Filippijnen: Groene vingers - deel 2

San Antonio (Pilar) Mamsi House, dinsdag 5 december 2017

Mijn griep heeft dus ongeveer een week gekost voordat ik me goed genoeg voelde om weer een biertje te drinken. In totaal heb ik dus maar een dag of vijf kunnen genieten van ons verblijf in Angeles City. Toch heeft het ook zijn goede kant gehad. Ik heb heerlijk eten kunnen inkopen die de komende zes weken in de provincie, ik laat jungle voortaan achterwege omdat het wat oneerbiedig klinkt, een stuk aangenamer zullen maken.

Het is ongeveer vijf weken geleden dat we de grond voor de tuin hebben besteld! Het gaat dus op zijn Filippijns: vooruit betalen en afwachten wanneer er word geleverd. De reden dat er nog niet geleverd is veranderd steeds. De ene keer is het te druk en de andere keer is de grond te nat. Nou, met de regen die we afgelopen week hebben gehad en die ons volgende week nog te wachten staat kan ik moeilijk geloven dat we voor het nieuwe jaar nog tuingrond geleverd zien.
Ik ben het in ieder geval zat want ik zit alweer ruim een week, elke dag, naar het zakje zaaigoed uit Nederland te kijken. Uiteindelijk heb ik, na overleg met Mamsi, de knoop maar doorgehakt en de bestelling geannuleerd. Het is nu wachten op het geld dat we nog terug moeten krijgen. Dat wordt moeilijker dan water uit een baksteen knijpen!
Ik ben aan het einde van de middag maar begonnen met het op maat maken van de bonenstaken. Het huis is verlaten, Mamsi bij vriendinnen kaarten en Lyka zit aan de andere kant van de weg onder de mangobomen aan het Facebook, dus ik heb het hele rijk voor me zelf alleen. Dat op maat maken van bamboe is moeilijker dan dat het op het eerste gezicht lijkt. Ik moet flink hakken met de korte machete terwijl de sporen die de bamboeman aan de uiteinden van de bamboe heeft achtergelaten anders doet vermoeden. Maar waar zit nu precies het probleem?
Ik heb er tijdens een pauze maar eens diep over nagedacht en ik ben tot de volgende conclusie gekomen: natte, verse bamboe is een stuk zachter dan de gedroogde bamboe. Met het drogen verschijnt ook de kracht en souplesse waar de bamboe bekend om staat. Het is sterker dan staal. In Hong Kong heb ik wolkenkrabbers in aanbouw gezien omringt met een steiger die alleen uit bamboe en nylon koordjes bestond.
Het zijn er gelukkig maar acht stuks maar die acht bonenstaken maken wel dat mijn hele lichaam kletsnat is en het zweet van me afdruipt. Gelukkig heb ik de klus binnen een half uur geklaard! Nadat ik even diep heb nagedacht, en enkele bamboesplinters uit mijn vingers heb gepeuterd, zie ik de bonenstaken van mijn grootvader weer achter mijn ouderlijk huis aan de Nonnenstraat staan. Internet is vandaag weer brandhout dus kan ik niet terugvallen op hulp van anderen.

