo treinstation te gaan. Er staat een korte rij bij het raam waar je de kaartjes kan ophalen en het lijkt dat iedere klant zijn eigen problemen heeft! Ik laat het nummer van mijn voucher op de iPhone zien en enkele minuten later staan we met de vervoersbewijzen in de hand vooraan in de rij om de wachtruimte te betreden. Ook in Korea hebben oudere inwoners voorrang in de trein.
Daar is dan onze gele trein en enkele minuten later hebben we onze zitplaatsen gevonden voor de toeristische rit langs de kust van Busan.
Het duurt even voordat alle passagiers aan boord zijn. Dan komt de trein met schokjes in beweging en de rit naar het Cheongsapo treinstation is begonnen. Het is lekker weer en het is niet te druk in de trein. Goed geregeld dus!
Hoewel het traject van de trein niet zo erg lang is zijn erg toch enkele haltes waar de trein stopt! Natuurlijk is er een halte bij de Haewol Skywalk. Er stappen een paar passagiers uit en nieuwe komen weer aan boord. We rijden weer verder en stoppen bij de rode en witte vuurtorens van Cheongsapo. Het uitzicht is niet spectaculair maar de rit met de trein is toch leuk. Het is weer eens wat anders. Dan stoppen we ook nog bij de Cheongsapo Daritdol Skywalk. Hoeveel van die skywalks gaan we de komende drie weken nog zien?
Het ritje in de gele trein heeft nog geen vijftien minuten geduurd maar het heeft ons wel bijna twee dagen bezig gehouden. Het belangrijkste is dat mijn vrouw blij is. Ze geeft ronduit toe dat ze blij is dat we niet in de dure Sky Capsule’s boven ons hebben gereden.
De dichtstbijzijnde bushalte is snel gevonden met behulp van Google Maps. En wat blijkt? We kunnen straks weer in bus 1003 stappen die ons direct naar Busan Depart zal brengen. We kunnen nu al terug kijken naar een geslaagde dag in Busan.
Na een comfortabele rit in bus 1003 ga ik meteen wat biertjes drinken voor de GS25. De oude vrouw ontvangt met een warmte en vriendelijkheid van een oude vriendin. Die in de egocentrische westerse wereld bijna ongebruikelijk is geworden. Met een koude halve liter bier in de hand geniet is van het dagelijkse leven van Busan dat aan mij voorbij trekt. Drie biertjes later krijg ik van Lyka een Whatsapp berichtje dat het tijd is om te gaan eten. We gaan niet te ver van het hotel! Om de hoek is het Yeongbingwan Restaurant en daar voelen wij ons thuis.
Ook hier worden we weer met open armen en vriendelijkheid ontvangen. Nog voordat we het eten hebben besteld staat de tafel vol met Koreaanse Banchan. Mijn oog valt op een afbeelding van een fabeldier. Het lijkt me een leeuw, symboliek in heerlijke Aziatische kunst.
Lyka heeft de menukaart bestudeert en kiest voor het eenvoudige pittig varkensvlees. Wij kennen het gerecht omdat ik zelf thuis ook wel eens pittig Koreaans varkensvlees maakt. Een gebakken visje als “service” is ook weer van de partij!
Persoonlijk ben ik helemaal gek van de Bibimbap, in welke vorm dan ook. Een kom rijst bedekt met verschillende groentes, soms ook rul gebakken gehakt, met een flinke klodder Ssamjang, is voor mij het lekkerste gerecht uit de Koreaanse keuken.
Morgen hebben we weer een speciaal vervoermiddel op het programma staan.
Proost!