Schotland: Het onverwachte einde van onze reis

Parkeerplaats Housesteads Roman Fort

Ik heb prima geslapen en ik word zonder externe hulpmiddelen al om kwart voor zes wakker. Dat gedoe met die krediet kaart zit me duidelijk dwars. Dat ik nu nog enkele uren moet wachten om de kaart te kunnen proberen zit me ook dwars. De huishoudaccu is uitgeput en buiten regent het. Een welkom in Schotland.
De radio en mijn MacBook gaan ondanks de lege huishoudaccu toch aan, het zonnepaneel druppelt slechts 0,3 Ampère naar binnen, en een kop koffie binnen handbereik. Het probleem met de VISA kaart raast door mijn hoofd hoewel ik haast zeker weet dat het probleem vandaag moet zijn opgelost! Via de Western Union website maak ik onze maandelijkse financiële bijstand voor mijn schoonmoeder en JayJay naar de Filippijnen over. Het wachten is spannend! En ja hoor, betaling is geaccepteerd en onze VISA kaart werkt weer.
Terwijl Lyka ligt te slapen gaan mijn ogen over de kaart van Noord-Schotland. Vandaag gaan we beginnen aan Route 06 uit het WOMO boekje. We komen elke dag een stukje  dichter bij het schema. Het ontwijken van dure bezienswaardigheden en het “slechte weer” dat de wandelingen in het water laat vallen helpen daarbij. De enige twee doelen voor vandaag zijn om op het eiland Skye te komen en een rustig plaatsje voor de nacht te vinden.
De tijd achter het toetsenbord gaat snel en voordat ik het me realiseer is het alweer acht uur. Eindelijk kan ik gaan betalen voor de overnachting op de camping. Maar eerst maak ik Lyka wakker want we hebben nog een hoop te doen voordat we richting Mallaig kunnen vertrekken. In de receptie wordt ik opnieuw vriendelijk ontvangen en na een kort gesprek wordt mijn VISA kaart op de proef gesteld. Nog even de PIN-code en enkele seconden later spuugt het apparaat een briefje uit dat de betaling is geaccepteerd. Een last valt van mijn schouders! Ik heb me weer druk gemaakt om niets! Bloeddruk verhogende gedachten die achteraf onnodig bleken, daar moet ik ècht wat aan gaan doen.
Bij terugkomst in de camper wordt ik omringt door de geur van verse koffie. Lyka kijkt nog even op het internet en ik breng het ontbijt op tafel. Niets ingewikkeld, vandaag hebben we niet de luxe om de tijd te nemen. We hebben nog veel te doen voordat we richting het eiland Skye kunnen. Terwijl ik een boodschappen lijst maak, veel kruidenierswaren zijn veel duurder op de eilanden, ruimt Lyka de camper op en zet alles weer op zijn vaste plaats.
Wanneer het eindelijk zover is beginnen we aan “operatie voorbereiding”! We rijden ruim honderd meter en dan is er al de eerste halte. Toilettank leeg- en schoonmaken, watertank en jerrycan bijvullen met drinkwater. We rollen met 5 Km/u de camping af en worden uitgezwaaid door het voltallige personeel die in de receptie aan de thee en koffie zitten. Als tweede wordt er getankt. Diesel en LPG, na vijf weken heb ik een goed beeld over het brandstofverbruik van onze oude dame. Het is best veel maar dan rijdt ik maar wat langzamer, zo vlakt het verbruik ook wat af. LPG is nu een liter per dag voor de koelkast en het koken. De kachel brand niet veel, het zetten van de koffie op het gas geeft al voldoende warmte af om de leefruimte aangenaam te verwarmen.
