Schotland: Een dagje rust in St Andrews

St Andrews (Craigtoun Meadows Holiday Park), vrijdag 3 juni 2016

Voor het eerst op deze reis sta ik pas na 08:00 onder aan de ladder. Ik voel me redelijk fris, en dat is verbazend na de hoeveelheid heerlijke ciders van gisteren. Een glas uit de bar als herinnering aan deze mooie avond staat op de tafel in de camper. Het is een dik en stevig glas dat deze reis nog wel eens vaak gebruikt zou kunnen worden!
Het eerste dat me vanochtend te doen staat is de rotzooi opruimen want ik was dus toch vergeten het tasje met vuilnis in de vuilnisbak te doen.

Een verhaal op zich!

En dan ben ik ’s avonds na het avondeten de pen om de koelkastdeur te borgen kwijt. Gewoon weg, nergens te vinden! Ik zoek de hele camper af rond het keukenblok en geen borgpen. Hoe kan dat nou? In mijn gedachten ga ik de handelingen na die ik heb uitgevoerd toen we net bij de camper aankwamen. Ik ken mezelf, ik ben een beest met vastgeroeste gewoontes. Zelfs wanneer ik de hoogste stress heb dat ik iets niet kan vinden loop ik er zo naar toe en pak het uit een lade of doos. Ingesleten logica waar ik iets moet opbergen. Maar nu niets! Hoe kan dat?
Terwijl ik met het kleine tasje afval naar de grote vuilnisbak loop probeer ik met met vingers door de buitenkant van het tasje heen de inhoud te identificeren. En ja hoor, in het tasje zit iets dat me aan de vorm van de borgpen doet denken. Aangekomen bij de vuilnisbak ga ik door het afval en vind de verdwenen borgpen.
Dat ik hem niet in het vuil heb gegooid staat voor mij als een paal boven water. Lyka moet het in een opwelling van opruimen hebben weggegooid! Van blijdschap vergeet ik het tasje met overgebleven afval in de vuilnisbak te gooien. Later in bed, voor het slapen gaan, denk ik aan dat tasje. Ik heb absoluut geen zin om naar beneden te klimmen en me weer aan te kleden alleen om een zakje afval in de vuilnisbak te gooien.

Dat het weinige, door de vogels verspreide, afval van ons is is meteen duidelijk. Een kuipje honing en een zakje Zaanse mayonaise met Nederlandse tekst er op kunnen maar van een persoon komen.
De koffie wordt gezet en de telefoon gaat aan de lader. Mijn telefoon gaat nu vreemd doen en ik hoop niet dat hij er binnenkort mee ophoud. De batterij is er aan en moet waarschijnlijk vervangen worden. Zouden de kosten van het vervangen van een batterij opwegen tegen het aanschaffen van een nieuwe?
Omdat er zondagmiddag ook nog een feestje wordt gevierd blijven we een dag langer in St Andrews. Het vertrek is nu vastgesteld op maandagochtend. Bij de receptie is de vriendelijke oudere vrouw die ons gisteren een lift gaf alweer aanwezig. Ik ben er al vroeg bij zodat we in ieder geval niet hoeven te verkassen op zondagochtend. Ik heb zo’n voorgevoel dat mijn hoofd daar niet naar zal staan na de receptie en champagne van zaterdag.
Vandaag staan er weinig zaken op de agenda. Ik moet nog op zoek naar een wit overhemd met korte mouwen en ik moet kijken hoe het met mijn bij Amazon bestelde spullen staat. Het was gisteren zo gezellig dat ik helemaal vergeten ben om te vragen wat er allemaal is gearriveerd. Ik weet dat de boeken zijn aangekomen en de batterijen maar de andere drie items zijn alsnog spoorloos.
Om negen uur steekt Lyka haar hoofd boven het dekbed uit. Ook zij heeft verbazingwekkend de gezellige avond goed doorstaan. Mijn eerste opmerking dat we vanavond weer gaan drinken wordt beantwoord met een wrange glimlach. Dat drinken valt ons steeds moeilijker. Persoonlijk voelt het me steeds onnatuurlijker aan. Een wijntje smaakt me nog wel goed maar die enorme plassen bier en cider gaan me steeds meer tegenstaan.