Na wat passen en meten heb ik eindelijk de eerste staan, de afstand van de bonenstaken op de grond lijkt me wat krap op het eerste gezicht maar ik heb weinig trek om het aan te passen. De nylon trekbandjes maken het me wel een stuk gemakkelijker dan het sisal touw dat mijn grootvader vroeger gebruikte! Ik ben best wel trots op mijn simpele bouwwerk en wanneer mijn huisgenoten aan het einde van de middag weer thuiskomen staan ze verbaasd te kijken naar mijn stukje huisvlijt. Ik voel duidelijk dat ze zeer sceptisch zijn en dat ze geen enkel vertrouwen hebben in mijn project om zelf wat verse groenten te verbouwen.
Vroeg in de avond, net na zonsondergang, houden we met z’n vieren een kleine symbolische ceremonie om het zaaigoed in de grond te stoppen. Per staak beginnen we met vijf boontjes. Twee staken met snijbonen en twee staken met sperziebonen (stokbonen). Er wordt wat onwennig gegiecheld en ik kan merken dat niemand, uitgezonderd mezelf, ook maar enig vertrouwen heeft in mijn project. Dat valt me een beetje tegen maar tegelijk sterkt het me ook in de wil om dit project tot een goed einde te brengen.
Heb ik niet eens ergens gelezen over ontwikkelingshulp: “Geef ze geen vis te eten maar geef ze een hengel!”. In dit geval geef ik ze zaaigoed zodat ze zelf hun verse groenten kunnen verbouwen! Misschien gaan ze op termijn de groenten zelfs waarderen en meer groenten eten wanneer deze geen tot weinig geld kost.
Ik geef de zaailingen nog symbolisch wat water en spreek ze zachtjes toe, in het Nederlands, het zijn tenslotte Nederlandse zaden van “Zaadhandel Roozen” uit Haarlem. Ik moet in mezelf lachen. Schreef ik niet enkele weken geleden een stukje over de verveling in de tropen? Misschien ga ik op latere leeftijd wel tuinieren en mijn eigen groenten verbouwen!