De volgende halte is de Lidl. En ja, ook hier is het oké, maar het is het allemaal net niet. Het bederft iets eerder, de porties zijn net wat kleiner maar over het algemeen kunnen we er goedkoop inkopen. Vooral de zoete broodjes zijn er heerlijk! We eten haast altijd de appel of pecan noten versie, de chocolade croissants zijn iets minder populair.
Nadat we alles achter in de camper hebben gekieperd gaan we nog snel naar de Morrisons Supermarkt om bier en cider in te slaan, dat is namelijk heel veel duurder buiten de grote supermarkten! Ook zijn er nog wat andere kleine boodschappen die ze bij de Lidl niet hebben. Niet veel later zijn we klaar om op pad te gaan. Het is al half twaalf en rond deze tijd had ik eigenlijk al in Mallaig willen zijn.
Nog even de koelkast aanzetten op gas en dan gaan we op pad, we drinken wel koffie bij het “Glenfinnan Monument”. En dan wil de koelkast niet wat ik wil. De brander gaat aan maar wil niet blijven branden. Is het de wind? Is het de koele buitentemperatuur? Ik weet het niet, maar de koelkast brander gaat steeds uit. Lyka zit ongeduldig in de cabine te wachten en ik wordt met de seconde zenuwachtiger. Een laatste poging terwijl ik mezelf wijs maak dat het een week geleden ook zo was. Gewoon een uurtje wachten en opnieuw proberen, dan blijft hij gewoon weer branden.
Met een steen op mijn maag en een zeurende gedachte in mijn hoofd rijden we naar het “Glenfinnan Monument”. We rijden harder dan normaal want ik wil dit probleem hebben opgelost! Eenmaal op de parkeerplaats naast het meer begin ik meteen met het reanimeren van onze koelkast. Tevergeefs! De patiënt is dood en blijft dood. De kunststof roosters er af om te kijken of ik wat vreemds kan zien. Nee, alles ziet er normaal uit. Na enkele klikken van de starter brand de vlam mooi blauw met een wat gelig puntje. Alleen de vlam dooft zodra we de knop weer loslaten.
Langzaam dringt het tot me door dat waarschijnlijk de thermokoppel kapot is. Ik weiger dat te accepteren en laat het “Glenfinnan Monument” voor wat het is. Ik heb nu ook geen zin om foto’s te maken. Lyka voelt aan dat er wat mis. Mijn houding en mijn humeur zijn veranderd. Na een halve kop koffie, de andere helft verdwijnt in de bosjes naast de camper op de parkeerplaats, vertrekken we weer richting Mallaig.
Ik kan onderweg aan niets anders denken dan aan de defecte koelkast! In Mallaig kopen we meteen kaartjes over de overtocht naar het eiland Skye en op een parkeerplaats buiten het dorp, we moeten ruim anderhalf uur wachten, gaan de roosters weer open en begin ik opnieuw aan de koelkast. Mijn technische kennis is te beperkt dus blijft het bij wat kloppen en tikken teken leidingen en kranen. Ik hou de knop wel vijf minuten ingedrukt! Tevergeefs! Zodra ik de knop weer loslaat dooft de vlam.
In stilte eten we onze late lunch van salami's en verschillende kaassoorten. Het dringt langzaam tot ons door dat dit wel eens het einde van onze reis kan zijn. Geen van ons beiden wil het accepteren maar op een moment moet ik het toch ter sprake brengen. Verrassend snel worden we het eens. Het reizen in een camper zonder koelkast is voor ons persoonlijk onmogelijk. Zeker in de verlaten hooglanden van Schotland!

