Frankrijk: Mont Saint-Michel

Beauvoir (Op de parkeerplaats van Mt Saint-Michel), zaterdag 24 november 2018

Misschien is het jullie opgevallen maar ik heb een dag overgeslagen. Ervaring heeft me geleerd dat ik beter een verhaal er na een paar dagen tussen kan schrijven dan dat ik alle verhalen twee, drie of vier dagen ga doorschuiven! Wanneer er verhalen uit het verleden worden geplaatst zullen die voortaan beginnen met een # zodat ik die na een week ook weer gemakkelijk op je juiste plaats in de weblog kan zetten.

Ik weet niet of de oordoppen de afgelopen nacht hebben gewerkt maar ik heb in ieder geval prima geslapen. En wat nog beter is, Lyka heeft ook prima geslapen. Het is wel vreemd wanneer ze mij om half acht vraagt om op te staan! We hebben aardig wat te doen vandaag dus een vroeg begin van de dag is mooi meegenomen.
Vandaag gaan we op de vlucht voor de regen! Het weerbericht voor de komende tien dagen is negen dagen regen en een dag zwaar bewolkt. Spanje lonkt en we gaan een paar honderd kilometer richting de Pyreneeën. Voordat we kunnen ontbijten moeten we eerst inkopen gaan doen. Haasten heeft dus weinig zin omdat de winkels, ook onze favoriet de Lidl, pas om half negen haar deuren openen.
Eerst maar twee koppen koffie en een beetje opruimen in de leefruimte. Ik kan het verschil nog zien ook. Veel van de spullen aan boord die je maar af en toe gebruikt verhuizen naar de holle ruimte onder de zitbanken. Daarna moet ik buiten aan de gang. De elektriciteits-kabel oprollen terwijl ik hem met de andere hand door een oude lap haal om de kabel van modder en natte bladeren te ontdoen. Ook moet ik eens even goed gaan kijken hoe ik moet rijden om de watertank bij te vullen. Die is namelijk op een paar druppels na helemaal leeg! Tijdens de korte wandeling over de verlaten camping zie ik geen hindernissen of andere problemen en de toegang tot de zuil met de kraan is ook gemakkelijk bereikbaar.
Zodra Lyka klaar is start ik “de Oude Dame” en rollen we rustig onder de automatische slagboom door naar de plaats om water in te nemen. De drinkwater jerrycan gaat ook maar meteen vol zodat we voldoende water hebben voor de koffie en eten te koken!
Dan is de Lidl aan de beurt en ingetogen doe ik wat boodschappen, we zijn tenslotte op een budget dat we niet in de eerste weken willen opblazen! Als er namelijk èèn ding niet moeilijk is dan is het teveel uitgeven wanneer je op reis bent!

Dan is het even rijden en op een rustige parkeerplaats laten we het ontbijt van gebakken Smac met eieren en witte bonen in tomatensaus goed smaken. Vooral het knapperige zware volkoren/rogge brood met veel zaden van de Lidl is een winnaar waar ik altijd naar uitkijk wanneer we met de camper op reis zijn.
De eerste druppels vallen op de voorruit en bijna verander ik ons doel voor vandaag omdat ik weinig trek heb om daar in de regen rond te lopen. De natuur van zuid-Normandië is schitterend en ergens in het midden van niets komen we plotseling aan de rand van het getijde-landschap.

Zandduinen en diepe getijde geulen met verraderlijke stromingen. Je zou hier zeker niet willen zwemmen, zelfs niet in de zomer. Met het grauwe wolkenspel boven de horizon is het een schitterend schouwspel van de rauwe natuur. Ik zie zelfs een verdwaalde zonnestraal door het dikke wolkendek!

Een stukje verder zien we vanaf de kustweg ons doel voor vandaag boven het natte wad en onder een dik grijs wolkendek verschijnen. Het is een imposant gezicht! Zeker in vroegere tijden moet het voor de reizigers heel indrukwekkend zijn geweest en een bevestiging van de macht van god.
De eerste gele hesjes van de dag zijn opvallend meegaand. Ze zwaaien alleen en steken af en toe op een zebrapad de weg over. Volgens het nieuws worden de protestacties grimmiger omdat de politie de opdracht heeft gekregen om de blokkades op te ruimen. Aaneengesloten de weg oversteken heeft dezelfde uitwerking maar kan nooit strafbaar worden gesteld.        