Filippijnen: Ziek

Angeles City (Walkabout Hotel (poolside 1), vrijdag 17 november 2017

Na de heel gezellige avond sta ik vanochtend erg brak op. Naast me ligt Lyka nog te slapen en die heeft zo te zien gisterenavond ook genoeg gehad. De ventilator raast een stervenskoude poolwind over het bed. De combinatie van airconditioning met een loeiende ventilator is dodelijk! Ik heb dat haar, en veel van mijn reisgenoten, al tientallen keren verteld maar om de een of andere reden schijnt mijn waarschuwing nooit aan te komen.
Als eerste gaat de airconditioning uit en als tweede verschuif ik de windrichting van de ventilator wat hoger naar het plafond, weg van de hoofdkussens en het bed. De lichte indirecte luchtstroom voelt aangenaam, veel beter dan die poolwind van net. Nog even, tien minuten, liggen voordat ik naar de gouden bogen loop voor de koffie. Ik denk veel koffie, man wat ben ik brak.
Om half tien schrik ik voor de tweede keer wakker, ik voel me niet veel beter en tegen mijn gevoel in stap ik toch maar uit bed. Buiten schijnt de zon en lonkt het zwembad. Misschien knap ik daar straks wel van op! Bij de gouden bogen bestel ik alleen maar een ontbijt voor mezelf omdat ik het ontbijt voor Lyka later wel mee breng, wanneer ik voor de gratis 2e beker koffie ga. Met lange tanden werk ik me, in de zon naast het zwembad, door de hashbrown en het broodje met ei en worst. Zelfs de koffie smaakt me niet zoals ze hoort te smaken. Nu is dat hier geen uitzondering want koffie zetten vinden ze hier nog steeds moeilijk. Hoe vaak gebeurt het niet dat het filter niet goed wordt geplaatst en bij de eerste druppels water dichtvalt. Gekleurd water zonder smaak is dan het gevolg. Gelukkig leren ze hier wel van hun fouten en komt het steeds minder voor.
Een frisse duik in het zwembad en ik begin me zelfs wat beter te voelen. Het koele water van het zwembad neemt de overtollige warmte weg die de alcohol in mijn lichaam opwekt. Even uit het koele water in de zon die me weer opwarmt en een tiental minuten later weer een duik. Zo kom ik de ochtend wel door! Totdat, om een uur of half elf, Lyka aan het tafeltje onder het raam van onze kamer verschijnt. Zij is er nog slechter dan ik aan toe. Ik moet er wel een beetje om lachen en ga snel voor haar op pad om een klein ontbijt te halen, met koffie! En voor mij de tweede gratis beker koffie.
De verhalen dat ze nooit meer zal drinken komen me bekend voor en mijn ervaring is dat ze ook een langere tijd niet meer zal drinken. Maar met de kerst op komst zal dat deze keer niet zo heel lang duren! Zelf had ik ook zo’n periode net na aankomst in de Filippijnen. Het bier smaakte me van geen kanten en ik kwam nooit verder dan een flesje of drie. Voor een moment dacht ik ècht dat ik mijn laatste biertje had gedronken. Maar na een week of zo kreeg ik aan het einde van de dag rond een uur of vijf, wanneer de zon achter de kokospalmen verdween, weer trek in een koud biertje. Sindsdien drink ik weer een paar grote per dag. Ze smaken me weer prima.
Plotseling loopt er een koude rilling over mijn rug die daar niet hoort te lopen. Verbaasd probeer ik hem van me af te schudden maar de rilling blijkt hardnekkiger dan ik dacht. Deze aankondiging geeft me een onaangenaam gevoel. Ik ga nog maar even op bed liggen, naast Lyka, om de alcohol gelegenheid te geven om mijn lichaam geruisloos te verlaten.
De late lunch smaakt me van geen kanten en ook het bezoek aan de “MacDo”, zoals ze de gouden bogen hier noemen, voor een koffie met vrienden en bekenden is maar van korte duur. Een slecht gevoel heeft plaatsgemaakt voor een onaangenaam gevoel. Van de kater is geen sprake meer. Ik ben bang dat de afgelopen nacht een virus zijn kans heeft gezien om zich van mijn lichaam meester te maken. In de koelte tijdens mijn slaap lig ik bezweet boven op de lakens en dat is funest in een plaats als bijvoorbeeld “Angeles City”.