Dean komt nog even langs om mijn bestellingen van Amazon af te leveren. Ik heb er lang naar uitgekeken wat ik allemaal heb besteld. Alles bestellingen zijn gearriveerd en compleet, alleen de Lay-Zee lijkt niet wat het had moeten zijn. Het opblazen, met een simpele beweging volgens de video op Youtube, van de zitzak blijkt moeilijker dan gedacht. Sterker nog, de eerste keer komt er niet eens lucht in. Bij de tweede en derde keer gaat het al wat beter en we zijn er van overtuigd dat we het vullen van de paarse zitzak wel onder controle krijgen. Oefening baart kunst!
Ik moet in ieder geval nog even de stad in om een overhemd te kopen. Het vooruitzicht om zes kilometer naar de stad heen en weer te wandelen staat Lyka tegen. Ik moet dus alleen. Hoofdschuddend denk ik aan de ontelbare uren bergwandelen die nog voor ons liggen. Het blijkt een stevige wandeling, dat wel. Met de Garmin Oregon 400t als backup wandel ik door een park waarvan ik geen idee had van het bestaan. Al met al een heerlijke wandeling hoewel mijn rechtervoet net voor aankomst bij de oude stadspoort begint op te spelen. Vroeger was dat na een kilometer of zeven maar tegenwoordig lijkt de pijn steeds eerder te komen.
Bij H&M is het goedkope shirt snel gevonden. Bij de Tesco wordt ook nog snel een zakje harde groenten gekocht voor zondag. De terugweg is heuvel op en duidelijk zwaarder dan de heenweg. Het tempo gaat omlaag en ik gesel mijn ongetrainde lichaam. Ik kan het goed voelen dat ik een lange tijd veel te weinig beweging heb gehad. Met een vermoeid maar voldaan gevoel loop ik de poort naar het caravanpark binnen. In de camper tref ik Lyka aan met een slecht humeur! Na mijn vertrek heeft ze spijt gekregen dat ze niet met me mee is gegaan naar de stad. Ze had graag een nieuwe blouse voor het feest op zondag gekocht. Ik kan er in ieder geval niets aan doen en heb zeker geen trek om de negen kilometer opnieuw te doen.

Na een heerlijke rustige namiddag stort ik me op het avondeten! Voor de eerste keer gebruik ik een zakje instant “Groene Thaise Curry”, meegebracht uit Thailand. Eerst de groenten aanbakken in wokolie en wat aanstoven, dan de instant curry en de overgebleven kalkoen van gisteren erbij. Het ruikt uitstekend en zelfs Lyka merkt op dat het eten lekker ruikt. En niet alleen ruikt! Het smaakt ook uitstekend, en weer hebben we een winnaar voor onderweg. Onder het eten merkt ik nog tegel Lyka op dat we volgende week zeker een keer saté eten, daar ben ik wel weer aan toe!
Het samen zijn voor de trouwerij is erg leuk. Veel nieuwe gezichten en interessante gesprekken. En ook weer teveel cider! Nog twee dagen drinken en dan gaan we het rustig aan doen! Nog een whisky voor het slapen gaan en dan naar bed. Morgen is het de grote dag voor Dean en Tona.