In “Avranches” zien we een enorme kerk met een uitnodigende parkeerplaats. Dat wordt dus onze eerste èchte halte voor de dag. Deze kerk is ook opvallend sober aangekleed. Er hangen schitterende emaille borden, kunstwerken die ik in deze vorm nog nooit in een godshuis heb gezien. Ook de twee eeuwenoude houten beelden zijn indrukwekkend. Voor de rest zijn het maar de gebruikelijke beelden van geestelijken en heiligen.
Na “Avranches” is het tijd voor de lunch. Nieuwe variëteiten van de verse broodjes van de Lidl. De Stick de Chorizo, rijkelijk besmeerd met Old Amsterdam smeerkaas en het kleine pizzabroodje zijn heerlijk na de wandeling in de kou van de kerk.
Dan komen we aan bij Mt Saint-Michelle. Een toeristenval vol met slagbomen waaruit niemand kan ontsnappen zonder te betalen. Met betalen hebben we geen probleem maar € 17,60 voor twee uurtjes parkeren gaat mij wel een beetje aan ons hart. We staan nu eenmaal achter de hefboom dus laten we maar het beste van deze middag maken!

Mont Saint-Michel is net zo iconisch voor Frankrijk als de Eiffeltoren in Parijs. Meer kan ik er echt niet van zeggen. Maar we voelen de god van hand nu we hier zijn. Het wolkendek heeft zich inmiddels geopend en goudgele zonnestralen geven Mt Saint-Michel een heilige kroon!

Het is een stevige wandeling die ons goed doet! Lyka wil nog even op de foto met een van de koeien die voor een peperduur restaurant langs de hoofdweg staan.
Dan snel naar de warmte van de camper. Onderweg spreek ik een agent aan, bewaking?, en kom tot de ontdekking dat we voor dat bedrag aan parkeergeld voor de camper hier ook mogen overnachten.
We kijken elkaar aan en komen al snel tot een besluit. De ontvangst op onze mobiele apparaten is goed dus blijven we de nacht hier. Terug in de camper gaat de kachel op tien en de fluitketel op het gas. Zoete broodjes en hete thee verwarmen onze lichamen na deze onverwacht mooie dag. De voorspelde regen is, op een paar druppels na, gelukkig weggebleven.

AJAX trapt om half zeven af in Breda dus kies ik voor een gemakkelijke maaltijd die ik in de rust binnen tien minuten op tafel heb. Rijst met kip in zwarte pepersaus. Een gerecht dat ons nooit verveeld en waarvan Lyka ook altijd smult.
Terwijl ik naar twee en twintig rennende mannen kijk is Lyka blij met de TV en een meegebrachte serie. Een wijntje en een speciaal biertje van de Leffe maken er een mooie avond van!
Welterusten.

Frankrijk: De stranden van de landing in Normandië

Saint-Gabriel-Brécy (naast de Jeu de Boules baan), donderdag 22 november 2018

Het is dus ècht waar dat je in een rustige omgeving beter kan slapen. Wat heb ik vannacht geslapen! De wekker van zeven is met plezier uitgezet maar de wekker van acht moest ik wel gehoorzamen. We gaan vandaag enkele historische plaatsen van de landing in Normandië bezoeken.
Hoe dat zal gaan verlopen hangt van veel verschillende factoren af. De protesten van het franse volk tegen de regering worden grimmiger. We zien “de Gele Hesjes beweging” op steeds meer plaatsen opdoemen. Nu niet meer alleen op rotondes maar ook grote kruispunten zijn bezet en het verkeer wordt maar mondjesmaat doorgelaten. Ik vraag me af waar dit zal eindigen.
Helaas duren de ochtendrituelen veel langer dan gisteren gepland. Ik kan dan ook moeilijk geloven dat we de hele route vandaag kunnen rijden! Maar ja, wat maakt het ook uit? We hebben tijd genoeg net als een, teruggekeerd, vochtprobleem voorin de alkoof. Dat zal ook een hersenbreker worden!
Zonder gele hesjes geraken we in Bénouville waar we als eerste herkenningspunt de “Pegasus Bridge” over de rivier de Orne passeren. Ook hier is een klein museum ingericht dat het verhaal over de landing en de verovering van deze brug verteld. Het verhaal is mij ondertussen wel bekend dus sla ik het museum wel over, hoogstwaarschijnlijk passeren we nog wel een dozijn musea die allemaal aan de landing op 6 juni 1944 zijn opgedragen.
Dieselolie en Gas zijn ook op een gevaarlijk laag niveau aangekomen dus houden we vandaag onze ogen open naar leveranciers van deze twee belangrijke vloeistoffen. Waar we onverwacht ook onze ogen voor open moeten houden zijn de groepjes zwarte Pieten die zonder Sinterklaas in de bosjes op weg naar de veerboot naar Engeland  bivakkeren. Het directe bewijs dat de multiculti samenleving die onze Europese regeringen voor ogen hebben een compleet succes zijn. Ondanks dat ik oogcontact probeer te vermijden kan ik het niet ontlopen. Plotseling stappen er uit het niets enkele zwarte Pieten op het zebrapad en een van hen kijkt mij recht in de ogen. Ik zie een mengeling van haat, hoop en zwaarmoedigheid. Nee, ik kan moeilijk geloven dat dit straks hardwerkende geïntegreerde burgers van het Verenigd Koninkrijk worden!
We rijden maar door want hier willen we zeker niet mee worden geconfronteerd! Die zwarte Pieten moeten vanzelfsprekend ook eten en ergens van leven. Ik durf geen uitspraken te doen waar deze zwarte Pieten de cash vandaan halen, misschien zijn het geschenken van de inwoners van deze idyllische badplaats.