‘We hebben al enkele hele mooie weken achter de rug en hebben mogen proeven van de avontuurlijke manier van reizen met een oude camper! Deze reis zit er voor ons hoogstwaarschijnlijk op en dat is jammer. We gaan naar huis, èn zodra de koelkast weer is gerepareerd gaan we weer op pad!’

De Garmin wordt geprogrammeerd op Dover en de computer zoekt de snelste/kortste weg naar de havenstad waar we de veerboot naar het Europese vasteland willen nemen. Nu realiseer ik me pas hoe groot het Verenigd Koninkrijk is en hoe ver we van Dover verdaan zijn. 1000 Km tot aan dover en dan nog 350 Km van Calais naar Zaltbommel, dat gaan we dus niet in een dag halen!
In stilte rijden we door het wonderschone Schotse landschap dat nu anders is dan wanneer we hier enkele weken geleden passeerden. Het lijkt zakelijker, we zijn op doorreis, of beter gezegd, de terugreis. Met de herinneringen van onze ervaringen rijden we langs veel plaatsen die we de afgelopen weken hebben bezocht.
In de buurt van Hamilton, net te zuiden van Glasgow, gloort er plotseling hoop. In de verte doemt een grote caravan dealer op met tientallen caravan’s op de enorme parkeerplaats naast het pand. Ik twijfel geen moment en vereer de caravan handelaar met een bezoek. Lyka is verbaasd maar begrijpt ook meteen dat het een laatste ultieme poging van mij is om de koelkast gerepareerd te krijgen.
Wat ik binnen zie maakt me niet blij. Een iets te gladde verkoper stapt op me toe met een uitgestoken hand en een iets te brede glimlach met dollartekens in zijn ogen. Hij heeft het buitenlandse kenteken allang opgemerkt en met een heel verhaal over de moeilijkheid van het repareren van een koelkast en de drukte die ze nu in het vakantie seizoen ervaren voel ik de offerte voor de kosten van de reparatie al snel oplopen. Uiteindelijk komt hij op een prijs van rond de £ 300,- uit. Met een glimlach van de overwinning op zijn gezicht staat hij op mijn antwoord te wachten. Ik laat hem zo lang als mogelijk genieten van zijn gevoel van de overwinning dus wacht ik expres zo lang mogelijk met het geven van mijn antwoord.
‘Ik wil geen nieuwe camper! Ik wil gewoon mijn koelkast gerepareerd hebben!’
De gladde glimlach verdwijnt en maakt plaats voor een zuur gezicht. Wij maken ons uit de voeten en zien deze onderbreking als een korte pauze. De beslissing om terug naar Nederland te gaan lijkt voor ons nu nog meer de enige juiste beslissing. We rijden en rijden, met de radio op de achtergrond en de mooie herinneringen in ons hoofd. Ik ben nu de vrachtwagenchauffeur die ik plechtig had afgezworen ooit te worden.
Op de GPS merk ik op dat we vlak langs “Housesteads Roman Fort” komen. De overnachtingsplaats waar we enkele weken geleden ons Schotse avontuur waren begonnen. Een mooie rustige overnachtingsplaats, we hoeven dus zo laat op de avond niet te zoeken. Zonder overleg kies ik deze optie en verlaat de snelweg. Het is een vreemd gevoel om terug te keren waar je bent begonnen! Mede omdat we nu ook in een heel andere stemming verkeren.

Het is stil en blijft ook tijdens het koken stil in de camper. Snelle spaghetti met rundergehakt. De koelkast heeft onderweg op 12V gedraaid maar dat lijkt minder goed te werken dan op gas. Er ligt van alles te bederven in de kleine koelkast en koelbox. Na het eten kruipen we meteen onder de dekens. Ik ben kapot van de hele dag rijden en heb morgen nog een lange dag voor de boeg. Welterusten.

Schotland: Op zoek naar geld

Fort William (Lochy Caravan Park)