Het is aan het einde van de herfst, het begin van de winter, wanneer er veel mensen op vakantie gaan. Een dodelijke cocktail van ziekmakende virussen reist per vliegtuig de hele wereld over om in de drukke vakantie plaatsen toe te slaan. De verminderde weerstand van de mensen in combinatie met slecht onderhouden en vuile airconditioners in de hotels en uitgaansgelegenheden is de ideale voedingsbodem voor deze ziekmakers.
Op de terugweg naar ons hotel voel ik me met elke stap zwakker worden. Mijn heupen, knieën en enkels beginnen pijn te doen. Het koude zweet breekt me uit en mijn overhemd word kletsnat. Het bed in onze kamer voelt als een verlossing. Ik ga maar even liggen en hopen dat het slechte gevoel uit me wegtrekt.
Dat was maar een ijdele hoop, een half uur later lig ik schokkend en rillend in mijn bed. Zonder airconditioning en ventilator heb ik het toch verschrikkelijk koud. Half slapend, steeds weer wegdommelend en ontwakend zie ik door de spleetjes van mijn ogen een onscherpe Lyka de kamer betreden. Zij is vanmiddag bij haar zus op bezoek geweest en voelt zich ook nog een beetje brak. Zelf ben ik er een stuk slechter aan toe.
Geschrokken van wat ze heeft aangetroffen in onze hotelkamer gaat ze meteen voor me op pad om medicijnen tegen de griep te kopen. “Bioflu” is hier het wondermiddel. Ik ben te ziek om te lezen welke vergiften ik tot me neem. Ik heb genoeg aan mezelf. Ik lig in een doorweekt bed. Omgewoeld als een stuk landbouwgrond in de lente. Het is erg lang geleden dat ik me zo beroerd heb gevoeld!
Ik kan hier zo niet blijven liggen en Lyka stelt zelfs voor om naar het ziekenhuis te gaan. Het zou zo maar dengue koorts of malaria kunnen zijn en dan moet je er snel bij zijn. Ik voel me erg slecht, maar dat ik er zo slecht uit zie heb ik niet verwacht. Ik hijs me in een korte broek en trek een overhemd aan. Lyka snelt naar de 7-11 om een paar flessen “Pocari Sweat”, een isotone frisdrank, te kopen terwijl ik aan de receptie uitleg wat er aan de hand is. Met plezier komen ze ons bed voor de tweede keer vandaag verschonen. Een prima service van het sterloze “Walkabout Hotel”! Ik heb dat in een drie sterrenhotel in Thailand wel eens anders meegemaakt, daar kreeg ik achteraf gewoon een rekening voor het tweede keer schoonmaken gepresenteerd.
Rillend en schokkend van de kou wacht ik op een stoel naast het zwembad tot het bed weer droog en opgemaakt is. Ondertussen is ook Lyka weer terug en ik laat het koele zout/zoete water mijn lichaamsvloeistoffen weer op peil brengen. Uitdroging is altijd een gevaar in de tropen, laat staan wanneer je ziek bent. Ik neem nog een “Bioflu” en kruip tussen de lakens. door de geopende gordijnen ziek ik Lyka genieten van haar Filippijnse maaltijd. De kwaliteit van het eten in het hotel is niet hoogstaand maar ik zeker ook niet slecht te noemen, laten we het maar op gemiddeld houden. Ik dommel snel in slaap en wordt geregeld wakker door een oncontroleerbare rilling of stuiptrekking van mijn zieke lichaam. Het is binnen zeker zeven en twintig graden en ik sterf van de kou.
Ik heb geen idee van de tijd wanneer Lyka me wakker maakt voor mijn volgende Bioflu, ik spoel de grote blauwe pil weg met een halve liter Pocari Sweat. De ventilator gaat aan op de laagste stand en ik zoek rillend mijn plaats op tussen de lakens. Het bed is alweer kletsnat. Zeer oncomfortabel en onaangenaam maar het moet maar zo zijn. Zonder een woord te wisselen ben ik weer in slaap gezakt. In de wetenschap dat het de vorige keer een week heeft geduurd voordat ik weer hersteld was.