“Monument Français Libres” is het eerste monument van de dag waar we stoppen. Het is indrukwekkend omdat we niet weten wat we nog meer te zien krijgen vandaag. Lyka raakt gelukkig ook een beetje geïnteresseerd in wat zich hier een kleine tachtig jaar geleden heeft afgespeeld.
Het is een heerlijke rit over rustige wegen. Ook in Normandië zijn de badplaatsen in de winter spooksteden. Er is zelfs een enorme “Inter-Marche” die buiten het zomerseizoen gewoon helemaal is gesloten. De potentiële klanten die overblijven geven niet genoeg uit om de kachel te laten branden. Sinds we in Frankrijk zijn gearriveerd heb ik al het idee dat hier veel armoede is, je voelt het in de Aldi en de Lidl.
Het is al aardig laat wanneer we “Courseulles-sur-Mer” binnen rijden. Het is duidelijk dat we de hele tour vandaag niet kunnen afmaken. Dan maar in twee dagen! Dat besluit is snel genomen.
Al van verre staat het “Juno Beach Centre” aangegeven. Daar komen we dan uiteindelijk ook terecht, op “Juno Beach”. Er is geen levende ziel te bekennen en wij kleden ons extra dik aan. Het is snijdende koude wind uit het oosten.

Van verre is het “Croix de Lorraine” al te zien. Indrukwekkend als een afschrikking naar verkeerd denkenden staat het in de ijskoude wind te schitteren in een waterig zonnetje.

Op weg naar het kruis passeren we eerst “Cosy's Pillbox”, een monument op zich zoals ongetwijfeld veel overgebleven bunkers of delen van bunkers langs deze, voor de moderne geschiedenis van Europa zo belangrijke, kust.

Het kruis is toch al zeer indrukwekkend op zich! We zijn blij dat we hier in November zijn en niet in de zomer. We worden tenminste niet gestoord door schreeuwende ijs etende veel te dikke zeurende kinderen. We kunnen de historie in alle stilte in ons laten zinken.

Een klein monument voor de gevallen Poolse soldaten mag niet worden vergeten!
We moeten nog LPG-gas tanken, lunchen en naar een camping rijden dus laten we de bevrijding van Europa maar voor wat het is. Een camping, een LPG-station en een Lidl zijn op de iPhone snel gevonden. Volgetankt met LPG-gas stoppen we langs de weg om onze late lunch te nuttigen. Twee broodjes van de Lidl, een broodje dat nog het meest lijkt op een pizza met geitenkaas en een broodje kipkebab dat is geïnspireerd op de bekende Italiaanse dichtgevouwen pizza, de calzone.
Ondanks de belofte op de app in mijn iPhone dat de camping het hele jaar is geopend blijkt de camping toch gesloten. Dat is een tegenvaller wanneer je de hele dag hebt uitgekeken naar een warme douche! Er zit niets anders op dan een plaatsje voor de nacht te zoeken en de camping, inclusief de douchebeurt tot morgen uit te stellen.  

In “Rucqueville” passeren we een kleine kerk uit de 11e eeuw. Zo ver gaat de Christelijke geschiedenis terug in deze uithoek van het Frankrijk van de Noormannen en Anglo-Saksen. Vooral de oude sarcofagen zijn schitterend. Het is maar moeilijk te geloven dat de mensen negen honderd jaar geleden zo verschrikkelijk klein waren!

Dan geeft de iPhone aan waar een rustig plaatsje moet zijn te vinden, de andere beoordeling geeft maar èèn van de vijf sterren. Wij vinden het een prima plaats voor een nachtje hoewel het enige tijd duurt voordat we camper zo hebben staan dat we fatsoenlijk kunnen slapen en koken. Scheef staan kan namelijk heel oncomfortabel zijn!  