Het was een prima nacht. Onbegrijpelijk hoe rustig het hier ’s avonds kan zijn! Buiten raast de rivier Carnoch, niet meer dan een stroompje, haar als thee gekleurde water naar Loch Sunart. De midges zijn ook vroeg opgestaan dus naar buiten gaan blijft tot een minimum beperkt.
Ik zit in de radiostilte naar het lege scherm van mijn MacBook te staren. Er komt niet veel uit mijn handen en hoofd. Het rijden door mooie landschappen is als het luisteren naar de radio: “Je hoort en herkent veel liedjes, je zingt of neuriet mee met de door jouw herkende woorden, maar aan het einde van de middag kun je geen nummer meer opnoemen dat je op de radio hebt gehoord.”
De vergezichten en bergen zijn nog steeds mooi en nu we over de andere oever van Loch Linnhe voor de tweede keer naar Fort William rijden zijn ze ook weer eens verandert. Veranderen doen de vergezichten wel maar na bijna vijf weken worden ze gewoner, de ooh’s en aah’s zwakken wel af.
We rijden, zoeken (tevergeefs) naar een radiostation. Drinken koffie of thee. Eten onze lunch en stoppen opnieuw. We laten de mijlen onder ons doorglijden op weg naar onze volgende bestemming, Fort William.
We zijn vroeg en moeten nog lunchen. Een snelle blik op de Garmin verteld ons over watervallen, een kilometer of twintig omhoog boven Fort William, twintig kilometer heen en twintig kilometer terug plus een lunch is goed voor bijna twee uur. Dus dat gaan we dan maar doen. Dat is meteen de luxe van een camper. Je eigen vervoer, restaurant en hotel, je hebt het allemaal binnen handbereik.

Het onafgebroken neerdalende regenwater heeft de “Chia Aig watervallen” laten aanzwellen tot een echt spektakel. Om 13:39 maak ik de eerste foto van de dag. Dat verteld genoeg over hoe we tegen de schoonheid van de natuur na vijf weken in Schotland aankijken! Een blik kippensoep van de Albert Heijn met het laatste oud brood als lunch. De kippensoep smaakt beter dan de groentesoep, dat laatste blik hebben we onaangebroken in de vuilnisbak gekieperd.
Zodra ik weer 3G op mijn iPhone heb kijk ik of het geld al op mijn rekening staat. Steeds tevergeefs! Ik wordt er een beetje moe van. We leven in een 24/7 economie, kunnen online en in winkels zelfs contactloos betalen, maar wanneer het over een overschrijving tussen twee verschillende banken gaat zet iemand op vrijdagmiddag de computer uit en op maandagochtend gaat hij pas weer aan! We moeten nog wat kleine inkopen doen. Ik hoop nog steeds dat het geld nu op mijn rekening staat!
Net voordat we de Lidl betreden kijk ik voor een laatste keer. En ja hoor, na drie dagen staat mijn geld eindelijk op mijn VISA rekening. Met een opgelucht gevoel doen we wat kleine inkopen voor vandaag. Morgen gaan we nog een keer inkopen, dan groot want morgen gaan we voor een paar weken de verre eilanden en hooglanden bezoeken.
£ 17,94, hup de kaart er in, en wachten. De Poolse cassière verteld me dat de betaling is afgewezen. Daar sta ik dan! Gelukkig heb ik wat contant geld op zak om de kleinere betalingen te doen. Mokkend druip ik af. Wat nu? Ik zal de camping toch ook moeten betalen? Wanneer ik daar ook contant moet afrekenen heb ik nog maar £ 30,- op zak èn dat is niet veel voor de boodschappen, veerboot en diesel voor morgen. We zouden zo maar een dag moeten wachten tot de bank haar zaakjes voor elkaar heeft.

Gelukkig wordt ik door het personeel van de camping herkend en vriendelijk verwelkomt, dat helpt altijd. Nadat ik ze van mijn probleem op de hoogte heb gebracht wordt er een poging ondernomen om de £ 18,30 van mijn VISA kaart af te schrijven. Tevergeefs! De glimlach verdwijnt niet en we mogen een plekje op het veld gaan zoeken.
‘Betaal morgen maar!’, is de boodschap die we meekrijgen.
We zijn in ieder geval voor vandaag gered!
Zodra we op de staanplaats voor de nacht staan moeten we aan de gang met de alledaagse, nou ja, wekelijkse dingen die je thuis ook moet doen. De koelbox begint te ruiken en die is deze middag aan de beurt voor een grote schoonmaak. Drie blokken kaas, twee keer extra belegen en een keer extra belegen komijn, vier bolletjes smeerleverworst, een pak lamsvlees, een pakje Leerdammer, een pakje salami’s en vier koelelementen gaan op de tafel. Warm water met voldoende schoonmaakmiddel en vijf minuten later kan de koelbox, met vier bevroren nieuwe koelelementen, weer dicht. Ik moet eerlijk toegeven dat we tot nu toe veel plezier van die koelbox hebben gehad.
Het hele gedoe met die kredietkaart zit me niet lekker en ik loop voor het eten nog een keer naar de receptie van de camping om te zien of de kaart nu wel wil werken. Het geld is binnen maar op de een of andere manier weet mijn kaart dat nog niet. Met dezelfde vriendelijke glimlach wordt ik geholpen en nadat het weer niet lukte stellen ze me gerust dat het morgenvroeg ook wel goed is. Ik ben blij dat er nog mensen bestaan die vertrouwen in de mensheid hebben.