Filippijnen: De lichtjes van Angeles City

Angeles City (Walkabout Hotel(poolside 1), donderdag 16 november 2017

Na de vermoeiende reis en de hele goede nachtrust sta ik vanochtend om zeven uur alweer naast het uitnodigende zwembad. Helaas mag je pas vanaf tien uur zwemmen dus zal ik nog wat moeten wachten. Het is nog heel rustig in het hotel. Op zich niet zo vreemd want dit is een hotel aan de hoofdstraat van de “Rosse Buurt” en de bewoners zijn hier niet gekomen voor het uitzicht of de vriendelijke mensen. Nee, wanneer je in dit hotel verblijft ben je maar voor een ding gekomen. Vrouwen en drank, en wanneer het enigzins mogelijk is hèèl vèèl van beiden! Gelukkig ben ik tegenwoordig een uitzondering, wij zijn op familiebezoek, maar dat neemt niet weg dat ik toch ook geniet van de zwoele avonden in Angeles City.
Het wachten tot ik in het zwembad mag valt me zwaarder dan verwacht, ik kan me niet langer bedwingen en om kwart over negen glij ik stil als een zeeleeuw het koele water in. De monitor achter de receptie zal me verraden maar zolang ik geen lawaai maak hoop ik dat ze mijn zwemmen gedogen. Daar draait het namelijk allemaal om, geen lawaai voor de slapende gasten! Geen “Pool and Swimming Pool” between 10 PM and 10 AM. Het hoofd van de onderhoudsdienst passeert vriendelijk zwaaiend en met een ‘Goodmorning’, ik weet nu dat het wel goed zit.
Een plons en weer opdrogen, wanneer ik dat een paar keer heb herhaald komt ook Lyka tevoorschijn en kleed ik me snel aan voor het traditionele ontbijt van de gouden bogen. Een broodje met een gebakken ei en een varkensvlees burger die ze worstje hebben gedoopt. De tweede grote koffie is hier gratis! Het smaakt me prima na zeven weken op het platteland te hebben doorgebracht.
Hier in Angeles City is overdag helemaal niets te doen! Het regent of de zon brand alles weg. Er is geen cultuur, er zijn geen oude gebouwen, er is alleen een tien jaar oud winkelcentrum genaamd “SM Mall”. Daar trekken dan ook alle bezoekers naar toe die niet op hun bed liggen in hun geairconditioneerde slaapkamer. Wij dus ook! Buiten is het onaangenaam warm. Aan zee is het al onaangenaam warm, dat kunnen jullie begrijpen maar hier in het midden van Luzon is het nog een paar gradaties onaangenamer. De zon, aan een staalblauwe hemel, brand op alles wat zich onder haar bevind. De elektrische klapdeuren van het winkelcentrum, met daarachter de geforceerde koelte van de airconditioning, zien er uitnodigend uit. Eenmaal binnen gaan de benen van mars snelheid naar slenter snelheid.
Duizenden vierkante meters winkels en restaurants liggen voor ons. Van heel duur tot spotgoedkoop. Je kan hier eten van € 2,- tot € 50,- per persoon. Er is ècht voor ieder wat wils. Als eerste zoeken we een plaatsje om wat te drinken. Starbucks heeft bij ons jaren geleden al afgedaan om de eenvoudige reden dat het vandaag de dag te duur is voor wat ze te bieden hebben. We vallen neer bij een Chow King Restaurant en ik ga wat te drinken halen. Het is een van de weinige restaurants waar ze suikervrije frisdrank verkopen. We komen de dag wel door met winkels bekijken, inkopen doe je nu eenmaal niet op de eerste dag van je vakantie, een Koreaanse lunch eten, koffie drinken met oude bekenden en nog wat wandelen totdat het tijd is om door de zwoele avondwarmte naar het hotel te gaan.
Op de kamer begint Lyka me de communicatie en niet veel later krijg ik de mededeling dat ze vanavond met haar zus naar de KTV-room (karaoke) gaat. Wie ben ik om daar wat van te zeggen? We zijn hier na zeven weken platteland om ons te vermaken en niet om als monniken in onze hotelkamer te blijven zitten, dat doen we wanneer we weer op het platte land zijn! Afgesproken is afgesproken en Roxanne zal Lyka later die avond ophalen.
Met een koud San Miguel biertje in de hand zit ik op de rand van het zwembad, mijn benen bungelen in het koele water. Een flesje bier voor een euro! Wat kan het simpele leven toch mooi zijn!