Terwijl Lyka de camper van binnen fatsoeneert loop ik nog even door het dorp en beland in een eeuwenoude abdij die in privé bezit is gekomen. Ongelofelijk mooi en ook nog open voor het publiek mits je je aan de heel normale regels houd. Vanzelfsprekend waren hier ook geallieerde soldaten ondergebracht in de maanden na de invasie!

Ons avondeten is een topper! Lyka heeft lamsworstjes bij de Lidl uit de koeling gevist en in een goed met verse paprika en uien gevulde tomatensaus met gebakken aardappelen is het een eenvoudige maar heerlijke maaltijd.
Na het eten kijken we naar de film die zich afspeelt in de omgeving waar we nu zijn “The Longest Day”, bijna drie uur geschiedenis over wat we vandaag hebben gezien en morgen gaan zien. Gelukkig heeft Lyka veel interesse voor de film, dat zal ons bezoek morgen een stuk interessanter maken.

Frankrijk: Verplaatsen

Saint-Maclou (naast de kerk), woensdag 21 november 2018

Om half zeven raast het eerste verkeer op de N65 voorbij. Niet geheel onverwacht want het heeft gisterenavond ook tot erg laat geduurd voordat het echt rustig was met het verkeer. Vanavond maar eens niet langs een doorgaande weg slapen! Na vijf nachten in de camper zijn we al helemaal gewend aan het goedkope, maar verrassend goede, matras van de IKEA. Het matras is tien centimeter te breed voor de alkoof maar de opstaande kant aan de zijde van de leefruimte maakt natuurlijk wel dat je niet gemakkelijk uit het bed kan rollen.
De buitentemperatuur is weer rond het vriespunt en zeventien graden blijkt in de camper een aangename temperatuur om in wakker te worden. Eerst de fluitketel met het water voor de koffie op het gas en dan de leefruimte fatsoeneren voordat Lyka uit bed komt. Dat rituele opruimen in de morgen is een mengeling van ochtendgymnastiek en goed wakker worden. Het tasje afval wordt naar de, overal voldoende aanwezige, vuilnisbak gebracht en tegen de tijd dat ik de deur van de camper open maakt de stoom een fluittoon als teken dat het water kookt.
De geur van koffie moet Lyka ontwaken want niet veel later schuift ze het gordijn van de alkoof opent en kijkt me verbaasd aan. Het lijkt een moment te duren voordat ze zich realiseert waar ze is. In een reflex als een soepele kat staat ze binnen enkele momenten beneden aan de trap. Snel aankleden! Zij heeft het met dat tropische bloed natuurlijk wèl koud.
De rituele voorbereidingen voor de dag worden gestaakt om te ontbijten. Roerei met gerookte zalm en een zelf (af)gebakken baguette. De laatste met roomboter en het laatste stukje met appelstroop waar Lyka nu ook een smaak voor lijkt te hebben ontwikkeld. Vastsjorren, GPS instellen, een laatste visuele controle rond de camper en we rijden de N65 op naar onze volgende bestemming die we eigenlijk niet hebben. Vandaag is eigenlijk meer zo’n dag dat we van routepunt naar routepunt rijden en onderweg wel zien waar we stoppen om te eten en te slapen.

Onze eerste halte is nog niet eens zo ver van onze slaapplaats maar ik vindt het hier te mooi om zo maar door te rijden. Aan de oevers van de brede Seine naast een eeuwenoude kleine kerk is een schitterende parkeerplaats. Ik schud teleurgesteld en gefrustreerd met mijn hoofd! Dit zijn de grootste frustraties van het reizen met de camper!
Je weet nooit wat er in komende kilometer voor je ligt! Je ziet een mogelijke slaapplaats, wikt en weegt en komt tot een besluit. Gisteren hebben we dus besloten dat het een redelijke plaats om te overnachten was. Wanneer we van dèze plaats hadden geweten dan waren we zeker die enkele kilometers doorgereden! Maar aan de andere kant hebben we ook wel eens twintig kilometer doorgereden zonder een fatsoenlijke slaapplaats te vinden. Het is en blijft een duivels dilemma die plaatsen om te overnachten!

Op het kerkhof naast de kleine kerk ligt een in Frankrijk wereldberoemde dichter begraven waar nog nooit iemand van heeft gehoord. Zijn grafsteen heeft een speciale, oerlelijke kunststof, plaat die aangeeft dat het een historisch graf is van een bekende zoon van de Republiek.  