Schotland: We gaan een feestje vieren

St Andrews (Cairnsmill Caravan Park), donderdag 2 juni 2016

Om zeven uur, bij het tweede signaal van mijn wekker klim ik uit de alkoof. Het is koud binnen! Ècht koud in de camper! Dat is waarschijnlijk de reden, in combinatie met de de twee kleine Jameson’s Whiskey’s, waarom ik zo goed heb geslapen. Het is 10,2 graden Celsius in de camper en buiten straalt de zon al. Maar niet op de camper, we staan in de schaduw van een grote schuur. De eerste koffie pruttelt al terwijl Lyka heerlijk verder slaapt. Vandaag staan er slechts 21 Km op het programma en dan wordt het feest. Ik hoop vandaag Dean en Tona te ontmoeten voordat ze het te druk krijgen met hun huwelijksfeest.
Ik wrijf mijn handen om ze warm te krijgen, de hete koffie dampt in het kopje. De meeste mensen zoeken de warmte en de zon op wanneer ze op hun jaarlijkse vakantie gaan. Wij zoeken de zon en de Schotse muggen op! Zodra de eerste zonnestralen door het zijraam de camper binnenvallen begint het verbazingwekkend snel op te warmen. De digitale thermometer loopt snel op terwijl de buitentemperatuur, 10,3 Celsius, gelijk blijft. Het is fris buiten maar zeker niet koud. Dit weer doet me aan Australië en Zuid-Korea denken. Warme zonnige dagen en frisse nachten waardoor je heerlijk kan slapen.
Ik wacht tot tien uur lokale tijd voordat ik mijn verhaal voor vandaag publiceer. De reden daarvoor is niet zo vreemd. Voor het eerst hebben we gratis internet en dus wil ik mijn bundel, de nieuwe EU 1000 bundel van KPN, sparen. € 15,- voor een bundel in het buitenland van 1Gb is niet veel, zeker wanneer je in gedachten neemt dat je familie en vrienden je gewoon op je Nederlandse nummer kunnen blijven bellen en SMS’sen.

Twee keer ontbijt en een potje thee voor € 10,70 is een winnaar. Lyka vind de haggis lekker dus dat avontuur van de kennismaking met een nieuwe cultuur hebben we ook weer overleefd. Na het ontbijt gaan we meteen even bij de Lidl langs waar we voor drie dagen eten inslaan. Ook wordt er de cider, knakworsten en de cola light geprobeerd. Iets goedkoper dan bij de andere supermarkten want alle kleine beetjes helpen, nietwaar?
Bij aankomst op het “Cairnsmill Caravan Park” blijkt het voor het weekend te zijn volgeboekt. Even inspelen op de gevoelens van hebzucht werkt deze keer niet. We zijn ook op de parkeerplaats, tegen een vergoeding, niet welkom. Dan zit er niets anders op om de andere camping aan de andere kant van de heuvel te proberen. De receptioniste belt even vooruit om te vragen of er plaats voor ons is.