Na een kort overleg besluiten we niet al te ver te gaan voor het avondeten en dan komen we al snel uit bij het Koreaanse restaurant tegenover het hotel, ik zie jullie al denken: Alweer Koreaans?, ja, en dat is niet zo vreemd want het is een heel gevarieerde Aziatische keuken. Na de Chamchi Kimbab verschijnt de pittige varkensvlees en de dolsot bibimbap. Ik ben wat teleurgesteld omdat in deze uithoek van de wereld goede restaurants ten onder gaan aan hun eigen succes. Authentieke ingrediënten worden vervangen door lokale variëteiten en dan gaat het snel mis. De prijs maakt het wat dragelijker maar het doet wel afbreuk aan je culinaire ervaring. Snel wegspoelen met lauw bier, de koelkast blijkt niet goed te werken, en naar buiten waar Roxy al op Lyka staat te wachten.
Het is een warme ontmoeting want we hebben elkaar al bijna twee jaar niet gezien. De problemen met haar man, ook een Nederlander, maken het ook niet gemakkelijker. Ik heb er geen trek in om die problemen op te zoeken dus een bezoek aan hun huis is dit jaar uitgesloten. Gearmd en heupwiegend vertrekken de twee en ik kijk de twee na over Fields Avenue, ik moet lachen, het geeft me een goed gevoel die twee samen, ik hoop dat ze vanavond samen veel plezier hebben.
Voor mij is het vanavond een soort van reis terug in de tijd. Ik ga op zoek naar de plaats waar ik twee jaar geleden ben geëindigd. Dat valt niet mee! Het verandert hier allemaal heel snel, en wanneer ik dan toch de uitsmijter herken val ik neer bij een buitenbar waar een biertje tot tien uur ’s avonds maar 60 peso kost. Een euro voor een biertje, dat is geen happy hour maar een happy evening.
Helaas wordt ik ook teleurgesteld, van de groep waar ik twee jaar geleden elke avond mee optrok is er niemand meer over. Vertrokken, verplaatst of misschien wel overleden, ik weet het niet en de uitsmijter weet het ook niet, hij heeft trouwens alleen maar oog voor een basketbalwedstrijd op zijn mobile telefoon. Biertje na biertje zit ik alleen naar de voorbij trekkende blanke mannen met hun pas verworven partners te kijken. Jonge meisjes, oude meisjes, gender neutrale en dual genders, het blijft fascinerend om naar te kijken.
Na enkele biertjes heb ik het wel gezien en wordt het tijd om naar een club te verkassen. Vanzelfsprekend wordt dat “La Bamba” omdat het maar een paar deuren verderop is richting het hotel. De mama-san trekt aan een touw en de deur zwaait open. Ondanks dat het avond is en mijn ogen een beetje aan de duisternis zijn gewend stap ik in een donker gat. “Denk aan het afstapje!”, dat kan ik me nog van een vorig bezoek herinneren. Ik moet in mezelf lachen wanneer ik bedenk hoeveel dronken klanten hier op hun snufferd zijn gevallen.
Vanaf het podium kijken de danseressen naar het licht en zij zien mij als een donker silhouette de club betreden. Zij koesteren de hoop dat ik vanavond een van hen mee naar mijn hotelkamer neem. Het geld verdienen doen ze niet met dansen of het vangen van ping-pong ballen, nee, zij moeten hun geld verdienen met het oudste beroep ter wereld. Zodra ik een kruk heb gevonden bestel ik een biertje en bekijk de danseressen op het podium. Het is een goede mix waar de mama-san trots op kan zijn. Het zou me zeer verbazen wanneer er vanavond niet enkele danseressen naar een hotelkamer zouden verdwijnen. Mijn gedachten zijn nog niet weg geëchood en de eerste verdwijnt achter het gordijn omdat een oudere man aan de bar de zogenaamde barboete heeft betaald. Even later keert ze haast onherkenbaar terug. Het is nu een vroom katholiek schoolmeisje! Hand in hand verlaat ze met de man de club, ik zit nu aan de andere kant van de deur en zie twee donkere silhouetten in het felle neonlicht verdwijnen.
De oude rockmuziek kan me prima bekoren en een tweede en derde biertje volgen. Een snelle blik op een bonnetje leert me dat ze hier 115 peso, nog geen twee euro, voor een koud flesje bier rekenen. De prijs is te doen voor het uitzicht en de muziek die me worden geboden. Uiteindelijk gaat alles vervelen en na mijn derde biertje ga ik verkassen. Het loopt al tegen half twaalf en ik denk dat ik nog een of twee biertjes bij “Champagne” drink voordat ik mijn bed ga opzoeken. “Champagne” is ook al zo’n klassieker in de clubscene van Angeles City! Leuke danseressen, vriendelijke bediening en prima muziek uit de jaren zestig en zeventig. Mijn vaste plaatsje aan de bar is vrij en ik wordt meteen herkend. Dat is altijd fijn wanneer je in het verleden een positieve indruk hebt achtergelaten!
Nog voordat ik mijn flesje leeg heb komt er een nieuw flesje voor me te staan. Het zo voor de Filippijnen unieke witte servetje om de half gedraaid. Ik heb niets besteld dus vraag ik me af waar dat flesje bier vandaan is gekomen. Ik hoef niet lang te wachten want de bediening achter de bar verteld me dat het van “the Boss” is gekomen. Mijn ogen gaan door de drukke bar en een onbekende man houdt een flesje naar me omhoog als teken van een toost! Met een glimlach hef ik het volle flesje als teken van dank voor het bier.
Niet veel later voegt de baas zich bij mij en op mijn vraag waarom het biertje antwoord hij eenvoudig en snel dat zijn personeel had verteld dat ik een regelmatig terugkerende klant ben. Ik weet niet of ik dat als een compliment moet beschouwen maar het vleit me wel. Biertjes gaan heen en weer terwijl we een gesprek hebben over van alles en nog wat. De tijd vliegt en het is zo een uur. Tijd om te gaan slapen! We nemen afscheid en ik beloof volgend weekend zeker nog langs te komen. Het was een mooie avond in “de stad van de zonden!”