De kudde vuilnisbakken naast de kerk, ook hier is het aantal door het scheiden van het afval flink toegenomen, maakt dat ik dat plaatje maar voor wat het is. Ook de kerk zelf blijkt vanbinnen erg schraal te zijn aangekleed. De gebrandschilderde ramen werpen een spookachtig licht door het gekleurde glas naar binnen.

Tijdens de korte wandeling maak ik ook maar een foto van een traditioneel Normandies huisje tegenover de kerk. De vakmanshuisjes geverfd in alle kleuren van de regenboog springen ons al enkele dagen in het oog. Ze komen ook in alle formaten en met veel verschillende dakbedekkingen.
Dan rijden via Honfleur, een plaats waar we de volgende keer zeker stoppen, het “Voor Campers Verboden” land binnen. We hebben in de eerste week al een voorproefje gehad maar dit slaat alles! Elke parkeerplaats heeft een hoogteboom die op minimaal twee meter ligt. Zelfs de kleine buscampers worden hier als de pest gemeden en naar (te) dure parkeerplaatsen speciaal voor campers aan de rand van de stad geleid. En laten wij die nu eens op onze beurt mijden omdat het daar vaak niet pluis is! Dan staan wij liever alleen in het midden van niets. Scharrelt er dan iemand om de camper kan ik altijd even naar buiten om te vragen wat de bedoeling is.

Op de app vinden we een parkeerplaats in het binnenland op weg naar onze bestemming voor morgen. Saint-Maclou is een leeggelopen dorp vol met vakantiehuizen. We staan naast de kerk en schuin voor het gemeentehuis waar een eenzame Renault Cactus geparkeerd staat. Die zal wel van de deeltijd-burgermeester zijn! Ik laat Lyka maar even voor wat ze is zodat ze wat tijd voor haarzelf heeft en zodat we ook even van elkaar gescheiden zijn. Het is mooi weer dus maak ik van de gelegenheid gebruik om wat foto’s te maken.

Ook van deze kerk gaan er dertien in een dozijn! Toch blijven ze met hun oude kerkhoven fotogeniek. Er komt zeker een tijd dat dit allemaal verdwenen zal zijn. Mekka is de toekomst en dan heb ik het niet over een chocoladereep uit een ver verleden!

Op het kerkhof wordt ik een beetje treurig! Ook hier op het platteland, na de grote vlucht van de jongeren naar de stad, moet de kerk geld blijven verdienen om Rome te financieren. Op een graf van een onbekende, waarvan de grafrechten zijn verlopen, is netjes, maar wel een beetje oneerbiedig, een melding neergelegd voor een hoogstwaarschijnlijk nooit meer bezoekend familielid. Ook hier slokt de geschiedenis een stukje op dat verdwijnt in de oneindige vergetelijkheid.

Oude vervallen graven als teken van vergane glorie en betere tijden van het kleine kerkdorp.

Ook in de categorie “van thuis meegebracht” eten we op deze avond Thais. Pad Krapow, er hangt een spanning in de lucht dus wordt het avondeten niet met veel enthousiasme ontvangen. En dat stemt mij weer somber. Ik doe mijn best maar op twee kleine propaanpitjes is het nu eenmaal behelpen om een complete maaltijd te koken.
Ik waag een tweede poging om Lyka wat tijd voor zichzelf te geven. Met het zakje vuilnis in de hand wandel ik door de vrieskou naar de hoofdweg op zoek naar een afvalbak. Naast het bushokje vind ik wat ik zoek. Ook zoiets dat binnenkort in Nederland verleden tijd zal zijn, de openbare vuilnisbak! Alles in naam van het milieu en de toekomst maar zeker ook voor de korte termijn winsten van de huisvuil-maffia.
Ik denk na wat te doen. Morgen is nu al een vraagteken. Het dorp is uitgestorven de de straatverlichting zijn de enige lampen die ik zie branden. Wat zal de rest van de avond brengen? Toch wordt ik warm vanbinnen wanneer ik de camper moederziel alleen op de kleine parkeerplaats op het platteland van Frankrijk zie staan.
Met het oog op morgen kijk ik de eerste aflevering van veelvuldig bekroonde tv-serie “Band of Brothers”. Helaas kan ik Lyka niet interesseren voor een van de belangrijkste gebeurtenissen uit de wereldgeschiedenis, zij gaat helemaal op in Chinese en Koreaanse soap-opera’s. De moderne tijd! Morgen gaan we naar de stranden van Normandië waar velen jongens hun leven lieten voor onze vrijheid.