Het positieve antwoord op die vraag brengt ons naar “Craigtoun Meadows Holiday Park”. Ook een mooi caravan park, heerlijk rustig met warme douches en alles wat we verder nodig kunnen hebben. We staan op het gedeelte van de trekking caravans wat betekend dat het in het weekend wel eens erg druk kan worden. Maar vandaag staan we haast alleen op het grote veld naast de douches.
Op de camping is alles geld en aan alles hangt een prijskaartje. Het is te begrijpen maar aan de andere kant vind ik het ook een beetje flauw. € 5,50 om een wasje te draaien zijn geen prijzen die ik gewend ben. Maar wanneer je er niet omheen kan moet je er ook niet over klagen maar de prijs gewoon dragen. Voor deze keer blijven we gewoon nog wat extra wasgoed opsparen.
Tijdens de middag lopen de staanplaatsen langzaam vol en er is zelfs een nieuwe Mercedes Sprinter camperbus met een Nederlands kenteken aangekomen. Zo’n bus is erg mooi, maar tegelijk erg kostbaar. Eerst douchen en scheren zodat ik toch het idee heb dat we iets terug krijgen voor het staangeld dat we voor deze veredelde parkeerplaats betalen. We ruimen een beetje op, drinken een cider in de zon en worden overspoeld door het vakantiegevoel. Ik sip de koele Magners cider en laat de ervaringen van de afgelopen week de revue passeren. Met een glimlach op mijn mond en een goed gevoel in mijn lichaam ben ik blij dat we de eerste week zonder noemenswaardige problemen zijn doorgekomen. Er zijn inderdaad wat kleinere technische problemen boven komen drijven. Maar de ze zijn ook weer niet zo groot dat ze genoemd hoeven te worden. We laten ze zoals ze zijn tot klein onderhoud wanneer we weer terug in Zaltbommel zijn!
We besluiten naar St Andrews te wandelen. Omdat ik iets te lang heb zitten genieten in de zon hebben we de bus naar het centrum van St Andrews gemist. Lyka klaagt niet! Maar omdat ze tegelijkertijd ook niet weet hoe ver het naar de stad is laat ze toch merken dat ik beter had kunnen opschieten. Precies op het moment dat we de receptie passeren zit de dag voor de wat oudere receptioniste er op. Ik bedenk me geen moment en gebaar haar te stoppen.
‘Gaat u misschien richting de stad?’
Ze knikt en twijfelt voor een moment, ‘Eh ja!’
‘Zouden we misschien met u mee kunnen rijden?’
’Waar willen jullie precies naar toe?’
‘Dat maakt ons niets uit, in de stad is voldoende!’
‘Dan zet ik jullie wel af bij de poort! Stap maar in?’
En zo zitten we in een auto op weg naar de stad. Een beetje geluk is nooit weg en vriendelijkheid betaald zich vaak terug.
Het eerste wat ik moet doen is wat contant geld opnemen om een wat reservegeld voor noodgevallen en kleine betalingen achter de hand te hebben. Met de pin-pas nog in de hand gaat de telefoon. Het is Dean, hij is in de buurt. Enkele momenten later stopt er een auto naast ons en stapt Dean uit. De ontmoeting is warm, oude vrienden die elkaar na zeven jaar weer zien. Een bewijs dat de tijd vliegt, ook wanneer het lijkt dat de tijd stil staat.
Wij gaan op weg naar de “One Golf Bar” terwijl Dean de auto naar huis brengt. Lyka en ik genieten van de gemoedelijke sfeer van de gemiddelde pub terwijl we genieten van een troebele cider, “Addlestones Cloudy”. Dan verschijnt Dean en we doen de ontmoeting nog eens dunnetjes over. Een paar pinten cider samen met oude herinneringen ophalen. Een bekende van zestien jaar geleden blijkt ook in het dorp te zijn en laat die nu net ook bij toeval in deze pub aanwezig zijn. Dougie en zijn maat schuiven aan tafel aan. Meer oude verhalen en meer troebele ciders. Wanneer later op de avond ook Tona nog langs komt is de avond compleet. Het bruidspaar is blij dat wij in St Andrews zijn en wij zijn blij dat wij bij de ceremonie aanwezig mogen zijn. Dat ik de camera niet mag vergeten wordt meerdere malen herhaald! Tona zet ons voor de camper af en zo komt er een einde aan onze eerste hereniging.

Terwijl Lyka gemakkelijke kleren aantrekt, ja in de camper hebben een joggingbroek en een ruim shirt de voorkeur, stort ik me op het eten. Kalkoen steak met sla en gebakken aardappelen. Een erg laat koningsmaal na een heel mooie dag.
Nog twee afleveringen van de “The Big Bang Theory” en dan naar bed. De ciders hebben hun werk gedaan.

Schotland: Na de eerste week maak ik de balans op

Cupar (parkeerplaats Scottisch Deer Centre)