Het lamsvlees verdwijnt in een pan om te sudderen in een blik gepelde tomaten. Wat extra kruidenmelange en het moeilijkste is alweer gedaan. De pan, op een ouderwets stoofplaatje, vult de camper met de vertrouwde geur van thuis. Na twee uurtjes ligt het lamsvlees op de borden, met gebakken aardappelen en sla een heerlijke maaltijd.
Na de vampierfilm van gisteren staat er een moderne vampierfilm uit 1987 op het programma. “The Lost Boys” zit ergens tussen komedie en horror in, ook de harde rockmuziek is typisch iets van de films uit de eind jaren tachtig.
We kunnen alleen maar hopen dat mijn kaart morgen werkt, anders hebben we weer een hobbel die we moeten zien glad te strijken.

Schotland: Tot ziens eiland Mull

Net buiten Strontian (wild)

Ook vandaag zie ik om zes uur weer grote stukken blauwe lucht. Helaas heeft de ervaring me geleerd dat het kan regenen wanneer we straks van deze mooie overnachtingsplaats wegrijden. We hebben gisterenavond laat nog gezelschap gekregen van een Engelse buscamper. Veel hebben we niet van de bewoners gezien. Alleen de rug van de bestuurder toen hij voorin de krant of een wegenkaart zat te lezen.
Nu is onze camper al niet een van de grootste maar een buscamper zou ik zeker niet zien zitten. De voordelen van het gemakkelijk parkeren en goedkope overtochten weegt niet op tegen de extra ruimte en het altijd klaar hebben van een gedekt bed.

Onze Omnia oven bevalt nu zo goed dat ik ’s morgens soms ook de tijd neem om heerlijke broodjes af te bakken. Lyka geniet met de dag meer en de kleine ongemakken van het leven in een camper neemt ze voor lief. Het niet (meer) aan boord hebben van warm water was voor haar een belangrijk argument. Nu kan ze er gewoon mee leven. In mijn hoofd bouwt zich een lijst op met kleine aanpassingen die ik moet uitvoeren en plannen voor de volgende reis. Noem het maar fijn afstellen van onze camper ervaring.

Na het ontbijt krijgt alles weer zijn/haar vaste plaats, zodat het niet door de leefruimte kan vliegen, en gaan we op weg naar de volgende nederzetting met een ATM. In Tobermory hebben we snel een ATM gevonden maar die blijkt niet te werken, of de Nederlandse bankpas te accepteren. Nog even een snelle blik op mijn iPhone of de rest van mijn geld al op de juiste rekening staat. De batterij is leeg voordat ik heb kunnen vaststellen hoe de situatie nu is! Jammer, dan maar naar de volgende ATM.
De opluchting is groot wanneer de ATM £ 100,- in kleine biljetten uitspuugt. Eindelijk wat contant geld op zak om de kleine betalingen te kunnen doen. Diesel hebben we voorlopig nog niet nodig maar enkele kruidenierswaren worden meteen bij de plaatselijke CO-OP gekocht. Met een goed gevoel gaan we op weg naar de volgende veerboot die ons weer nar het vaste land zal brengen.
Het ene traject is een nieuwe tweebaansweg waarna er plotseling, na een aankondiging van een verkeersbord, weer een eenbaansweg opduikt waar je steeds om de paar honderd meter moet stoppen om tegenliggers te laten passeren. Ik heb het al eerder gemeld dat we nu anders naar onze omgeving kijken. Het nieuwtje is er af maar we waarderen de uitzichten nog wel. De interesses zijn verlegd naar de details. Kastelen in Schotland zijn als tempels in Thailand, op een gegeven moment heb je er genoeg gezien en moet je even een pauze nemen.