Zoals de titel al zegt, vandaag zijn we een precies week onderweg. En wat is ons het meest opgevallen, tegengevallen en meegevallen?
Het belangrijkste is eigenlijk wel dat het angstige gevoel om vermoord en berooft te worden bijna helemaal weg is. Gezond verstand is een goede adviseur en op alle plaatsen waar we tot nu toe hebben gestaan, met uitzondering van de eerste avond, was het rustig en hebben we prima geslapen.
De bijna dertig jaar oude camper heeft zich in de eerste week sterk gehouden. Ook berg op en berg afwaarts. Olieverbruik is minimaal op de ruim 1000 Km, dus dat zit wel goed. Vanaf vandaag controleren we elke woensdag de belangrijkste vloeistoffen aan boord, de motorolie, koelvloeistof en de kleine achterste watertank. Later deze reis gaan we de grotere voorste watertank gebruiken.
Ons waterverbruik is verbazingwekkend laag. Zelfs na zeven dagen zit er nog water in de 80 liter tank waar we mee afwassen en schoonmaken. Drinkwater komt uit, redelijk goedkope twee liter, flessen en water om te koken uit de kraan van de jerrycan, van 15 liter is meer dan voldoende voor een week.
Ons gasverbruik zit op de twee liter, 1 kilogram, per dag. Dat is dan voor het koken en stoken. We hebben verder geen warmwater verzorging aan boord en in de eerste week hebben we dat ook niet gemist. Vannacht hebben we voor het eerst geen kachel laten branden. Het verbruik zou daardoor flink omlaag moeten gaan.
De koelkast gaat als een raket op gas. Mijn biertje is ’s avonds lekker koud en het kleine vriescompartiment bevriest de koelelementen die we om de dag in de koelbox leggen.
Het koken en eten aan boord gaat ook prima! Het is nog niet te warm buiten, en misschien wordt het dat ook niet in Schotland, dus simpele zaken zoals brood en fruit zijn goed buiten de koelkast te bewaren.
Het 150 Watt zonnepaneel in combinatie met de 80 Ah semi-tractie accu heeft zich in de eerste week voorbeeldig gehouden. Eerlijkheid gebied wel te zeggen dat we veel zon hebben gehad. Maar ook op de donkere dagen zijn we geen enkel moment in de problemen gekomen. Het lachebekje blijft lachen en de pijltjes op de LCD display van de monitor blijven lopen van het zonnepaneel naar de accu. Ik heb hier een heel goed gevoel bij!
Over Brit Stops heb ik na een week gemengde gevoelens. Geen negatieve maar ook niet echt positieve. Het zit eigenlijk zo. Onze eerste overnachting was noodgedwongen naast een pub en mijn simpele vraag of we mochten slapen op de parkeerplaats werd positief beantwoord. De andere parkeerplaatsen bij Engelse pubs waren allemaal even leuk, de mensen vriendelijk en even goed. Maar daar ging ik naar toe als doel tijdens onze reis naar Schotland. Je rijdt van slaapplaats naar slaapplaats. Je hebt een doel in het boek van Brit Stops gekozen dus je rijdt niet in het wilde weg. Hoewel ik besef dat het aan mij ligt kan ik me toch niet positief uitlaten over het boek. Misschien wordt het later beter? Ik heb het boek voor nu opgeborgen omdat ik denk dat we het pas weer nodig hebben als leidraad voor onze reis naar het zuiden.
We ontwaken op de mooie parkeerplaats aan het water van de haven van Elie. Een gezond verstand overnachting op de beste en mooiste plaats tot nu toe. We hebben niet veel plannen voor vandaag omdat het eigenlijk een tussendag is om de tijd te doden.
We gaan pas om elf uur onderweg om de 17 kilometer te maken die op de Garmin staan. We stoppen in elk klein dorpje aan de zuidkust van Fife. De afdalingen zijn stijl en de beklimmingen ook. Lyka zit in stilte naast me wanneer we een van de meest steile hellingen tot nu toe nemen, procenten staan niet aangegeven maar ik denk dat we dik boven de 25% zitten. Ze houd haar adem in, net als ik, tijdens de klim naar de top door het smalle straatje. Wanneer we boven zijn klop ik vriendelijk op het dashboard. Lyka kijkt me vreemd aan zonder een woord te zeggen. De oude camper trok zonder een krimp in de eerste versnelling rustig de heuvel op. We beginnen vrienden te worden omdat ik de oude Ford Rimor steeds meer vertrouw.

Omdat we niet alleen willen rijden, en ook voldoende tijd hebben, gaan we ook wat wandelen. Niet in het wilde weg maar richting een oude windmolen die vroeger gebruikt werd om zeewater in de kommen te pompen waar het zout werd gewonnen. Misschien niet een van de meest belangrijkste culturele plaatsen van Schotland maar toch zeker de moeite waard gezien de omgeving en het zonnige weer.
In mijn gedachten spelen zich rond de camper de meest criminele zaken af. Ik zie inbrekers ruiten inslaan en de camper leeghalen. Het is een onaangenaam en ongemakkelijk gevoel. Na al die jaren van tegenslagen zijn negatieve gedachten moeilijk van de ene op de andere dag uit te bannen. Toch moet ik weer positief gaan denken! Zelfvertrouwen uitstralen, net zoals in het verleden toen ik samen met Tettje door de sloppenwijken van een stad in Indonesië slenterde.