Tijdens een van die koffiepauzes trekken twee oude verlaten houten vissersboten mijn aandacht. Lyka kan er niets in zien en is al lang blij dat ze weer een 3G internet verbinding heeft. Ik hou van die beelden van verval. We leven in een maatschappij waar alles moet blijven zoals het is. Mensen worden bang gemaakt voor veranderingen. Maar zeg nu eens  eerlijk? Wanneer je niets mag verandering staat de vooruitgang toch ook stil. Tot in het oneindige conserveren van de dingen om ons heen leid tot een chaos. Daarom hou ik van India, een land met een geloof dat verval, vernietiging en afbraak onlosmakelijk verbonden zijn met het leven. We worden geboren uit het niets en we vervallen tot de kosmische bouwstenen waaruit we opgebouwd waren.

De veerboot is er een van een kleiner formaat dan we tot nu zijn tegen gekomen. Gewoon achter in de rij aansluiten en wachten op je beurt. We hopen op deze manier ook de veerdiensten in de komende weken te gebruiken. Ik ben niet zo gecharmeerd van dat reserveren, ik heb steeds een gevoel dat het onze vrijheid ernstig beperkt.

De wegen op het verlaten vaste land zijn nu haast zo slecht als de weinig bereden wegen op het eiland Mull. Met een slakkengangetje rijden we in alle eenzaamheid weer richting Fort William. De tijd kruipt, net als onze camper over het verlaten Schotse landschap. Onder het rijden mijmer ik over het leven in deze eenzaamheid. Ver weg van alles wat problemen kan veroorzaken. Een probleemloze samenleving en maatschappij, zou dat niet heerlijk zijn?
De tijd is onverbiddelijk en laat ons weten dat we met deze snelheden zeker niet vanavond  in Fort William zullen geraken. Maakt het voor ons wat uit? Nee, gelukkig niet, we hebben alle tijd. Na een korte sanitaire stop in het dorpje Strontian, waar het element Strontium is ontdekt, rijden we weer verder op zoek naar een plaatsje voor de nacht. Een kort gesprek met een lokale politievrouw en ik weet dat we geen problemen zullen krijgen wanneer we net buiten het dorp gaan staan.
‘Wanneer je geen gevaar oplevert voor het verkeer en gèèn rotzooi achterlaat dan is het voor ons OK!’
Ja, het milieu is hier op het Schotse platteland heel belangrijk.

Een ruime parkeerplaats langs de weg net buiten Strontian is de ideale plaats voor ons om de nacht door te brengen. Wat maakt een goeie plaats? Niet modderig, licht oplopend, alkoof (de bovenverdieping waar we slapen) van het geluid afgericht en niet onder bomen! Voor een optimaal gebruik van het zonnepaneel en een goede nachtrust mocht het ’s nachts regenen.

Het avondeten is voor het eerst tijdens deze reis geen succes! De Britse aardappelpuree lijkt meer op sneldrogend gips dan op voedsel, de smaak is niet veel beter, dus we moeten ons behelpen met bloemkool en een kipfilet. Onze borden zijn dus niet leeg voordat we aan de avondfilm beginnen.
De film is een klassieker uit 1931, “Dracula” met “Bela Lugosi”, de moeder van alle vampier films. Bela Lugosi gaf de duistere prins van de nacht een gezicht en dat gezicht heeft altijd als voorbeeld gediend.
Morgen weer lekker douchen!