De lunch van vandaag genieten we op de parkeerplaats van een van de honderden golfbanen van Schotland. De “Balcomie Golf Course" ligt op de meest westelijke punt van Fife en is een heerlijk punt om even te rusten. Ik vraag me hardop af of we hier zouden mogen blijven staan. Lyka sputtert tegen omdat ze een confrontatie kostte wat het kost uit de weg wil gaan. Een antwoord is ook niet belangrijk want we rijden toch verder. De hotdogs zijn opnieuw een winnaar en we houden ze in het lunchmenu.

Omdat we nog een doel voor de middag zoeken valt onze keuze op “Kellie Castle”. Niet een enorm groot kasteel zoals uit de verhalen van ridders en prinsessen maar meer een veredeld landhuis gelegen in een enorme tuin met een lange geschiedenis.
Voor het eerst presenteer ik mijn “Geldersch Landschap & Kasteelen” pasje. Zoals verwacht wordt de pas, die gratis toegang zou moeten geven tot de gebouwen van de “National Trust for Scotland” niet herkend. Je kan natuurlijk ook niet verwachten dat een vrijwilliger alle lidmaatschapskaarten die gratis toegang zouden moeten geven uit haar hoofd kent. Er komt een uitklapbare kaart tevoorschijn met daarop zeker 150 verschillen pasjes van zusterorganisaties die gratis toegang krijgen. Mijn pasje staat er, na twee keer alle pagina’s te hebben nagekeken, niet op! Voor de zekerheid wordt er nog even gebeld met het hoofdkantoor om alles te verifiëren. Dan krijgen we het groene licht en een kassabon met £ 0.00 er op. Gratis parkeren en gratis entree. De € 32,50 zijn in Nederland goed besteed want alleen dit bezoek zou ons anders € 31,74 hebben gekost!
Het bezoek aan “Kellie Castle” is zonder meer de moeite waard. Het landhuis dat in de 19e eeuw is gerenoveerd door een professor uit Edinburgh, omdat de jonker van god wie weet wat er geen geld voor had. Arme adel is misschien nog wel erger dan rijke adel!
De professor mocht er in wonen zolang hij renovaties uitvoerde. Binnen is het een ratjetoe van stijlen. Een van de kinderen van de professor was een beroemde schilder in Schotland. Het landhuis hangt vol met werken van zijn hand.

Helaas mogen we binnen geen foto’s maken dus dat moet ik jullie onthouden. Vanaf de buitenkant is het zeker net zo indrukwekkend als eeuwen geleden.
De parkeerplaats zou een mooie overnachtingsplaats zijn geweest maar omdat het betaald parkeren is, èn op aandringen van Lyka, zet ik het uit mijn hoofd en ga toch maar naar de overnachtingsplaats die we in gedachten hebben. Later deze reis zouden we hier zeker zijn blijven staan om te kijken of we hier kunnen overnachten!

Bij het “Scottisch Deer Centre” nemen we een staanplaats zo ver mogelijk van de weg en we treffen een leuke dierentuin aan met een zonnige binnenplaats. We besluiten direct om hier morgenvroeg ons ontbijt te nuttigen. Dat mag ook wel na een week! We moeten nog steeds een tijdje zuinig zijn en proberen geen geld te verspillen. Toegegeven dat we niet op een budgetreis zijn maar dat we het ook niet over de balk willen gooien. Later deze reis, na een maand of zo maak ik de balans op van de uitgaven. Ik ben namelijk ook heel benieuwd wat een reis met een camper nu werkelijk kost.
“Asian Night” in de camper! Noedels met gebakken speklappen in oester/sesam saus met broccoli en paprika. Een lekker wit wijntje erbij en weer een mooie dag is aan een bevredigend einde gekomen. Wanneer het niet slechter dan vandaag wordt wil ik er meteen voor tekenen. Wat echter nog belangrijker is is dat Lyka het ook naar haar zin heeft.
“Boy 7 (2015)” en een handvol afleveringen van “The Big Bang Theory” sluiten de dag af. Morgen staan we voor drie dagen op een camping in St Andrews met al haar welkome voorzieningen.